Martyrs of Ancyra and the Love of God

In AD 363, Saturninus was governor of Ancyra. Basil was a priest of the Holy Church there. He was reported to the governor for criticizing Julian’s actions against the Church and speaking strongly against pagan religion. Saturninus ordered him to renounce Christ. The faithful priest declared that his whole life belonged to the Savior and His Gospel. “You were wrong to think I would deny Christ,” he added. “Even the least of the lay faithful in my parish is ready to shed his blood for our holy faith.” Saturninus tore open his sides and threw him into prison.

The same thing happened a second time. A few days later, when Julian passed through Ancyra, they brought the Saint before him in chains. The emperor asked whether he would renounce Christ. But the Saint replied that he believed in Christ alone as the true God, his Creator and Lord. He was then handed over to Count Flaventius, who punished the martyr by stripping skin from his body. Julian next ordered metal spits to be heated red hot and used to pierce and burn the martyr’s body. As this was happening, the brave athlete of Christ surrendered his soul into God’s hands and received from Him the crown of martyrdom.

The fair and pure brides of Christ are these five holy virgin martyrs, monastics known in those days as consecrated women. They fought the good fight bravely, and the Church also commemorates them today. They lived during the reign of Trajan, who ruled from AD 98 to 117. At the end of his letter to the Philippians, the Apostle Paul sends greetings in Christ from those of Caesar’s household. This suggests that, during his first stay in Rome, members of the palace staff had come to faith in Christ. The Roman martyrology also records martyrs from the palace.

It records martyrs from among those close to the Caesars. Something similar seems to have happened under Emperor Trajan. Drosida was the emperor’s daughter and lived with him in the palace. The five consecrated virgins lived in a small community near the city, leading an ascetic life and striving to keep God’s commandments. Trajan bitterly hated and persecuted Christians who confessed Christ, putting them to death day after day. He even had their precious remains thrown into wretched, unclean places. When those devout monastics saw this, they took up another work pleasing to God:

They made it their duty to gather the sacred remains of the holy martyrs, anoint them with fragrant oils, wrap them in linen, and bury them within their own community. Blessed Drosida loved the Christians. When she heard of this work, she wanted to visit the monastics and help them. She found an opportunity to slip out of the palace unseen and went to meet them. She asked to accompany them in searching for the sacred remains of a martyr, so that they could care for them and bury them as they usually did.

And so they did. One day, while carrying out this work, both the monastics and Drosida were arrested. When the emperor saw his daughter, he was astonished and ordered that she be kept under guard in the hope that she might change her mind. The five monastics died as martyrs. Drosida left the palace and, before going to face martyrdom, wished to be cleansed through Holy Baptism. “Lord Jesus Christ,” she said, “I have left the royal life for love of You. You who were baptized for our sake, baptize me also with the Holy Spirit.” Then she took out the holy chrism she had brought from her room and anointed herself.

She baptized herself in water, saying, “The handmaid of God Drosida is baptized in the name of the Father, and of the Son, and of the Holy Spirit.” Some Christians devoted to Christ found her and learned her story from her own lips. On the eighth day after her baptism, while she was still beseeching God and praying that He would show her what to do, she departed to the Lord, whom she loved with all her heart.

We ordinary Christians, and even more so those far from the Church, may fail to understand certain things the Saints did out of love for God, or we may misunderstand them. How could Drosida leave the palace and a royal life? How could others choose torture instead of comfort, and death instead of life?

Yet for the Saints of our Church, as for Saint Isaac the Syrian, love for Christ, the love of God, is Paradise. It is the Kingdom that the Lord promised to the Apostles. “Until we find love,” Abba Isaac continues, “we labor in a land of thorns. Among thorns we sow and reap, and they prick us even when our seed is the seed of righteousness. When we find love, we are fed with heavenly bread. That bread is Christ, who came down from heaven and gave life to the world; He is the food of angels.” Whoever lives in love receives life from God and, even now in this world, breathes the air of the Resurrection. The love of God is the wine that gladdens the human heart. Blessed is the one who has drunk this wine. The unchaste drank it and became self-controlled. Sinners drank it and left behind their sinful habits. Drunkards drank it and began to fast. The rich drank it and came to desire poverty.

The poor drank it and became rich in hope. The sick drank it and grew strong, and the foolish became wise. The love of God that the Saints possessed was more than a simple feeling. It was a gift from above, received after they had been cleansed of the passions, those disordered desires. May we too long for and receive this love of God. When we reach it, we reach God, and our journey is complete, for there is nothing beyond Him that we could desire or seek.

363 μετά Χριστόν, ηγεμόνευε στην Άγκυρα ο Σατουρνίνος, αυτός δε ήταν Πρεσβύτερος της εν Αγκύρα Αγίας Εκκλησίας. Αφού καταγγέλθηκε στον έπαρχο ότι επέκρινε τις κατά της Εκκλησίας ενέργειες του Ιουλιανού και μιλούσε δριμύτατα κατά της ειδωλολατρικής θρησκείας, διατάχθηκε από αυτόν να αρνηθεί τον Χριστό. Ο πιστός ιερέας δήλωσε ότι η ζωή του όλη ανήκε στον Σωτήρα και στο Ευαγγέλιό του. Κακώς δε, πρόσθεσε, νόμισες ότι εγώ θα αρνηνόμουν τον Χριστό, αφού και ο τελευταίος από τους λαϊκούς πιστούς της ενορίας μου είναι πρόθυμος να χύσει το αίμα του για την Αγία μας πίστη. Ο Σατουρνίνος κατέσχισε τις πλευρές του και τον έκλεισε στη φυλακή.

Αυτά επαναλήφθηκαν και για δεύτερη φορά. Μετά μερικές μέρες, όταν ο Ιουλιανός περνούσε από την Άγκυρα, οδήγησαν σ' αυτόν δεμένο τον Άγιο. Ο βασιλέας τον ρώτησε αν αρνείται τον Χριστό. Ο Άγιος όμως αποκρίθηκε ότι μόνο τον Χριστό πιστεύει ως Θεό αληθινό, Δημιουργό και Κύριό του. Μετά από αυτό παραδόθηκε στον Κόμητα Φλαβέντιο για να τιμωρήσει τον μάρτυρα βγάζοντας λωρίδες δέρματος από το σώμα του. Κατόπιν ο Ιουλιανός διέταξε να πυρώσουν σούβλες και με αυτές να τρυπήσουν και να κατακάψουν το σώμα του μάρτυρος. Ενώ γίνονταν αυτά, παρέδωσε ο γενναίος αθλητής την ψυχή του στα χέρια του Θεού, από τον οποίο έλαβε τον στέφανο της αθλήσεως.

Οι καλλιπάρθενοι νύφοι του Χριστού είναι αυτές οι πέντε άγιες παρθενομάρτυρες μοναχές ή, όπως λεγόταν τότε, κανονικές, οι οποίες άθλησαν γενναία και των οποίων τη μνήμη σήμερα επίσης η Εκκλησία μας επιτελεί. Ήταν κατά τους χρόνους της βασιλείας του Τραϊανού, ο οποίος βασίλευσε από το 98 μέχρι το 117 μ.Χ. Στο τέλος της προς Φιλιππησίους επιστολής του ο Απόστολος Παύλος στέλνει εν Χριστώ ασπασμούς και από τους εκ της Καίσαρος οικίας. Φαίνεται από αυτό ότι κατά την εν Ρώμη πρώτη διαμονή του είχε κατορθωθεί να έρθουν στην πίστη του Χριστού και από το προσωπικό των ανακτόρων και το ρωμαϊκό μαρτυρολόγιο ανακτόρων.

Αναφέρει και μάρτυρες από το περιβάλλον των Καισάρων. Κάτι τέτοιο φαίνεται ότι έγινε και επί του αυτοκράτορα Τραϊανού. Και η μεν Δροσίδα ήταν θυγατέρα του Αυτοκράτορα και έμενε μαζί του στα ανάκτορα, οι δε πέντε κανονικές παρθένοι έμεναν σε κάποιο ασκητήριο το οποίο ήταν κοντά στην πόλη, ζώντας ασκητικά και αγωνιζόμενες να τηρούν τις εντολές του Θεού. Ο δε βασιλέας Τραϊανός όχι μόνο μισούσε θανάσιμα και καταδίωκε τους χριστιανούς που ομολογούσαν τον Χριστό και καθημερινά τους θανάτωνε, αλλά και τα τίμια τους λείψανα τα έριχνε σε ελεεινούς και ακάθαρτους τόπους. Βλέποντας αυτό οι ευσεβείς εκείνες μοναχές, εκτός από τα άλλα θεάρεστα έργα τα οποία εργάζονταν,

σαν έργο απαραίτητο το να μαζεύουν τα ιερά των Αγίων Μαρτύρων λείψανα, να τα αρωματίζουν με μύρα, να τα τυλίγουν με σινδόνια και να τα ενταφιάζουν μέσα στο δικό τους ασκητήριο. Το θεάρεστο αυτό έργο των μοναχών, καθώς το πληροφορήθηκε η μακαρία Δροσίδα, η οποία αγαπούσε τους χριστιανούς, θέλησε να τις επισκεφθεί και να τις συνδράμει στο έργο τους. Έτσι, αφού βρήκε κατάλληλη ευκαιρία, βγήκε κρυφά από το παλάτι και πήγε να συναντήσει τις μοναχές χωρίς να γίνει από κανένα αντιληπτή. Αφού λοιπόν τις συνάντησε, τις παρακάλεσε να πάει μαζί τους προς αναζήτηση κάποιου Ιερού Λειψάνου Αγίου Μάρτυρος προς περιποίηση και ενταφιασμό του κατά τη συνήθειά τους,

το οποίο και έκαναν. Κάποτε όμως, κατά την επιτέλεση του έργου αυτού, συνελήφθηκαν και οι μοναχές και η Δροσίδα. Ο βασιλέας, όταν είδε τη θυγατέρα του, εξεπλάγη και διέταξε να φυλάσσεται με ασφάλεια μήπως μετανοήσει. Οι πέντε μοναχές υπέστησαν θάνατο μαρτυρικό. Η Δροσίδα έφυγε από το παλάτι και πριν πάει να μαρτυρήσει θέλησε να καθαριστεί με το Άγιο Βάπτισμα. «Κύριε Ιησού Χριστέ», είπε, «ιδού άφηκα την βασιλείαν διά την αγάπη Σου. Συ δε, ο οποίος βαπτίστηκες για μας, βάπτισε και εμένα με το Πνεύμα το Άγιο». Αμέσως τότε, αφού είπε αυτά, έβγαλε το Άγιο Μύρο το οποίο είχε πάρει από τον κοιτώνα της, άλειψε τον εαυτό της,

και βαπτίστηκε μέσα σε νερό λέγοντας: «Βαπτίζεται η δούλη του Θεού Δροσίς εις το όνομα του Πατρός και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος». Κάποιοι φιλόχριστοι χριστιανοί την βρήκαν και έμαθαν όλα τα σχετικά με αυτή, καθώς εκείνη τους τα διηγήθηκε. Κατά δε την ογδόη ημέρα από τη βάπτισή της, επίσης παρακαλώντας τον Θεό και προσευχομένη να την οδηγήσει τι πρέπει να κάνει, απήλθε προς τον Κύριο, τον οποίο με όλη της την καρδιά αγάπησε.

Πιθανόν εμείς οι συνηθισμένοι χριστιανοί και ακόμη περισσότερο αυτοί που είναι μακριά από την Εκκλησία, ορισμένες ενέργειες των Αγίων που υπαγορεύονταν από την αγάπη προς τον Θεό να μην τις καταλαβαίνουμε ή να τις παρεξηγούμε. Πώς η Δροσίδα άφησε τα παλάτια και τη βασιλική ζωή, πώς άλλοι αντί των αναπαύσεων προτιμούσαν τα βασανιστήρια, αντί της ζωής τον θάνατο.

Όμως για τους Αγίους της Εκκλησίας μας, όπως για τον Άγιο Ισαάκ τον Σύρο, η αγάπη προς τον Χριστό, η αγάπη του Θεού είναι ο Παράδεισος, είναι η Βασιλεία την οποία υποσχέθηκε ο Κύριος στους Αποστόλους. Μέχρι που να βρούμε την αγάπη, συνεχίζει ο Αββάς Ισαάκ, εργαζόμαστε στη γη των ακανθών και ανάμεσα σε αγκάθια σπέρνουμε και θερίζουμε και κεντούμαστε από αυτά και όταν ακόμη ο σπόρος μας είναι σπόρος δικαιοσύνης. Όταν βρούμε την αγάπη, ουράνιων άρτων τρεφόμεθα και αυτός είναι ο Χριστός που κατέβη και από τον ουρανό και έδωσε ζωή στον κόσμο και αυτή είναι η τροφή των αγγέλων. Αυτός που ζει στην αγάπη παίρνει ζωή από τον Θεό και στον κόσμο αυτό από τώρα οσφραίνεται τον αέρα εκείνον της Αναστάσεως. Η αγάπη του Θεού είναι ο οίνος ο ευφραίνων καρδίαν ανθρώπου. Μακάριος αυτός που ήπιε απ' αυτόν τον οίνο. Απ' αυτόν ήπιαν οι ακόλαστοι και έγιναν σώφρονες, και οι αμαρτωλοί και ξέχασαν τις αμαρτωλές τους συνήθειες, και οι μέθυσοι και έγιναν νηστευτές, και οι πλούσιοι και επιθύμησαν την πτωχία.

Οι πτωχοί και πλούτησαν με ελπίδα, και οι άρρωστοι και έγιναν δυνατοί, και οι ανόητοι και έγιναν σοφοί. Η αγάπη του Θεού που είχαν οι Άγιοι δεν ήταν ένα απλό συναίσθημα, αλλά δώρο άνωθεν καταβαίνον μετά από την κάθαρση από τα πάθη. Μακάρι και εμείς να ποθήσουμε και να αποκτήσουμε αυτή την αγάπη του Θεού. Και όταν φτάσαμε σε αυτή, φτάσαμε στον Θεό και ο δρόμος μας τελείωσε γιατί δεν υπάρχει τίποτε πέρα από Αυτόν το οποίο θα μπορούσαμε να επιθυμήσουμε και να επιδιώξουμε.