Three Martyrs and the Bonds of Spiritual Kinship

The martyr Saint Hesychios lived in the reign of Emperor Maximian, who ruled from AD 285 to 305. He held a leading position in the imperial palace and senate, with the rank of magister.

When Maximian began persecuting Christians, he ordered that every Christian soldier who refused to renounce Christ be stripped of his belt, the mark of his imperial military rank. Many Christians chose to live without worldly honors rather than lose their souls. Saint Hesychios was among them. Maximian tried to change his mind with advice, promises, and threats.

Then Maximian dismissed him from his post and took away the symbols of his rank. He was publicly humiliated before many officials, who mocked him. When it was over, Maximian expected him to repent of his decision. But even in the shabby clothes meant to disgrace him, Hesychios remained steadfast in his Christian faith. Enraged, Maximian ordered his death. Soldiers led the martyr to the Orontes River, tied a large stone around his neck, and threw him into deep water. Soon the waters closed over his body,

but heaven opened to receive his holy soul. He had shown his faith through two great virtues: contempt for worldly glory and the sacrifice of his life.

The holy hieromartyr Theodotus lived in the early fourth century, during the reign of Licinius. At that time, paganism, facing its end, lashed out like a mortally wounded beast with all the strength it had left, seeking to destroy the Church. Saint Theodotus, bishop of Kyrenia in Cyprus, drew the anger of the governor Sabinus through his great zeal for the Christian faith and his work to spread it among pagans. When he was called on to renounce his faith in Christ, he held firm in his confession. He also spoke to the governor against the error of pagan worship and urged him to renounce its false gods.

They flogged him, hung him up, and tore his flesh. Then they laid him on a red-hot iron bed. By the grace of God, the fire did not harm him. After that, they drove nails into his feet and forced him to walk. Finally, they threw him into prison. After Licinius died, the persecution of Christians ceased, and Saint Theodotus was released. He returned to the Church held in even greater honor, bearing on his body the marks of his living love for Christ. He resumed his care for his flock with greater toil and zeal, making up for what had been neglected during his imprisonment.

His martyrdom and the hardship of prison had weakened his health. Two years after his release, he departed this world to be with the Lord, leaving a blessed memory and a shining example for the clergy and the people.

The virgin martyr Euthalia lived in Sicily with her mother, who was also named Euthalia. Her mother suffered from bleeding and was healed through Saints Alphius, Philadelphus, and Cyprinus, whose feast is celebrated on May 10. They appeared to her in a dream and said, “If you believe in Christ and are baptized, you will surely be healed and saved. If you do not believe, go away from us.” When Euthalia awoke, she trusted the words of the holy martyrs. She believed in Christ and was baptized together with her daughter Euthalia.

Euthalia also had a son named Syrmilianus, a fervent pagan. When he learned that his mother and sister had embraced the Christian faith, he flew into a rage. Both women tried in vain to reach him with the truth that gives life and with all their love as mother and sister. They hoped to open his mind and heart to Christian love. Instead, he reacted savagely to their Baptism and demanded that they return to pagan worship. His fury was directed especially at his mother, whom he blamed for his sister’s conversion. When she would not listen, he seized her by the throat and nearly strangled her.

A servant helped his mother escape, and she fled. Then all his rage fell upon his sister. Firm in her faith in Christ, she kept telling him that she could not turn away from the true God, the only Savior of the world. At last he stifled every trace of brotherly love and chose to imitate Cain. He came at his sister with a large knife. Seeing that he meant to kill her, she fell at his feet and begged him not to stain himself with so terrible a crime. She gave no thought to her own death; her only concern was for the man who would kill her. But Syrmilianus would neither hear nor take her words to heart.

He seized the head of his kneeling sister with his hands and slaughtered her. As she died, she prayed that God would show him mercy. In this way, she received the crown of martyrdom.

In the life of the holy virgin martyr Euthalia, whom we celebrate today, we see once again the Lord’s words fulfilled: “Brother will hand over brother to death, and a father his child. Children will rise against their parents and put them to death. And you will be hated by all for my name’s sake.” Such is the devil’s fury against the Lord, His work, and those who follow Christ. He stirs that fury in people who are unprotected by the grace of God. It overcomes even the love between family members and leads to terrible crimes. Within the Church, however, a new relationship appears: spiritual kinship, a bond formed neither by blood nor by nature,

but by the Holy Spirit. It is a bond beyond nature. “And stretching out His hand toward His disciples, He said, ‘Here are my mother and my brothers. For whoever does the will of my Father in heaven is my brother and sister and mother.’” Within the Church, our natural bonds and relationships are set right and ultimately surpassed. A person is no longer bound by natural circumstances or confined to the patterns of this present age. By God’s grace, he opens himself to something greater: he becomes a brother of Christ, one with Christ, and through Him a kinsman to all who love Him, and to the Lady Theotokos (God-bearer), and

Thank you. Spiritual kinship is attained through faith put into action: “For whoever does the will of my Father in heaven is my brother and sister and mother.” In this way, a person receives the grace of God. That grace is spiritual blood, giving spiritual, eternal, divine life.

Μάρτυς Ησύχιος άκμασε κατά τους χρόνους του αυτοκράτορα Μαξιμιανού, που βασίλευσε κατά τα έτη 285 με 305 μετά Χριστόν. Ήταν ο πρώτος του βασιλικού παλατιού και της συγκλήτου βουλής, έχοντας το αξίωμα του μαγιστριανού.

Ο Μαξιμιανός άρχισε τον κατά των χριστιανών διωγμό, διέταξε από όλους τους χριστιανούς στρατιώτες που δεν θα αρνούνταν τον Χριστό να αφαιρεθεί η ζώνη που ήταν διακριτική της βασιλικής στρατιωτικής ιδιότητος. Τότε πολλοί χριστιανοί προτίμησαν να έχουν ζωή χωρίς τιμές κοσμικές από το να χάσουν τις ψυχές τους. Μεταξύ αυτών ήταν και ο Άγιος Ησύχιος. Ο Μαξιμιανός προσπάθησε να τον μεταπείσει με τις συμβουλές του, υποσχέσεις και τις απειλές.

Ακολούθως, τον κήρυξε έκπτωτο του αξιώματός του και του αφαίρεσε τα τιμητικά του σύμβολα. Η διαπόμπευσή του έγινε παρουσία πολλών από τους επισήμους και συνοδεύτηκε με πολλές κοροϊδίες. Η καθαίρεση τελείωσε και ο Μαξιμιανός περίμενε ότι θα ακολουθούσε εκδήλωση μεταμέλειας. Αλλά ο Ησύχιος και με τα νέα του ευτελή και ταπεινωτικά φορέματα εξακολουθούσε να παραμένει ακλόνητος στη χριστιανική του πίστη. Ο Μαξιμιανός εξοργίστηκε και διέταξε το θάνατό του. Στρατιώτες συνοδοί οδήγησαν τον μάρτυρα στον ποταμό Ορόντη. Εκεί έδεσαν στο λαιμό του μεγάλη πέτρα και τον έριξαν σε βαθύ μέρος. Και τα μεν ύδατα έκλεισαν μετά από λίγο πάνω από το σώμα του,

ο δε ουρανός άνοιξε για να υποδεχθεί την αγία του ψυχή, η οποία έδειξε την πίστη της με δυο μέγιστες αρετές, την καταφρόνηση της κοσμικής δόξας και τη θυσία της ζωής.

Άγιος Ιερομάρτυς Θεόδωτος άκμασε κατά τις αρχές του τετάρτου μετά Χριστόν αιώνος, κατά τους χρόνους του βασιλέα Λυκινίου, όταν η ειδωλολατρία που κινδύνευε να εκπνεύσει ζητούσε, όπως τα θανάσιμα πληγωμένα θηρία, να επιπέσει με όλες τις υπολειπόμενες δυνάμεις της προς εξόντωση της Εκκλησίας. Ο Άγιος Θεόδοτος, επίσκοπος στην Κυρήνεια της Κύπρου, επέσυρε την οργή του εκεί ηγεμόνα Σαβίνου για το μεγάλο του ζήλο, για τη χριστιανική του πίστη και για την εξάπλωση της πίστεως αυτής στον κόσμο των ειδωλολατρών. Όταν προσκλήθηκε να αρνηθεί την πίστη του Χριστού, όχι μόνο έμεινε σταθερός στην ομολογία της, αλλά και μίλησε στον ηγεμόνα κατά της πλάνης της ειδωλολατρικής θρησκείας και τον εξόρκησε να αρνηθεί τους ψεύτικους θεούς.

Μαστίγωσαν, τον κρέμασαν και ξέσκισαν τις σάρκες του και μετά τον άπλωσαν σε σιδερένιο και πυρακτωμένο κρεβάτι. Με τη χάρη του Θεού φυλάχτηκε αβλαβής από τη φωτιά και μετά κάρφωσαν στα πόδια του καρφιά και έτσι τον ανάγκασαν να περπατά. Τέλος, τον έριξαν στη φυλακή. Μετά το θάνατο του Λυκινίου, έπαυσε ο κατά των χριστιανών διωγμός και έτσι ελευθερώθηκε από τη φυλακή και ο Άγιος αυτός Θεόδοτος. Αποδόθηκε στην Εκκλησία περισσότερο σεβαστός, διότι έφερε τα στίγματα της προς τον Χριστό ζωντανής αγάπης του. Και τότε επανέλαβε την μεταξύ του ποιμνίου του εργασία, με περισσότερο κόπο και ζήλο, για να αναπληρώσει τις ελλείψεις, τις οποίες προξένησε η από τη φυλάκιση απομάκρυσή του.

Το μαρτύριο και η ταλαιπωρία της φυλακής είχαν κλονίσει την υγεία του και δύο έτη μετά την απελευθέρωσή του απήλθε από τον κόσμο αυτόν προς τον Κύριο, αφήνοντας αγαθή ανάμνηση και λαμπρό υπόδειγμα στον κλήρο και το λαό.

Παρθενομάρτυς Ευθαλία ζούσε στη Σικελία με τη μητέρα της που επίσης ονομαζόταν Ευθαλία και η οποία, καθώς ήταν αιμορροούσα, θεραπεύθηκε από τους Αγίους Μάρτυρες Αλφίο, Φιλάδελφο και Κυπρίνο, των οποίων η μνήμη εορτάζεται στις 10 Μαΐου και οι οποίοι της παρουσιάστηκαν στον ύπνο και της είπαν: «Εάν πιστεύεις στον Χριστό και βαπτιστείς, ασφαλώς θα γιατρευτείς και θα σωθείς. Εάν δεν πιστεύσεις, φεύγε μακριά μας». Αφού ξύπνησε η Ευθαλία και πείστηκε στους λόγους των Αγίων Μαρτύρων, πίστευσε στον Χριστό και βαπτίστηκε με τη συνώνυμη θυγατέρα της Ευθαλία.

Είχε δε γιο ονόματι Συρμιλιανό, ο οποίος ήταν φανατικός ειδωλολάτρης και ο οποίος, όταν έμαθε ότι η μητέρα και η αδελφή του ασπάστηκαν, ασπάστηκαν τη χριστιανική πίστη, έγινε έξω φρενών. Μάταια και οι δυο τους χρησιμοποίησαν όλα τα επιχειρήματα της ζωής και της αλήθειας και όλα τα αισθήματα της μητρικής και αδελφικής στοργής για να φωτίσουν την τυφλή εκείνη διάνοια και να ανοίξουν την καρδιά του προς τις αξίες της χριστιανικής αγάπης. Η ψυχή του εξεγέρθηκε με θηριωδία για τη βάπτιση της μητέρας και της αδελφής του και απαίτησε και από τις δυο να επανέλθουν στην ειδωλολατρική θρησκεία. Προπάντων δε η μανία του στρεφόταν κατά της μητέρας του, την οποία θεωρούσε υπεύθυνη και για τη μεταστροφή της αδελφής του. Και όταν είδε ότι δεν εισακουόταν, τόσο παραφέρθηκε, ώστε αφού έπιασε από το λαιμό τη μητέρα του, παραλίγο να την έπνιγε.

Από τον κίνδυνο εκείνο λυτρώθηκε με τη βοήθεια μιας υπηρέτριας και έφυγε. Τότε το πάθος του ολόκληρο ξέσπασε κατά της αδελφής, η οποία, σταθερή στην πίστη του Χριστού, επαναλάμβανε στον αδελφό της ότι δεν μπορούσε να απομακρυνθεί από τον αληθινό Θεό, τον μόνο σωτήρα του κόσμου. Εκείνος επιτέλους, πνίγοντας κάθε στοργή, θέλησε να γίνει μιμητής του Κάιν. Με τεράστιο μαχαίρι κινήθηκε κατά της αδελφής του. Εκείνη, βλέποντας τη φονική απόφαση του αδελφού της, έπεσε στα πόδια του και τον ικέτευε να μην μολύνει τον εαυτό του με τόσο στυγερό έγκλημα, αδιάφορη για το δικό της θάνατο, ενδιαφερόμενη μόνο για το φονιά της. Αλλά ο Συρμιλιανός δεν είχε ακοή και καρδιά.

Με τα χέρια του την κεφαλή της γονατισμένης αδελφής του και την κατέσφαξε, ενώ εκείνη δεόταν να του φανεί ίλεως ο Θεός και κατά αυτόν τον τρόπο έλαβε το στεφάνι του μαρτυρίου.

Της σήμερα εορταζομένης Αγίας Παρθενομάρτυρος Ευθαλίας, βλέπουμε να επαληθεύονται για μια ακόμη φορά τα λόγια του Κυρίου. «Παραδώσει δε αδελφός αδελφόν εις θάνατον και πατήρ τέκνον και επαναστήσονται τέκνα επί γονείς και θανατώσουσιν αυτούς και έσεσθε μισούμενοι υπό πάντων διά το όνομά μου». Είναι τόση η λύσσα του διαβόλου κατά του Κυρίου και του έργου Του και των ακολουθούντων τον Χριστό, την οποία εμπνέει σε όσους βρίσκει ανοχύρωτους από τη χάρη του Θεού. Ξεπερνά κάθε ανθρώπινη συγγενική σχέση και αγάπη και προβαίνει σε εγκλήματα. Αντίθετα, προβάλλεται μέσα στην Εκκλησία μια νέα σχέση, η πνευματική συγγένεια, που είναι δεσμός όχι αίματος, όχι φυσικός,

υπερφυσικός, δεσμός που τον σφυρηλατεί το Άγιο Πνεύμα. «Και εκτείνας τη χείρα αυτού επί τους μαθητάς αυτού είπεν· Ιδού η μήτηρ μου και οι αδελφοί μου. Όστις γαρ αν ποιήσει το θέλημα του Πατρός μου του εν ουρανοίς, αυτός μου αδελφός και αδελφή και μήτηρ εστίν». Μέσα στην Εκκλησία, ο οποιοσδήποτε φυσικός δεσμός και σχέση δεν καταργείται, γίνεται σωστός και τελικά υπερβαίνεται. Ο άνθρωπος δεν παραμένει δέσμιος των φυσικών καταστάσεων, κλεισμένος στα σχήματα του παρόντος αιώνος, αλλά ξανοίγεται με τη χάρη του Θεού και γίνεται αδελφός του Χριστού και ένα με τον Χριστό και δι’ αυτού συγγενής με όλους όσους τον αγαπούν, συγγενής με την Κυρία Θεοτόκο και

Σας ευχαριστώ. Η δε συγγένεια, η πνευματική, επιτυγχάνεται με την έμπρακτη πίστη. «Όστις γαρ αν ποιήσει το θέλημα του Πατρός μου του εν ουρανοίς, αυτός μου αδελφός και αδελφή και μήτηρ εστίν». Έτσι παίρνει ο άνθρωπος τη χάρη του Θεού που είναι το πνευματικό αίμα και το οποίο δίνει την πνευματική, την αιώνιο, τη θεϊκή ζωή.