Theophonia the divine voice
Saints’ Lives & Feasts

The Prophet Elijah’s Miracles, Struggles, and Faithfulness to God

During Ahab’s reign, Elijah condemns Israel’s worship of Baal and announces a drought. God sustains Elijah at the Cherith Brook and through the widow of Zarephath, whose flour and oil do not run out.

Greek audio · Greek transcript & English translation

Saints’ Lives20 July24:40One principal saint
Subtitles are not available for this lecture.
Orthodox icon of All Saints gathered around Christ
0:00 0:00
100%
Audio language English audio has not been produced. The English translation is available below.
Subtitles English subtitles are not available for this lecture.
Open the Archive audio file

An interactive player loads with JavaScript. Without it, use the direct audio link and the summary below.

The English edition is a written translation; English audio has not been produced.

Greek audio is the original recording, with chanting and source timing preserved. Greek text and an English translation are available.

Icon source and creditUnknown Russian iconographer · Public domain

About this reading

Summary

  • During Ahab’s reign, Elijah condemns Israel’s worship of Baal and announces a drought.
  • God sustains Elijah at the Cherith Brook and through the widow of Zarephath, whose flour and oil do not run out.
  • Elijah prays for the widow’s dead son, and God restores the child to life.
  • On Mount Carmel, God answers Elijah with fire while Baal’s prophets receive no answer, and rain ends the drought.
  • Threatened by Jezebel, Elijah flees in despair, receives food from an angel, and later calls Elisha to succeed him.
  • Elijah confronts Ahab over Naboth’s murder and foretells judgment; he later rebukes Ahab’s son Ahaziah for seeking an idol’s counsel.
  • Elijah crosses the Jordan with Elisha and is taken up to heaven; the lecture also recalls his appearance at Christ’s Transfiguration.
  • The lecture calls Christians to follow Elijah’s love for God through repentance and cooperation with the grace of baptism.

Read the text

Transcript

The Greek text and English translation come from the reviewed transcription of this recording.

English translationEN · 25 paragraphs

The prophet Elijah was the son of Sobach. He came from Tishbe, which is why he was called the Tishbite, and he lived in Gilead. His ministry reached its height during the reign of Ahab, the sixth king of Israel. Ahab succeeded his father Omri in 913 BC and married Jezebel, the daughter of the king of the Sidonians. She was ruled by her passions, ambitious, greedy, and impious. Under Ahab, the worship of Baal and Ashtoreth was brought into Israel. He even built idols and temples for them in Samaria. So great were the impiety and contempt for every divine and human law in Ahab’s reign that Scripture says vividly of him that he did evil and

provoked God more than all the kings of Israel before him. God sent Elijah the Tishbite to Ahab. Elijah told him there would be neither rain nor dew for years, until Elijah’s own word, expressing the will of God, brought the drought to an end. After announcing this, Elijah followed another command from God and went to the Brook Cherith, near the Jordan. There he prayed and worshipped God. Ravens brought him portions of bread and meat each morning and evening, and he drank water from the brook. But after some time, the long drought dried it up completely.

Elijah went to Zarephath in Sidon. God had told him, “See, I have commanded a widow there to feed you.” And indeed, as soon as he reached the city gate, he found a widow gathering sticks. The prophet said to her, “Bring me a little water in a vessel, so I may drink.” Her house seems to have been nearby. As she went to fetch the water, Elijah called after her and asked her to bring him a piece of bread as well. She answered that she had no bread at all, only a handful of flour in a jar and a little oil in a vessel. “I came,” she said, “to gather a couple of sticks so I could make a small cake for

myself and my children, and then we will die of hunger.” Elijah urged her to take courage and called on her to make a cake for him first, and then one for herself and her children. He said that, because of the goodness of her soul and the kindness she would show in welcoming him, God would bless the jar of flour and the vessel of oil. Neither would run out before the day when the Lord sent rain upon the earth again. The widow did as the prophet told her, and his word was fulfilled. Each day she used some of the little flour and oil she had, but the power of God kept their supply from running out. Then, after some days, the widow’s son fell ill.

His illness was very severe, and he died. Faced with her dead son, the widow was so overcome by pain that she lost her gentleness and kindness. She thought that the prophet’s arrival in her home had brought punishment for her sins and caused her son’s death. She voiced this as a reproach and a complaint to Elijah. He was moved by the sight of the dead boy and his suffering mother, who held him in her arms. Taking pity on her, he said nothing about her accusation. He said only, “Give me your son.” The prophet took the boy from her arms, carried him up to the upper room where he was staying, and laid him on his bed. Then Elijah cried out:

“O Lord, have You brought suffering upon the widow who shelters me by causing her son to die?” Then he breathed upon the child three times and said again, “O Lord my God, let this child’s soul return to him.” And so it happened, Scripture tells us. The child cried out, and Elijah carried him down from the upper room into the house, gave him to his mother, and said, “See, your son is alive.” The woman said to Elijah, “Now I know that you are a man of God and that the word of the Lord in your mouth is true.” Meanwhile, instead of repenting, Ahab grew more hardened. He sent people everywhere to find Elijah and kill him, blaming him for the drought and the famine it had caused.

God commanded Elijah to appear before Ahab and said that He was about to send rain upon the earth. On the way, the prophet met Obadiah, Ahab’s steward. Obadiah was a God-fearing man who had hidden and fed a hundred prophets in two caves while Jezebel was killing the prophets of the Lord. Elijah told Obadiah to go to his master Ahab and announce that Elijah was coming. But Obadiah was frightened. He told Elijah that if he brought Ahab this news, the Spirit of the Lord might carry Elijah far away. Ahab would then think Obadiah had deceived him and would put him to death.

Elijah assured him that he would indeed appear before Ahab, so Obadiah brought the news to his master. The meeting between the courageous prophet and the hard-hearted king was dramatic. Ahab immediately asked Elijah whether he was the one bringing trouble on Israel. Elijah did not hesitate to lay that charge on Ahab and his father’s house, because they had abandoned the Lord and followed idols. At Elijah’s challenge, the people of Israel, the four hundred and fifty prophets of Baal, and Ahab himself gathered on Mount Carmel. Before that whole multitude, they would test who the true God was. This is how they would find out:

Elijah would cut up a young bull, place it on the wood, and ask his God to set the wood and the offering alight without any human hand starting the fire. The priests of Baal would do the same with another bull, calling upon the god they worshipped. The true God would be the one who answered the prayer and sent fire for the sacrifice. The people and Ahab agreed, and the prophets of Baal had to accept the challenge. From morning until noon they cried out for Baal to send fire upon their offering: “Hear us, O Baal, hear us!” But there was no voice and no answer.

Growing anxious and distressed, those idolatrous priests ran around the altar they had built. Elijah had known from the start that their efforts would be in vain. At noon he mocked them for calling so loudly upon their god, as though they might wake him from sleep. Then Elijah approached his own altar, cried out to heaven, and said, “O Lord, God of Abraham and Isaac, hear me. Hear me today with fire, so that all these people may know that You are the Lord, the God of Israel, and that I am Your servant

and have done all these things for Your sake. Hear me, O Lord, hear me, so that these people may know that You are the Lord God, and that You have turned their hearts back to You.” His prayer was answered at once. Fire from heaven, sent by the Lord, consumed the burnt offering, the wood, the stones, and the earth. At once all the people bowed down and said, “Truly, the Lord is God! He is God!” The false priests of Baal did not repent or come to their senses after the splendid miracle before their eyes. The people saw the truth, but the priests remained hardened. They discussed how they might turn the people back again, leading them astray and restoring the worship of idols.

Faced with such a terrible state of soul and such refusal to repent, Elijah burned with anger. Those priests had instigated the murder of the prophets. They had also led many thousands of people astray, driving them toward spiritual ruin. Burning with zeal for the people’s salvation, Elijah wanted to remove those who were leading them astray. The people seized all the priests of Baal who were there and dragged them to the Brook Kishon. Elijah went there, killed them all with the sword, and cleansed the land of their defilement. Ahab watched everything in astonishment, not daring to protest or intervene. After the killing, the prophet told him to go in peace, for he could already hear the sound of heavy rain approaching.

Soon afterward, Elijah was praying on the summit of Carmel, his face bowed between his knees. A small cloud appeared. Before long, clouds and wind darkened the sky, and a heavy rain began. Ahab was caught on the road in the darkness and rain. Frightened and overwhelmed by the power of Elijah, whose prayers seemed to command nature itself, he wept as he went. His tears came from the crushing sense of his own helplessness before the Tishbite’s authority, not from repentance. Jezebel flew into a rage when she heard that the false prophets had been killed. Unable to contain her fury, she sent a messenger to the prophet Elijah, threatening to kill him.

This warning deeply troubled Elijah. Fleeing Jezebel’s threat, he went to Beersheba. He did not stay there, but hurried on another day’s journey. He sat beneath a juniper tree, so bitter and disheartened that he prayed to God to let him die. The future looked dark and hopeless to him. Life seemed pointless, and under those conditions a burden too painful to bear, so he asked God for death. But the Lord forgave him. He knew Elijah’s despair would pass. He fed Elijah, sending an angel with bread and water. Then, as the fugitive recovered his strength—thank you.

He travelled for forty days and forty nights to Mount Horeb, where he took shelter in a cave. After some time, at God’s command, he set out toward the wilderness of Damascus. Along the way he found Elisha, the son of Shaphat, ploughing with teams of oxen. Elijah threw his mantle over him and took him as his follower, for God had commanded him to anoint Elisha as the prophet who would succeed him. By then, all discouragement had left Elijah’s soul, and his heart had regained its former zeal and fire. Though he had recently fled far away because of Jezebel’s threat, he now did not hesitate to appear as a stern and forceful accuser

before King Ahab. Meanwhile, Ahab had followed the wicked counsel of the ruthless Jezebel and had Naboth the Israelite killed so that he could take his beautiful vineyard. Naboth had refused to sell or exchange it because it was a precious inheritance from his father. So, according to the queen’s plan, a false accusation was made that Naboth had blasphemed God and the king. By royal agreement and command, the poor man was stoned to death outside the city. The blood of this innocent victim cried out to God, and Elijah the Tishbite went to Ahab.

He found Ahab in the vineyard he had stolen, a place stained with innocent blood. There, at the scene of the crime, Elijah rebuked him fiercely. He warned him of judgment and foretold that dogs would devour Jezebel. Ahab was seized with fear. He returned to his palace weeping, tore his robe, put on sackcloth, fasted, and asked God to forgive his crimes. But Ahab’s remorse was short-lived. A long and heavy history of sin is not so easily cast off. And the influence of the hardened Jezebel over him was overwhelming. Before long, he had returned to his ways of corruption and lawlessness. Then the wrath of God fell terribly upon him.

In a war with the king of Syria, Ahab was struck by an arrow and ordered his charioteer to take him out of the battle. The charioteer obeyed, but the wound was fatal. The king’s blood flowed freely into the chariot, and by evening he was dead. The army of Israel then returned quickly to Samaria, where dogs licked up the blood that had been spilled. Thus Elijah’s prophecy was fulfilled. Ahab was succeeded by his son Ahaziah, who followed in the sins of both his father and mother. He worshipped Baal and committed every kind of lawlessness. When this king fell ill, he sent messengers to ask the priests of Beelzebul whether he would recover. On the road they met Elijah, though they did not know who he was.

He told them to announce to the king that he would never rise from his bed, but would surely die. The messengers reported this to Ahaziah, who asked what the man who had met them and spoken these words looked like. They described the prophet, and the king understood. “It was Elijah the Tishbite,” he said. At once he summoned a captain and ordered him to take his fifty men, find Elijah, and bring him back. The captain found Elijah on a steep mountain summit. The king’s messenger ordered the prophet to come down and appear before the king, threatening him if he refused. But Elijah said to him:

“If I am a man of God, let fire come down from heaven and consume you and your fifty men.” Fire came down from heaven and consumed the captain and his fifty men. The same thing happened to a second captain and his men, whom the king sent for the same purpose. A third captain was sent, but he addressed Elijah with respect. Then the Tishbite came down from the mountain summit and went to Ahaziah. He rebuked the king for his idolatry and told him, “You will not come down from the bed you have taken to, but will surely die.” And Ahaziah did die, according to the word of the Lord spoken by Elijah.

Elijah the Tishbite carried out his work over fifteen years, and then God called him to Himself. With his disciple Elisha following him, he went to Bethel, then to Jericho, and finally to the banks of the Jordan. Elijah struck the water with his mantle. The waters parted, and they both crossed over. As they walked on the other side, a chariot of fire drawn by fiery horses separated them. Elijah was taken up in the chariot and ascended into heaven, while Elisha watched in amazement. Soon Elijah’s mantle fell to Elisha. It was the sign that he would succeed his teacher, and in the disciple’s hands it became an instrument of divine power

just as it had been in his teacher’s hands. As we know from the Holy Gospels, Elijah appeared at the Transfiguration of the Lord Jesus Christ on the mountain and spoke with Him, as Moses did. This too shows the honored place the prophet holds in the Kingdom of God—the God whom he loved so deeply and served with such zeal.

The Lord Almighty. For the prophet Elijah, God was everything, and his love for Him burned like fire. His whole life was devoted to the Lord. His whole life was a constant, hard struggle for God’s cause. He gave his whole life to bringing the people of Israel back to the one true God. How much he suffered for the Lord! How hard he labored, and how many dangers he faced! For God’s sake he stood against the powerful of this world, and they hunted him down to kill him. He felt utterly alone—“I alone am left”—and yet he did not abandon God. He remained faithful to the end.

God blessed him abundantly. Great miracles were worked through him, and he was counted worthy to leave this earth alive. How far we fall short of the prophet Elijah in our love for God and our zeal to see His holy will done! How much we should learn from his example. Of course, the prophet was filled with the Holy Spirit and had a particular work to carry out. But we too have received the grace of the Holy Spirit through Holy Baptism. We too must make something of the greatest importance our aim in life: our sanctification and the salvation of our souls.

For this to happen, we too must make an effort. We must push ourselves, sinful and stubborn as we are, to work with the grace we received through Holy Baptism. In other words, we must live according to God’s will. So let us ask our Lord to give us Elijah’s love and zeal, and let us turn back to Him through works of metanoia, of repentance.

Greek transcriptGR · 25 paragraphs

Ο προφήτης Ηλίας ήταν γιος του Σωβάκ, καταγόταν δε από τη Θέσβη, εξού και Θεσβήτης, και κατοικούσε στη Γαλαάδ. Η δράση και οι ακμές του έγιναν επί της βασιλείας του έκτου βασιλέα του Ισραήλ, Αχάβ, ο οποίος διαδέχθηκε τον πατέρα του Αμβρί το 913 π.Χ. και είχε ως σύζυγο την εμπαθή, φιλόδοξη, πλεονέκτρια και ασεβή Ιεζάβελ, κόρη του βασιλέα των Σιδωνίων. Επί του Αχάβ αυτού έγινε εισαγωγή στον Ισραηλιτικό λαό της λατρείας του Βάαλ και της Αστάρτης. Ανήγειρε μάλιστα και είδωλα και ναούς τους στη Σαμάρια. Τόσο μεγάλη δε υπήρξε η ασέβεια και η καταφρόνηση κάθε θείου και ανθρώπινου νόμου επί του Αχάβ, ώστε η Γραφή λέγει γι' αυτόν παραστατικότατα ότι έπραξε πονηρά και

παρόργησε τον Θεό περισσότερο από όσο όλοι οι πριν από αυτόν βασιλείς του Ισραήλ. Προς τον Αχάβ αυτόν στάλθηκε από τον Θεό ο Θεσβήτης Ηλίας και του είπε ότι επί σειρά ετών δεν θα γινόταν βροχή και δρόσος, μέχρις ότου ο δικός του λόγος, που έκφραζε τη Θεία Βουλή, θα έλυε την ξηρασία και την ανομβρία. Και αφού ανακοίνωσε αυτό ο Ηλίας, κατά θεία πάλι διαταγή, κατέφυγε κοντά στον χείμαρρο Χορράθ, κοντά στον Ιορδάνη. Εκεί ο Ηλίας προσευχόταν και λάτρευε τον Θεό, τρεφόταν δε με ψωμί και κρέας, μερίδες από τα οποία του έφερναν το πρωί και την εσπέρα κόρακες. Νερό έπινε από τον χείμαρρο, αλλά μετά από κάποιες μέρες η παρατεταμένη ανομβρία ξέρανε εντελώς τον χείμαρρο.

Ο Ηλίας πήγε στα Σάρεπτα της Σιδωνίας. Του είχε δε πει ο Θεός: «Ιδού, εντέταλμαι εκεί γυναικί χήρα του διατρέφειν σε». Και πράγματι, μόλις έφτασε στην πύλη της πόλεως, βρήκε μια γυναίκα χήρα, η οποία μάζευε ξύλα. Είπε δε σε αυτή ο προφήτης: «Φέρε μου λίγο νερό σε δοχείο για να πιω». Το σπίτι της γυναίκας φαίνεται ότι ήταν εκεί κοντά. Ξεκίνησε λοιπόν για να φέρει νερό, ενώ δε πήγαινε ο Ηλίας τη φώναξε να του φέρει και ένα κομμάτι ψωμί. Στην παράκληση αυτή η γυναίκα απάντησε ότι δεν είχε καθόλου ψωμί, αλλά μόνο μια χούφτα αλεύρι σε μια υδρία και λίγο λάδι σε ένα αγγείο. «Ήλθα δε», είπε η γυναίκα, «να μαζέψω δυο ξυλαράκια για να κάνω μικρή πίτα για

μένα και τα παιδιά μου και μετά να πεθάνουμε από την πείνα». Ο Ηλίας την προέτρεψε να έχει θάρρος και αξίωσε από αυτή να κάνει πρώτα γι' αυτόν μια πίτα και μετά για τον εαυτό της και για τα παιδιά της. Δήλωσε δε ότι για την αγαθότητα της ψυχής της και για το καλό το οποίο θα έκαμνε φιλοξενώντας τον Ηλία, ο Θεός θα ευλογούσε την υδρία του αλεύρου και το λάδι του αγγείου, ώστε να μην έλειπαν μέχρι τη μέρα κατά την οποία ο Κύριος θα έλουζε και πάλι τη γη με βροχή. Η χήρα γυναίκα έκανε καθώς της είπε ο προφήτης, και ο λόγος του εκπληρωνόταν. Κάθε μέρα μεταχειριζόταν το λιγοστό αλεύρι και λάδι, αλλά η δύναμη του Θεού τα διατηρούσε πάντοτε ανεξάντλητα. Αλλά μετά μερικές μέρες αρρώστησε ο γιος της χήρας.

Ήταν δε πολύ βαριά η αρρώστια και πέθανε. Τότε μπρος στον νεκρό γιο της, η χήρα γυναίκα έχασε από τον πολύ πόνο την ψυχική της ευγένεια και αγαθότητα. Νόμισε ότι η είσοδος του προφήτου στο σπίτι της τιμώρησε τις αμαρτίες της και θανάτωσε τον γιο της. Και ο γογγυσμός αυτός διατυπώθηκε σαν μομφή και παράπονο προς τον Ηλία. Εκείνος συγκινήθηκε μπρος στο θέαμα του νεκρού γιου και της ταλαίπωρης μητέρας η οποία τον κρατούσε στην αγκαλιά της. Ελεώντας δε τη συμφορά της γυναίκας, δεν της είπε κανένα λόγο για την εναντίον του μομφή, αλλά μόνο: «Δώσε τον γιο σου». Πήγε ο προφήτης και τον πήρε από την αγκαλιά της. Έπειτα ανέβηκε στο υπερώο όπου αυτός καθόταν και απέθεσε το παιδί στο κρεβάτι του. Και ανεβόησε ο Ηλίας και είπε:

«Κύριε, ο μάρτυς της χήρας, συ εκάκωσας του θανατώσαι τον υιόν αυτής;» Έπειτα φύσηξε τρεις φορές το παιδί και πάλι είπε: «Κύριε ο Θεός μου, επιστραφήτω δη η ψυχή του παιδαρίου τούτου εις αυτό». Και εγένετο ούτως, ιστορεί η Γραφή, και ανεβόησε το παιδάριον και κατήγαγεν αυτό από το υπερώον εις τον οίκον και έδωκεν αυτό τη μητρί αυτού και είπε: «Ηλιού, βλέπε, ζει ο υιός σου». Και είπεν η γυνή προς Ηλιού: «Ιδού έγνωκα ότι συ άνθρωπος Θεού και ρήμα Κυρίου εν τω στόματί σου αληθινόν». Εν τω μεταξύ ο Αχάβ, αντί να μετανοήσει, σκληρύνθηκε περισσότερο και έστειλε παντού να τον αναζητήσουν, να τον βρουν και να τον φονεύσει ως υπαίτιο της ανομβρίας και της από αυτή πείνας.

Ο Θεός διέταξε τον Ηλία να εμφανιστεί στον Αχάβ, δηλώνοντας συγχρόνως ότι έμελλε να δώσει βροχή στη γη. Καθοδόν συνάντησε ο προφήτης τον Αβδιού, τον οικονόμο του Αχάβ, άντρα θεοσεβή, ο οποίος απέκρυψε και διέτρεφε σε δύο σπήλαια εκατό προφήτες, κατά τον καιρό κατά τον οποίο η Ιεζάβελ θανάτωνε τους προφήτες του Κυρίου. Είπε δε ο Ηλίας στον Αβδιού να πάει στον Αχάβ, τον κύριό του, και να του αναγγείλει ότι έρχεται ο Ηλίας. Αλλά ο Αβδιού τρόμαξε, ούτε απέκρυψε από τον Ηλία ότι φοβόταν μη τυχόν, εάν ανήγγελλε στον Αχάβ αυτό, ύστερα άρπαζε πνεύμα Κυρίου τον Ηλία και τον πήγαινε μακριά, αυτός δε ο Αβδιού θα φονευόταν από τον Αχάβ που θα νόμιζε ότι τον απάτησε.

Ο Ηλίας τον βεβαίωσε ότι οπωσδήποτε θα παρουσιαζόταν μπροστά στον Αχάβ και έτσι ο Αβδιού ανήγγειλε το πράγμα στον κύριό του. Η συνάντηση του θαρραλέου προφήτη και του σκληρού βασιλέα υπήρξε δραματικότατη. Ο βασιλέας ρώτησε αμέσως τον Ηλία εάν είναι αυτός που διέστρεφε τον Ισραήλ. Ο Ηλίας δεν δίστασε να επιρρίψει την κατηγορία αυτή στον Αχάβ και το πατρικό του σπίτι, διότι εγκατέλειψαν τον Κύριο και ακολούθησαν τα είδωλα. Κατά πρόκληση δε του Ηλία μαζεύτηκαν στο όρος Κάρμηλο ο λαός του Ισραήλ, τετρακόσιοι πενήντα προφήτες του Βάαλ και αυτός ο Αχάβ. Και αυτό για να δοκιμαστεί μπρος σε όλο εκείνο το πλήθος ποιος ήταν ο αληθινός Θεός. Η δοκιμή δε και η εξακρίβωση θα γινόταν ως εξής:

Ο Ηλίας θα διαμέλιζε ένα μοσχάρι, θα το έβαζε πάνω στα ξύλα και θα παρακαλούσε τον Θεό του να ανάψει τα ξύλα και το σφάγιο χωρίς χέρι ανθρώπινο να βάλει φωτιά. Παρόμοια θα έκαμναν και οι ιερείς του Βάαλ για ένα άλλο μοσχάρι, επικαλούμενοι αυτοί τον Θεό που λάτρευαν. Αληθινός δε Θεός θα θεωρούνταν εκείνος ο οποίος θα εισάκουε την προσευχή που θα γινόταν προς αυτόν και θα έστελνε αυτός τη φωτιά της θυσίας. Έστερξε ο λαός και ο Αχάβ και οι προφήτες του Βάαλ αναγκάστηκαν να δεχτούν την πρόσκληση και ζητούσαν από τον Βάαλ να στείλει φωτιά στο σφάγιό τους, κράζοντας από το πρωί μέχρι το μεσημέρι: «Επάκουσον ημών, ο Βάαλ, επάκουσον ημών». Αλλ' ουκ ην φωνή και ουκ ην ακρόασις.

Ανήσυχοι δε και ταραγμένοι οι ειδωλολάτρες εκείνοι οι ιερείς, διέτρεχον επί του θυσιαστηρίου το οποίο κατασκεύασαν. Ο Ηλίας, βλέποντας, καθώς ήταν εκ των προτέρων πεπεισμένος, το μάταιο των προσπαθειών τους, κατά το μεσημέρι τους κορόιδεψε για το ότι επικαλούνταν με φωνή μεγάλη τον Θεό τους, νομίζοντας ίσως ότι θα τον ξυπνούσαν καθώς κοιμόταν. Ακολούθως πλησίασε ο Ηλίας στο δικό του θυσιαστήριο, ανεβόησε στον ουρανό και είπε: «Κύριε, ο Θεός Αβραάμ και Ισαάκ, επάκουσόν μου, Κύριε, επάκουσόν μου σήμερον εν πυρί και γνώτωσαν πας ο λαός ούτος ότι συ ει Κύριος ο Θεός Ισραήλ και εγώ δούλος σου

διά σε πεποίηκα τα έργα ταύτα. Επάκουσόν μου, Κύριε, επάκουσόν μου, και γνώτω ο λαός ούτος ότι συ Κύριος ο Θεός, και συ έστρεψας την καρδίαν του λαού τούτου οπίσω». Και η δέηση αυτή εισακούστηκε αμέσως. Φωτιά από τον ουρανό, σταλμένη από τον Κύριο, κατέφαγε το ολοκαύτωμα και τα ξύλα και τις πέτρες και το χώμα. Αμέσως δε ο λαός όλος προσκύνησε και είπε: «Αληθώς, Κύριος ο Θεός, αυτός ο Θεός!» Οι ψευδοϊερείς του Βάαλ δεν μετανόησαν και δεν ήρθαν σε επίγνωση από το περίλαμπρο θαύμα που έγινε μπρος τους. Ενώ ο λαός διαφωτίστηκε, αυτοί έμειναν πεπωρωμένοι, συνεννοούμενοι κατά ποιο τρόπο θα μπορούσαν πάλι να αναστρέψουν το ρεύμα και να επαναφέρουν, διαστρέφοντας τον λαό, τη λατρεία των ειδώλων.

Μπρος σε αυτή την τερατώδη ψυχική κατάσταση, μπρος στην αμετανοησία, η ψυχή του Ηλία κόχλασε και εξοργίστηκε. Οι ιερείς εκείνοι δεν ήταν μόνο οι ηθικοί αυτουργοί του φόνου των προφητών, ήταν ακόμη και οι διαστρεβλωτές και οι φονείς τόσων χιλιάδων λαού, τον οποίον ωθούσαν στο βάραθρο της ψυχικής απώλειας, και φλεγόμενος για τη σωτηρία του λαού θέλησε να άρει από το μέσο τους μεγάλους εκείνους διαστροφείς τους. Ο λαός συνέλαβε όλους τους εκεί ιερείς του Βάαλ και τους έσυρε στον χείμαρρο Κισσών, όπου ο Ηλίας προσήλθε, κατέσφαξε όλους με μαχαίρι και καθάρισε τη γη από το μίασμά τους. Ο δε Αχάβ είδε κατάπληκτος όσα διαδραματίστηκαν, χωρίς να τολμήσει να διαμαρτυρηθεί ή να τα παρεμποδίσει. Ο προφήτης μετά τη σφαγή του είπε να απέλθει ήσυχος, διότι ήδη άκουγε τη φωνή μεγάλης βροχής που ερχόταν.

Πράγματι, μετά από λίγο ο Ηλίας ήταν στην κορυφή του Καρμήλου προσευχόμενος, με το πρόσωπο σκυμμένο ανάμεσα στα γόνατά του. Σύννεφο δε μικρό άρχισε να φαίνεται και μετά από λίγο ο ουρανός σκοτείνιασε από νέφη και άνεμο και έγινε βροχή μεγάλη. Ο δε Αχάβ, που καταλήφθηκε καθοδόν από το σκοτάδι και τη βροχή, φοβισμένος και καταπτοημένος από τη δύναμη του Ηλία, οι επικλήσεις του οποίου δέσποζαν κατά αυτόν τον τρόπο στη φύση, έκλαιγε και πορευόταν όχι από μετάνοια αλλά από τον πνιγμό που του έφερνε η δική του αδυναμία απέναντι στην εξουσία του Θεσβήτου. Η Ιεζάβελ εξημάνη όταν άκουσε τη σφαγή των ψευδοπροφητών. Μη μπορώντας δε να συγκρατήσει τη λύσσα της, έστειλε απεσταλμένο προς τον προφήτη Ηλία, απειλώντας τον ότι έμελλε να τον φονεύσει.

Η προειδοποίηση αυτή καταθορύβησε τον Ηλία. Φεύγοντας την απειλή της Ιεζάβελ, πήγε στη Βηρσαβεέ, χωρίς δε να παραμείνει εκεί, προχώρησε περαιτέρω και έκανε με σπουδή δρόμο μιας μέρας. Κάθισε κάτω από μια άρκευθο, δένδρο παρόμοιο με τον κέδρο, και τόσο αισθάνθηκε πικρία και αθυμία στην ψυχή του, ώστε παρακαλούσε τον Θεό να αποθάνει. Το μέλλον του παρουσιάστηκε σκοτεινό και χωρίς ελπίδα. Και θεωρώντας άσκοπη τη ζωή και με τέτοιες συνθήκες μάλλον βάρος και πικρία, ζήτησε από τον Θεό τον θάνατό του. Αλλά ο Κύριος τον συγχώρησε. Ήξερε ότι η αθυμία ήταν πρόσκαιρη. Έθρεψε λοιπόν τον Ηλία, στέλνοντάς του με άγγελο ψωμί και νερό. Έπειτα δε, καθώς συνήλθε ο φυγάς, ευχαριστώ.

Οδοιπόρησε σαράντα μέρες και σαράντα νύχτες μέχρι το όρος Χωρήβ. Εκεί κατέλησε μέσα σε σπήλαιο. Από εκεί, μετά από κάποιο χρόνο, κατά διαταγή του Θεού, πήρε τον δρόμο προς την έρημο της Δαμασκού. Αφού δε προχώρησε, βρήκε τον Ελισσαίο, τον γιο του Σαφάτ, ο οποίος όργωνε με ζεύγη βοδιών. Λοιπόν, έριξε πάνω του τη μηλωτή του και τον πήρε ακόλουθό του, διότι είχε διαταχθεί από τον Θεό να τον χρίσει προφήτη διάδοχό του. Και ήδη κάθε αθυμία είχε διασκορπιστεί από την ψυχή του Ηλία και η καρδιά του ανέλαβε όλη την προηγούμενή της ορμή και φλόγα. Και αυτός, ο οποίος πριν από λίγο είχε φύγει μακριά για την απειλή της Ιεζάβελ, τώρα δεν δίστασε να παρουσιαστεί ελεγκτής αυστηρός και βαρύς

ενώπιον του βασιλέα Αχάβ. Διότι εν τω μεταξύ ο Αχάβ, καθώς πείστηκε στη σατανική εισήγηση της ασυνείδητης Ιεζάβελ, είχε φονεύσει τον Ναβουθαί τον Ισραηλίτη για να πάρει το ωραίο του αμπέλι, το οποίο ο ιδιοκτήτης του, ως πολύτιμη πατρική του κληρονομιά, δεν θέλησε ούτε να το πουλήσει ούτε να το ανταλλάξει. Χαλκεύτηκε λοιπόν κατά το σχέδιο της βασίλισσας ψεύτικη κατηγορία κατά του Ναβουθαί ότι τάχα βλασφήμησε τον Θεό και τον βασιλέα και κατά βασιλική συμφωνία και διαταγή φονεύτηκε ο ταλαίπωρος με λιθοβολισμό έξω από την πόλη. Το αίμα του αθώου θύματος βόησε προς τον Θεό και ο Ηλίας ο Θεσβήτης πήγε στον Αχάβ

τον οποίο και συνάντησε στον αρπαγμένο και αιματοβαμμένο ξένο αμπελώνα και εκεί, στον τόπο του εγκλήματος, τον έλεγξε με σφοδρότητα και τον απείλησε και του προείπε για την Ιεζάβελ ότι έμελλαν τα σκυλιά να την καταφάγουν. Ο Αχάβ φοβήθηκε και καταλήφθηκε από τρόμο και επέστρεψε στα ανάκτορά του, κλαίοντας, και διέρρηξε τον χιτώνα του και φόρεσε σάκο και νήστευσε, ζητώντας από τον Θεό συγγνώμη για τα εγκλήματά του. Αλλά η συγκίνηση αυτή του Αχάβ υπήρξε πολύ πρόσκαιρη. Μακρύ και βαρύ παρελθόν αμαρτίας δεν αποβάλλεται τόσο εύκολα. Άλλωστε, η επάνω του επιρροή της πεπωρωμένης Ιεζάβελ ήταν ακαταμάχητη. Δεν άργησε λοιπόν να επιστρέψει γρήγορα στον λαβύρινθο της διαστροφής και της ανομίας. Έτσι όμως και η οργή του Θεού έπεσε τρομερή επάνω του.

Σε πόλεμο με τον βασιλέα της Συρίας, τραυματίστηκε από ένα βέλος και διέταξε τον ηνίοχό του να τον απομακρύνει από τη μάχη. Η διαταγή εκτελέστηκε, αλλά η πληγή ήταν καίρια. Το αίμα του βασιλέα έτρεξε ακατάσχετα μέσα στην άμαξα και κατά την εσπέρα επήλθε ο θάνατός του. Ο στρατός τότε του Ισραήλ πήγε γρήγορα στη Σαμάρια και το αίμα που είχε χυθεί πήγαν και το έγλειψαν τα σκυλιά της Σαμάριας και έτσι εκπληρώθηκε η πρόρρηση του Ηλία. Τον Αχάβ διαδέχτηκε ο γιος του Οχοζίας, άξιος και αυτός των αμαρτιών του πατέρα και της μητέρας του, λάτρης του Βάαλ και εργάτης κάθε ανομίας. Όταν ο βασιλέας αυτός ασθένησε, έστειλε απεσταλμένους να ρωτήσουν τους ιερείς του Βεελζεβούλ εάν θα θεραπευόταν από την πάθησή του. Καθοδόν τους συνάντησε ο Ηλίας, τον οποίο αυτοί δεν γνώριζαν,

είπε δε να αναγγείλουν στον βασιλέα ότι δεν θα σηκωνόταν από το κρεβάτι του, αλλά οπωσδήποτε θα πέθαινε. Οι απεσταλμένοι το ανήγγειλαν στον Οχοζία, ο οποίος τους ρώτησε ποια ήταν η μορφή του ανθρώπου ο οποίος τους συνάντησε και τους είπε αυτά τα λόγια. Εκείνοι απαντώντας περιέγραψαν τον προφήτη και τότε ο βασιλέας κατάλαβε και είπε ότι ήταν ο Ηλίας ο Θεσβήτης, αμέσως δε προσκάλεσε πεντηκόνταρχο και τον διέταξε να παραλάβει τους πενήντα άνδρες του και να πάει προς τον Ηλία τον προφήτη για να τον φέρει. Ο πεντηκόνταρχος πήγε και τον βρήκε πάνω σε μια απότομη κορυφή του όρους. Ο βασιλικός απεσταλμένος διέταξε τον προφήτη να κατεβεί για να εμφανιστεί ενώπιον του βασιλέα και τον απείλησε εάν δεν συμμορφωνόταν. Αλλά ο Ηλίας του είπε:

«Άνθρωπος Θεού εγώ; Καταβήσεται πυρ εκ του ουρανού και καταφάγεται σε και τους πεντήκοντά σου». Και κατέβηκε φωτιά από τον ουρανό και κατέφαγε τον πεντηκόνταρχο και τους πενήντα άνδρες του. Το ίδιο επανελήφθηκε στον δεύτερο πεντηκόνταρχο και τους άνδρες του, οι οποίοι στάλθηκαν από τον βασιλέα για τον ίδιο σκοπό. Στάλθηκε δε και τρίτος, αλλά αυτός αποτάθηκε προς τον Ηλία με σεβασμό και τότε ο Θεσβήτης κατέβηκε από την κορυφή του όρους και πήγε προς τον Οχοζία, τον οποίο έλεγξε για την ειδωλολατρία του και του είπε: «Η κλίνη εφ' ης ανέβης, εκείθεν ου καταβήση, ότι θανάτω αποθανή». Και πράγματι ο Οχοζίας απέθανε κατά τον λόγο του Κυρίου τον οποίο ελάλησε ο Ηλίας.

Η δράση του Θεσβήτου έγινε σε διάστημα δεκαπέντε ετών και μετά ο Θεός τον κάλεσε σ' αυτόν. Παρακολουθούμενος από τον μαθητή του Ελισσαίο πήγε στη Βαιθήλ, μετά στην Ιεριχώ και κατόπιν κοντά στις όχθες του Ιορδάνου. Πλησίασε τότε ο Ηλίας τα νερά του, τα χτύπησε με τη μηλωτή του και διαιρέθηκαν και πέρασαν και οι δυο. Αφού δε βρέθηκαν στην αντίπερα όχθη, ενώ περπατούσαν, τους χώρισε πύρινο αμάξι με επίσης πύρινα άλογα. Αρπάχτηκε ο Ηλίας πάνω στην άμαξα και ανέβηκε στον ουρανό, καθώς με έκπληξη έβλεπε ο Ελισσαίος, πάνω στον οποίο μετά από λίγο έπεσε η μηλωτή του Ηλία, σύμβολο της διαδοχής και όργανο θείας δυνάμεως, στα χέρια του μαθητού

υπήρξε τέτοιο στα χέρια του διδασκάλου. Έτσι ο Ηλίας, καθώς είναι γνωστό από τα Ιερά Ευαγγέλια, φάνηκε κατά την επί του όρους μεταμόρφωση του Κυρίου Ιησού Χριστού, συνομιλώντας με Αυτόν, καθώς και ο Μωυσής. Δείγμα και αυτό της διακεκριμένης θέσεως την οποία ο προφήτης αυτός κατέχει στη Βασιλεία του Θεού, του Θεού τον οποίο τόσο αγάπησε και με τόσο ζήλο υπηρέτησε.

Τον Κύριο Παντοκράτορα. Για τον προφήτη Ηλία, ο Θεός ήταν το παν και η αγάπη του για αυτόν πύρινη. Όλη του η ζωή ήταν αφιερωμένη στον Κύριο. Όλη του η ζωή ήταν ένας διαρκής και σκληρός αγώνας για τα δικαιώματά του. Όλη του η ζωή ήταν για την επιστροφή του Ισραηλιτικού λαού στον μόνο αληθινό Θεό. Τι δεν υπέφερε χάριν του Κυρίου, πόσο δεν εκοπίασε και σε τι κινδύνους δεν μπήκε, ερχόμενος σε σύγκρουση χάριν του Θεού με τους ισχυρούς του κόσμου, καταδιώχτηκε για να θανατωθεί. Ένιωσε να μένει μόνος, «υπολέλειμμαι εγώ μονώτατος», και όμως δεν εγκαταλείπει τον Θεό, μένει πιστός άχρι θανάτου.

Ο Θεός πλούσια τον ευλογεί. Μέσω αυτού γίνονται μεγάλα θαύματα και αξιώνεται ζωντανός να φύγει από αυτή τη γη. Αλήθεια, πόσο εμείς υπολειπόμαστε από τον προφήτη Ηλία στο θέμα αυτό της αγάπης προς τον Θεό και του ζήλου για την επικράτηση του Αγίου Θελήματός Του και πόσο θα πρέπει να παραδειγματιστούμε από αυτόν. Βέβαια ο προφήτης ήταν γεμάτος από Άγιο Πνεύμα και είχε να επιτελέσει ένα ειδικό έργο, αλλά και εμείς έχουμε πάρει τη χάρη του Αγίου Πνεύματος με το Άγιο Βάπτισμα και πρέπει να έχουμε ως σκοπό της ζωής μας κάτι το πολύ σημαντικό, τον αγιασμό μας, τη σωτηρία της ψυχής μας.

Για να γίνει αυτό χρειάζεται και εμείς να προσπαθήσουμε, πιέζοντας τον αμαρτωλό και δύστροπο εαυτό μας, να συνεργαστούμε με τη χάρη που πήραμε μέσα μας με το Άγιο Βάπτισμα ή, με άλλα λόγια, να ζήσουμε σύμφωνα με το θέλημα του Θεού. Ας ζητάμε λοιπόν να μας δώσει ο Κύριός μας την αγάπη και τον ζήλο Ηλία, αλλά και εμείς να επιστρέφουμε σε αυτόν με τα έργα της μετάνοιας.

Source details

Collection: Synaxaria (Agiologia). The original reader has not been identified.

07 ΙΟΥΛΙΟΥ\20 07 eid.mp3

The date follows the source filename; its calendar system is unspecified.

Collection artwork: All Saints.

All readings