Saint Blaise’s Martyrdom and the Restoration of Harmony

Today, February 11, our Church commemorates the holy hieromartyr Saint Blaise, Bishop of Sebaste; the two holy children and seven holy women who suffered with him; the discovery of the relics of the holy Prophet Zechariah, father of the honorable Forerunner; Saint Theodora the Empress, who strengthened Orthodoxy; and the holy new martyr Saint George the Serb.

Saint Blaise, a hieromartyr of Christ, lived during the reign of Emperor Licinius, who ruled from 308 to 323. Blaise was bishop of Sebaste in eastern Asia Minor. Even before his martyrdom, and before he became a bishop, he was gentle, blameless, sincere, and devout, keeping away from every evil thing. For this reason, the people chose him as Bishop of Sebaste. Because he loved hesychia, inner stillness, and longed to be with God, he went to Mount Argaeus in Cappadocia. There he withdrew into a cave and prayed with a pure heart, undisturbed. He was so loved and revered

not only by people but even by wild animals, because of his great virtue, that they came to him and would not leave until he laid his hand on them and blessed them. At that time, the governor Agricolaus sent hunters into the mountains to hunt wild animals. When they came to the saint’s cave and saw a great gathering of animals, they were amazed and puzzled. Coming closer, they saw the saint praying. They returned and told the governor what had happened. He immediately sent them back with other soldiers to arrest the saint and any other Christians they found. When Blaise saw them, he was neither troubled nor afraid, and he felt no sorrow at all.

He was filled with joy and said to them, “Come, let us go together. Today God has remembered me, and last night He revealed to me that you were coming.” As they walked, many pagans saw the saint’s virtue and came to believe in Christ. The sick were healed too, both people and animals. Then this happened: the only son of a woman was eating fish when a bone lodged in his throat, leaving him unable to speak. His mother had heard of the saint’s miracles. She went to him and begged him to have mercy on her, for her son was about to die. The saint took pity on her and prayed, and the child was healed at once.

Another thing happened. A wolf seized a pig belonging to a poor widow. It was all she had. She ran to the saint as the soldiers were taking him away and wept over her loss. He told her, “Do not grieve. In a little while, the wolf will bring it back to you unharmed.” At once the wolf acted against its nature and returned the pig to the woman. When they reached Sebaste, the governor ordered the saint to be imprisoned. The next day they brought him before the court. There Blaise called the false gods demons. The judge grew angry and ordered him to be beaten with heavy rods. Then the governor sent the saint back to prison.

When that devout and poor widow learned what the saint was suffering, she wanted to show her gratitude and honor him. She slaughtered the pig that the wolf had returned at the saint’s word, cooked its head and feet, and took them with some other food to the prison, unafraid of the guards. She fell at the saint’s feet and begged him to eat what she had brought. To please her, he accepted the food and ate. He blessed her for her good intention and said, “Remember me in this way every year, and I trust in God that His blessings will never be lacking in your home. Anyone else who follows your example will always receive a great blessing from God.”

The martyr was brought before the court again. Because he refused to sacrifice to the false gods, they hung him on a wooden frame and tore at his sides. As he suffered, he said, “I do not fear your torments, because I look toward the eternal reward.” They took him down and sent him back to prison. On the way, seven devout and virtuous women followed him. They anointed themselves with drops of his blood, counting them more precious than the finest myrrh. They were immediately arrested as Christians. The judge ordered them to sacrifice to the idols. They replied, “If you want us to offer sacrifice, put your gods in sacks and let us go to the nearby lake. Once we have washed, we will worship them there.”

The governor believed them and did as they asked. When the women reached the lake, they threw the idols into its depths, saying, “This is what you deserve, for you have caused many people to sink into the depths of destruction.” When the governor learned what they had done, he was furious. He ordered them to be hung up and torn with iron combs. Then they were thrown into a blazing furnace. But a miracle followed, like the one God worked for the Three Holy Children: the flames went out, and the holy women came out unharmed. The governor, thinking wickedly, dismissed the miracle as magic and again ordered them to sacrifice.

When they refused, he ordered them to be beheaded. At the place of martyrdom, the holy women prayed: “Lord and King, we beseech You, count us among Your martyrs with Your first woman martyr, Thecla, through the holy prayers of our most holy father Blaise. He has guided us through this struggle and toward the joy of eternal life.” Then the executioner beheaded the holy women.

Saint Blaise was brought from prison, and the governor asked him, “If I throw you into the lake, can your God keep you safe?” “Try it and you will see,” the saint replied. The governor ordered him thrown into the lake. Blaise made the sign of the Holy Cross and stood upon the water as though it were dry land. He called to the pagans standing there: “If your gods have any power, come in yourselves and let us see.” Thinking foolishly and proudly, sixty-eight men jumped into the lake and immediately drowned. The martyr then walked out over the water as though it were firm ground, his face shining like the sun. Still unrepentant and driven to despair, the governor ordered the saint to be beheaded along with two children of one of the seven women who had suffered martyrdom before him. When the saint heard the sentence, he prayed to the Lord: “Lord God of hosts,

hear Your servant and give Your help to anyone who calls upon me in sickness or in any other need, to the glory of Your holy name.” The executioner took the saint from the court with the two children and led them to the place of martyrdom. There, upon a stone outside the walls of Sebaste, he cut off their holy heads. Some of the faithful buried their precious relics as best they could. Thus Saint Blaise, the holy hieromartyr, enjoys eternal life near Christ the Giver of Life. To all who call upon him in faith, he brings healing of soul and body, to the glory of the Holy Trinity.

Among the things we can notice in today’s account of Saint Blaise is that he was loved and revered not only by people but even by wild animals. They came to him and did not want to leave until he laid his hand on them and blessed them. In Paradise, before the Fall, humanity lived in harmony with all things, adorned with the grace of God. Above all, we lived in harmony with God. The human being loved God and obeyed Him with humility, and God gave him His grace and kept him in his proper, natural state.

From this harmonious relationship with God came a harmonious relationship with everything around us: with other people, with animals, with the rest of creation, and with ourselves. The animals recognized in the human being the image of their Creator and the one set over them, and they lived in friendship with him. God said, “Let Us make man in Our image and likeness, and let them have dominion over the fish of the sea, the birds of heaven, the cattle, all the earth, and every creeping thing that creeps upon the earth.” But after the Fall, that former harmony was broken. Through disobedience, humanity drew away from God

and lost His grace. The consequences of this fundamental rupture were many and serious. The human being became hostile toward God and, though God was no enemy, came to see Him as one. People became enemies to one another. Animals became hostile to humanity, even attacking and devouring people. The rest of creation seemed to rise against us through what we call natural disasters: earthquakes, landslides, floods, and the like. And each person became divided within, at odds with himself. We can escape this state of division, turmoil, hostility, and destruction

only by removing its original cause: the broken relationship with God, which is sin. When our relationship with God is restored through humility and love, all the other relationships we have spoken of are restored as well. So a saint who has restored his relationship with God has also found the right, harmonious relationship of friendship and love with himself, with other people, and with animals, as Saint Blaise did. Metanoia, repentance, is the most effective way to make peace and care for creation.

Σήμερα, 11 του μηνός Φεβρουαρίου, η Εκκλησία μας επιτελεί τη μνήμη του Αγίου Ιερομάρτηρος Βλασίου, Επισκόπου Σεβαστίας, των Αγίων Δύο Παίδων και των Αγίων Επτά Γυναικών, οι οποίοι άθλησαν μαζί με τον Άγιο Βλάσιο, της Ευρέσεως του Λειψάνου του Αγίου Προφήτου Ζαχαρίου, του Πατρός του Τιμίου Προδρόμου, της Αγίας Θεοδώρας της Βασιλίσσης, η οποία στερέωσε την Ορθοδοξία, και του Αγίου Νεομάρτηρος Γεωργίου του Σέρβου.

Ο Άγιος Ιερομάρτης του Χριστού Βλάσιος έζησε κατά τους χρόνους του Βασιλέα Λικινίου, ο οποίος βασίλευσε από το 308 μέχρι το 323, ήταν δε επίσκοπος της Σεβαστίας της Ανατολικής Μικράς Ασίας. Αυτός, και πριν να μαρτυρήσει, και πριν ακόμη γίνει Επίσκοπος, ήταν άκακος, άμεμπτος, αληθινός και θεοσεβής, απέχοντας από κάθε πονηρό πράγμα. Γι' αυτό τον ψήφισαν Επίσκοπο της Σεβαστίας. Επειδή δε αγαπούσε την ησυχία και το να βρίσκεται μαζί με τον Θεό, πήγε στο βουνό Αργαίο της Καπαδοκίας και αφού κλείστηκε σε κάποιο σπήλαιο προσευχόταν καθαρά και αθόρυβα. Τόσο δε τον αγαπούσαν και τον ευλαβούνταν

μόνο οι άνθρωποι, αλλά και αυτά τα θηρία για την πολλή του αρετή, ώστε πήγαιναν σε αυτόν και δεν έφευγαν εάν δεν έβαζε το χέρι του πάνω σ' αυτά να τα ευλογήσει. Κατά τον καιρό λοιπόν εκείνο έστειλε ο ηγεμόνας Αγρικόλας κυνηγούς στο όρος για να κυνηγήσουν άγρια ζώα. Καθώς πήγαν εκείνοι στο σπήλαιο του Αγίου και είδαν μαζεμένο πλήθος ζώων, θαύμαζαν και απορούσαν. Όταν δε πλησίασαν, είδαν και τον Άγιο εκεί να προσεύχεται. Κατόπιν επέστρεψαν και ανήγγειλαν στον ηγεμόνα το γεγονός. Εκείνος τους έστειλε αμέσως μαζί με άλλους στρατιώτες να συλλάβουν τον Άγιο και όσους άλλους χριστιανούς θα έβρισκαν. Όταν τους είδε ο Βλάσιος, δεν ταράχτηκε, δεν δείλιασε, ούτε λυπήθηκε καθόλου.

Χάρηκε πολύ και τους είπε: «Ελάτε, ας πάμε μαζί, διότι σήμερα με θυμήθηκε ο Θεός και μου φανέρωσε αυτή τη νύχτα τον ερχομό σας». Καθ' οδόν, καθώς βάδιζαν, πολλοί ειδωλολάτρες, βλέποντας την αρετή του Αγίου, πίστευαν στον Χριστό. Γιατρεύονταν δε και ασθενείς, όχι μόνο άνθρωποι, αλλά και διάφορα ζώα. Συνέβη δε και το εξής. Υιός μονογενής κάποιας γυναίκας, ενώ έτρωγε ψάρι, κάθισε στο λαιμό του αγκάθι και αμέσως έμεινε άφωνος. Η μητέρα του, καθώς έμαθε τα θαύματα του Αγίου, πήγε σ' αυτόν και τον παρακαλούσε να τη λυπηθεί, γιατί σε λίγο έμελλε να πεθάνει ο γιος της. Ο Άγιος τη λυπήθηκε, προσευχήθηκε και αμέσως το παιδί θεραπεύτηκε.

Συνέβη δε και το εξής. Κάποιας γυναίκας χήρας και πτωχής, ο λύκος άρπαξε ένα γουρούνι που ήταν ο μοναδικός της πλούτος. Έτρεξε και αυτή στον Άγιο, εκεί που τον μετέφεραν οι στρατιώτες, και έκλαιγε τη συμφορά της. Εκείνος της είπε: «Μη λυπάσαι, και τώρα σε λίγο θα σου το φέρει γερό». Ο λύκος λοιπόν αμέσως έχασε τη φυσική του ιδιότητα και επέστρεψε τον χοίρο στη γυναίκα. Όταν έφτασαν στη Σεβάστια, φυλάκισαν τον Άγιο κατά προσταγή του ηγεμόνα. Την επομένη τον οδήγησαν στο κριτήριο. Εκεί ο Βλάσιος χαρακτήρισε τους ψευδοθεούς δαίμονες και ο κριτής θύμωσε και πρόσταξε να τον δείρουν με χονδρά ραβδιά. Μετά ο άρχοντας ξαναέστειλε τον Άγιο στη φυλακή.

Μαθαίνοντας η ευσεβής εκείνη και πτωχή χήρα τους αγώνες του Αγίου και θέλοντας να φανεί ευγνώμων και να τον τιμήσει, έσφαξε τον χοίρο που με προσταγή του Αγίου της έφερε πίσω ο λύκος και, αφού έψησε το κεφάλι και τα πόδια, πήρε δε και μερικά άλλα τρόφιμα, πήγε στη φυλακή, χωρίς να φοβηθεί τους φύλακες. Έπεσε στα πόδια του Αγίου και τον παρακαλούσε να φάγει από εκείνα που του πήγε. Ο Άγιος υπάκουσε στη γυναίκα, για να την ευχαριστήσει έφαγε από τα φαγητά και την ευλόγησε για την καλή της προαίρεση. Μετά της είπε: «Έτσι να με γιορτάζεις κάθε χρόνο και ελπίζω στον Θεό ότι δεν θα λείψουν τα αγαθά Του από το σπίτι σου και όποιος άλλος με μιμηθεί θα λαμβάνει πάντα μεγάλη ευλογία από τον Θεό».

Και πάλι τον μάρτυρα στο κριτήριο. Επειδή αρνήθηκε να θυσιάσει στους ψευδοθεούς, τον κρέμασαν στο ξύλο και ξέσχιζαν τις πλευρές του. Έτσι βασανιζόμενος έλεγε: «Δεν φοβάμαι τις κολάσεις σου, επειδή αποβλέπω στις αιώνιες ανταποδώσεις». Αφού τον κατέβασαν από το ξύλο, τον έστειλαν και πάλι στη φυλακή. Στο δρόμο ακολουθούσαν τον Άγιο επτά ευσεβείς και ενάρετες γυναίκες, οι οποίες αλείφονταν με σταγόνες από τα αίματά του, θεωρώντας τες πολυτιμότερες από το καλύτερο μύρο. Αμέσως συνελήφθηκαν ως χριστιανές. Ο κριτής τις πρόσταξε να θυσιάσουν στα είδωλα. Εκείνες του είπαν: «Αν θέλεις να θυσιάσουμε, βάλε σε σάκους τους θεούς και μετά άφησέ μας να πάμε στη λίμνη που είναι εδώ κοντά,

αφού νιφθούμε να τους προσκυνήσουμε». Πείστηκε λοιπόν ο ηγεμόνας και έκανε κατά τον λόγο τους. Εκείνες, όταν έφτασαν στη λίμνη, έριξαν τα είδωλα στο βάθος της λίμνης λέγοντας: «Έτσι σας πρέπει, επειδή σεις γίνατε αιτία πολλοί να πέσουν στο βυθό της απωλείας». Όταν έμαθε αυτό ο ηγεμόνας εξαγριώθηκε και πρόσταξε να τις κρεμάσουν και να τις ξεσκίσουν με σιδερένια κτένια. Μετά τις έριξαν σε αναμμένο καμίνι. Ακολούθησε όμως θαύμα παρόμοιο με εκείνο των Αγίων Τριών Παίδων, διότι και οι φλόγες σβήστηκαν και οι Άγιες Γυναίκες βγήκαν από τις φλόγες αβλαβείς. Όμως ο ηγεμόνας, πονηρά σκεπτόμενος, θεώρησε το θαύμα μαγεία και πρόσταξε και πάλι να θυσιάσουν.

Επειδή δε εκείνες αρνήθηκαν, δόθηκε η διαταγή να αποκεφαλιστούν. Όταν έφτασαν στον τόπο του μαρτυρίου, οι Άγιες προσευχήθηκαν και είπαν: «Κύριε Βασιλεύ, δεόμεθά σου, συναρίθμησέ μας με την πρωτομάρτυρά σου Θέκλα, με τις ιερές ευχές του Ιεροτάτου Πατρός μας Βλασίου, ο οποίος έγινε οδηγός μας στην άθληση αυτή και στην απόλαυση της αιωνίου ζωής». Έτσι ο δήμιος απέκοψε των Αγίων τις κεφαλές.

Φέραν από τη φυλακή τον Άγιο Βλάσιο, κι ο ηγεμόνας του είπε: «Αν ίσως και σε ρίξω στη λίμνη, μπορεί ο Θεός σου να σε φυλάξει;» «Δοκίμασε και θα δεις», του απάντησε ο Άγιος. Τότε ο ηγεμόνας πρόσταξε και τον έριξαν στη λίμνη. Εκείνος έκανε το σημείο του Τιμίου Σταυρού, παρέμενε πάνω στα νερά σαν να ήταν ξηρά και είπε στους ειδωλολάτρες που ήταν εκεί παρόντες: «Αν έχουν οι θεοί σας κάποια δύναμη, εισέλθετε κι εσείς να δούμε». Ανόητα και υπερήφανα σκεπτόμενοι πήδησαν μέσα στη λίμνη εξήντα οκτώ άνδρες και αμέσως πνίγηκαν. Ο Μάρτυς τότε βγήκε περπατώντας πάνω στα νερά σαν σε στερεή γη, έλαμπε δε το πρόσωπό του σαν τον ήλιο. Ο άρχοντας αμετανόητος και απελπισμένος πρόσταξε να αποκεφαλίσουν τον Άγιο μαζί με τα δυο παιδιά μιας από τις επτά γυναίκες που μαρτύρησαν προηγουμένως. Καθώς άκουσε ο Άγιος την απόφαση, προσευχήθηκε προς τον Κύριο και είπε: «Κύριε, ο Θεός των δυνάμεων,

επάκουσόν μου τον δούλον σου και δώσε την βοήθειά σου σε όποιον με επικαλεστεί ή σε ασθένεια ή σε κάθε άλλη ανάγκη προς δόξαν του Αγίου ονόματός σου». Ο δήμιος παρέλαβε τον Άγιο από το κριτήριο μαζί με τα δυο παιδιά και τους οδήγησε στον τόπο του μαρτυρίου και εκεί έκοψε τις ιερές τους κεφαλές πάνω σε μια πέτρα μέσα από το τείχος της Σεβαστίας. Μερικοί πιστοί έθαψαν, όπως μπορούσαν, τα τίμια τους λείψανα. Έτσι, ο Άγιος Ιερομάρτης Βλάσιος απολαμβάνει την αιώνια ζωή κοντά στον Ζωοδότη Χριστό, χαρίζει δε σε όλους εκείνους οι οποίοι τον επικαλούνται με πίστη σωτηρία ψυχής και σώματος, εις δόξαν του Αγίου Τριαδικού.

Των άλλων τα οποία είδαμε και θα μπορούσαμε να προσέξουμε στο συναξάρι του σήμερα εορταζομένου Αγίου Ιερομάρτηρος Βλασίου, είναι το ότι τον αγαπούσαν και τον ευλαβούνταν όχι μόνο οι άνθρωποι αλλά και αυτά τα θηρία, τα οποία πήγαιναν σε αυτόν και δεν ήθελαν να αναχωρήσουν εάν δεν έβαζε το χέρι του πάνω σε αυτά να τα ευλογήσει. Ο άνθρωπος στον παράδεισο, πριν την πτώση, τότε που ήταν χαριτωμένος με τη χάρη του Θεού, βρισκόταν σε αρμονική σχέση με τα πάντα. Πρωτίστως και κυρίως με τον Θεό. Ο άνθρωπος αγαπούσε τον Θεό, εν ταπεινώσει υπάκουε σ' Αυτόν και ο Θεός του έδινε τη χάρη του και τον κρατούσε στη φυσιολογική του κατάσταση.

Συνέπεια αυτής της αρμονικής σχέσεως με τον Θεό ήταν η αρμονική σχέση του ανθρώπου με το περιβάλλον του, με τον συνάνθρωπό του, την άλογη ζωντανή αλλά και την άψυχη φύση και τον ίδιο του τον εαυτό. Τα ζώα αναγνώριζαν στον άνθρωπο την εικόνα του Πλάστη τους, τον κυρίαρχό τους και είχαν φιλική σχέση μαζί του. Και είπε ο Θεός: «Ποιήσωμεν άνθρωπον κατ' εικόνα ημετέραν και καθ' ομοίωσιν, και αρχέτωσαν των ιχθύων της θαλάσσης και των πετεινών του ουρανού και των κτηνών και πάσης της γης και πάντων των ερπετών των ερπόντων επί της γης». Όμως μετά την πτώση διαταράσσεται η προηγούμενη αρμονία. Ο άνθρωπος απομακρύνεται με την παρακοή του από τον Θεό

χάνει τη Χάρη του Θεού. Πολλές και σημαντικές οι συνέπειες της βασικής αυτής διαταραχής. Ο άνθρωπος εχθρεύεται τον Θεό και ενώ δεν είναι, τον αισθάνεται ως εχθρό του. Ο άνθρωπος γίνεται εχθρός για τον συνάνθρωπό του. Τα ζώα γίνονται εχθρικά προς τον άνθρωπο μέχρι που και τον κατασπαράσσουν. Η άψυχη φύση επαναστατεί και με το φυσικό λεγόμενο κακό, τους σεισμούς, τους καταποντισμούς, τις πλημμύρες κτλ., στρέφεται εναντίον του, αλλά και ο ίδιος διχάζεται και γίνεται εχθρός με τον εαυτό του. Από αυτή την κατάσταση της διαιρέσεως, της αναταραχής, της εχθρότητος, της καταστροφής, ο άνθρωπος μπορεί να ξεφύγει και

ξεφεύγει μόνο αν απαλείψει την αρχική αιτία, δηλαδή τη διατάραξη της σχέσεως με τον Θεό, δηλαδή την αμαρτία. Με την αποκατάσταση της σχέσεως με τον Θεό, με την ταπείνωση και την αγάπη, επέρχεται και η αποκατάσταση όλων των άλλων σχέσεων που αναφέραμε. Έτσι ο Άγιος που απεκατέστησε τη σχέση του με τον Θεό έχει ταυτόχρονα αποκαταστήσει τη σωστή, την αρμονική σχέση, τη σχέση φιλίας και αγάπης και με τον εαυτό του και με τους συνανθρώπους του και με τα ζώα, όπως ο Άγιος Βλάσιος. Η μετάνοια είναι και η αποδοτικότερη ειρηνιστική και οικολογική κίνηση.