Psalms and the Spiritual Life · Lecture 152
Psalm 101: Exile, God’s Eternity, and Lasting Hope
A lecture by Fr. Symeon Kragiopoulos
3 Tap to hold An interactive player loads with JavaScript. Without it, use the direct audio link and the summary below.
Summary
The psalmist speaks for those suffering in Babylonian exile, whose hoped-for return to Jerusalem has not yet come. He asks God to extend his life so he may see the captivity end and worship again in Zion. The prayer also invites believers to seek time for repentance, faith, and preparation for God. The psalmist appeals to the Creator of earth and heaven, who holds every generation’s years in his hands. Creation will age and change, while God remains the same forever; the lecture connects this with Peter’s promise of new heavens and a new earth. The psalm closes with hope that God’s servants and their descendants will dwell securely and flourish. The lecturer urges steadfast communion with God through hardship, whether circumstances improve or worsen.
English audio is a digitally generated narration of the translated transcript. Disclosed as such on every lecture.
The Greek original audio is preserved unchanged. It is the authoritative recording for this lecture.
Transcript: English (automated translation)
This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.
Let’s look briefly at the remaining verses of Psalm 101 and finish it. We have spent a long time on this psalm, and then we can move on to Psalm 102. I was about to call it the introductory psalm, but no, it is the one chanted at the Typika. So, the man in exile in Babylon has spoken of his troubles and offered his prayer.
Then he showed how much hope they have in God. They wait and hope. Now he comes back to the reality before him. All that is good, yes, but these are things he hopes for; they have not happened yet. He speaks as though they had happened. As we saw, he says, “He looked down,” and “He stooped down,” though God has not yet done so. The meaning is that God will look down and stoop to help them.
So...
So: “He answered Him on the path of his strength: Tell me how few my days are.”
Perhaps this means that the man writing the psalm speaks on behalf of all those suffering in captivity. They are still alive, after all; they have not breathed their last, so to speak, while they are still on the path of strength. They are still walking this path of life in exile, through hardship and adversity. They still have strength; they still have life in them. “He answered Him on the path of his strength.” That is, he spoke on behalf of them all, or perhaps each of them spoke for himself. Him, Him—that is, God, I think—he answered.
“Tell me how few my days are.” What will happen, my God? Will you not give me a little more life? Yes, my days will be few. But will you give me enough time to see that blessed day when the captivity ends and we return to Jerusalem, to our homeland? As he said in the earlier verses, we long to go back, to kiss its soil and see its stones again.
That is a beautiful prayer for us to keep in mind and ask of God ourselves: My God, I do not know how long you have appointed me to live, but lengthen my life so I have time to repent, to prepare, to see your joy, to come to faith in you, and to settle my debts in this world. “Do not take me away in the midst of my days; your years endure through all generations.” Do not cut my life short. Let me live. Hardship and suffering can certainly shorten a life.
Do not cut my life short. Help me, sustain me, strengthen me so that I may live. “Your years endure through all generations.” You give life to people in every generation. You can give me more years; it is in your hands. It is as though God had years of life stored away, giving some to one person and some to another. So give me enough years to live. His deepest longing is not simply for the suffering to end. He wants to return with the others and worship there in Zion.
“In the beginning, Lord, you founded the earth, and the heavens are the work of your hands.” You hold time in your hands and give years of life to every generation, including us. You founded the earth and made the heavens. Can you not give me more years? “They will perish, but you remain; they will all grow old like a garment.” Even the heavens will grow old and pass away. The whole world, like a garment, grows worn with time, however new it once was.
“You will fold them up like a cloak, and they will be changed.” Just as someone takes off an outer garment, folds it, and wraps it up, so you will fold up this whole visible world, and it will change. This brings to mind the Apostle Peter, who says that we await new heavens and a new earth. The time will come when all we see will pass away, and there will be a new earth and a new heaven. Only God knows what they will be like. Through illumination from God, the psalmist, who is also a prophet, knows that all these things will change. You made them all, and you remain forever.
They seem to last for ages, but one day they too will grow old and pass away. “But you are the same, and your years will never end.” You are always the same. Your years, your very existence, will never come to an end. You will always be. “The children of your servants will dwell securely, and their descendants will flourish forever.” At the end he speaks again of the children of God’s servants: all of us, and those who come after us. Because you are our God and hold all things in your hands, the time will come, whatever our life is like now, when we will find our home and dwell in safety. And so will our descendants.
Uh...
The descendants of your servants, people like me and others, will also see the day when we return, live in our own homes, and dwell in safety. He is speaking of all their descendants.
They will continue to live through the ages and flourish. “Their descendants will flourish forever.” They will thrive and prosper. Now, I am finishing; those are the last verses. The whole point is that a person belongs to God and holds fast to Him, whether things go as we wish...
or whether they do not, and God allows even worse things to happen. We still turn to Him, ask of Him, hold fast to Him, and believe in Him. Then life is different. However badly a psalmist may suffer, or however badly the people he speaks for may suffer, there is always this hope in God. I do not mean hope in the ordinary sense. I mean hope that is communion with God: depending on Him, turning to Him, loving Him, believing in Him, and wanting Him to be our life. If we only hope He will get us out of trouble so we can go on living as we please, as we so often do, we have missed the point. That is all for today. Forgive me for keeping you so long.
Original transcript: Greek
Σύντομα, σύντομα λοιπόν να δούμε και τους υπόλοιπους στίχους του ψαλμού αυτού, 101, να τελειώσουμε. Πολύ τον παιδέψαμε αυτόν τον ψαλμό για να πάμε στον 102 που είναι ο προοιμιακός, όχι, όχι ο προοιμιακός, είναι αυτός που ψάλλεται στα τυπικά. Λοιπόν, είπε πρώτα τα παράπονά του και την προσευχή του αυτός εκεί στην εξορία στη Βαβυλώνα.
Εεεε... Μετά έδειξε όλη την ελπίδα που έχουν στον Θεό, περιμένουν και ελπίζουν. Και τώρα πάλι επανέρχεται, διότι προσγειώνεται στην πραγματικότητα. Καλά αυτά, ναι, αλλά τα ελπίζει, δεν έγιναν ακόμη, λέει ότι σαν να έγιναν. Αλλά όπως είδαμε εκεί, επέβλεψεν, επέβλεψεν, δεν επέβλεψε ακόμη, εξέκυψεν. Θα επιβλέψει, θα σκύψει, αυτή είναι η έννοια.
Λοιπόν...
Λοιπόν, απεκρίθη αυτώ εν οδώ ισχύος αυτού, την ολιγότητα των ημερών μου ανάγγειλόν μοι.
Πιθανόν θέλει να πει εδώ ότι αυτός τώρα γράφει τον Ψαλμό, αλλά εξ ονόματος όλων αυτών που ταλαιπωρούνται εκεί στην αιχμαλωσία. Καθώς ακόμη βέβαια έχουν ζωή μέσα τους, δεν ξεψύχησαν, ας πούμε, ενώ είναι εν οδώ ισχύος. Αλλά όμως ζουν αυτόν τον δρόμο, πορεύονται ακόμη, είναι στην εξορία και η ζωή είναι σαν ένας δρόμος μέσα στις ταλαιπωρίες. Αλλά ακόμη όμως έχουν ισχύ, ακόμη έχουν δύναμη, έχουν ζωή μέσα τους. Απεκρίθη αυτώ εν οδώ ισχύος αυτού. Δηλαδή μίλησε αυτός εξ ονόματος όλων ή ο καθένας από αυτούς εκεί. Αυτώ, αυτώ, εις τον Θεό δηλαδή μάλλον, απεκρίθη.
Ολιγότητα των ημερών μου ανάγγειλόν μοι. Τι θα γίνει, Θεέ μου, τι θα γίνει; Δεν θα μου δώσεις έτσι λίγη ζωή ακόμη; Ναι, λίγες θα είναι οι μέρες μου. Δεν θα μου δώσεις έτσι λίγο παραπάνω ζωή να ζήσω για να έρθει η μέρα αυτή η ευλογημένη που θα λήξει η αιχμαλωσία και θα γυρίσουμε πάλι, όπως τα έλεγε προηγουμένως στους προηγούμενους στίχους, να γυρίσουμε πάλι στην Ιερουσαλήμ, στην πατρίδα μας, εκεί να φιλήσουμε το χώμα όπως έλεγε, να δούμε τα λιθάρια κλπ.
Πολύ ωραίο αυτό, είναι πολύ ωραίο έτσι και εμείς να το σκεπτόμαστε και να το ζητούμε από τον Θεό. Θεέ μου, δεν ξέρω πόσο έχεις κανονίσει να ζήσω, αλλά μάκρυνε τη ζωή μου να προλάβω να μετανοήσω, να προλάβω να ετοιμαστώ, να προλάβω να δω έτσι τη χαρά σου, να δω, να πιστέψω σε Σένα, να μετανοήσω, να ξεπληρώσω τα χρέη μου σε αυτόν εδώ τον κόσμο. Μη αναγάγης με εν ημίσει ημερών μου, εν γενεά γενεών τα έτη σου, μη μου κόψεις στη μέση τη ζωή, ας πούμε, άφησέ με να ζήσω πάλι δηλαδή, είναι το ίδιο, άφησέ με να ζήσω. Ναι, διότι από τις ταλαιπωρίες, από τα βάσανα, οπωσδήποτε συντομεύει και η ζωή.
Μη μου κόψεις στη μέση τη ζωή, βοήθησέ με, κράτησέ με, ενδυνάμωσέ με να ζήσω. Εν γενεά γενεών τα έτη σου. Ε, εσύ είσαι που δίνεις, σε όλες τις γενεές, σε όλους τους ανθρώπους, πάντοτε δίνεις έτσι τη ζωή σου. Ναι, εσύ μπορείς να δώσεις, στο χέρι σου είναι. Είναι σαν δηλαδή τρόπον τινά ο Θεός να έχει σε αποθήκη μέσα χρόνια ζωής και δίνει στον ένα, δίνει στον άλλο λοιπόν και εμένα, μη μου κόψεις στη μέση, δώσ' μου λοιπόν χρόνια αρκετά να ζήσω. Και ο καημός είναι αυτός, όχι να τελειώσουν τα βάσανα τόσο, όχι τόσο για να τελειώσουν τα βάσανα όσο να επιστρέψει και αυτός και οι άλλοι να προσκυνήσουν εκεί στη Σιών.
Κατ' αρχάς συ, Κύριε, την γη εθεμελίωσας και έργα των χειρών σου εισίν οι ουρανοί. Δηλαδή εσύ είσαι που δίνεις, έχεις στα χέρια σου τον χρόνο και δίνεις έτη ζωής, όλες τις γενεές και σε μας τώρα. Ναι, διότι εσύ κατ' αρχάς, Κύριε, την γη εθεμελίωσες, εσύ είσαι που δημιούργησες την γη, έθεσες τα θεμέλια της γης, τα έργα των χειρών σου και έργα των χειρών σου εισίν οι ουρανοί, εσύ έφτιαξες και τους ουρανούς. Χρόνια τώρα δεν μπορείς να μου δώσεις; Αυτοί απολούνται, συ δε διαμένεις και πάντες ως ιμάτιον παλαιωθήσονται. Και αυτοί ακόμη οι ουρανοί θα παλαιώσουν, θα χαθούν και όλα ως ιμάτιον παλαιωθήσονται και όλα, ας πούμε, οι πάντες, όλος ο κόσμος, εκεί οι ουρανοί σαν ένα ένδυμα όσο καινούργιο και αν είναι σιγά σιγά παλιώνει.
Ως περιβόλαιον ελίξεις αυτούς και αλλαγήσονται και όπως ένα επανωφόρι κανείς το βγάζει, το διπλώνει, το περιτυλίσσει, λοιπόν θα το περιτυλίξεις όλο αυτόν τον κόσμο, όλο αυτό που φαίνεται και αλλαγήσονται και θα αλλάξουν. Και θυμίζει εδώ πάλι να πούμε τον Απόστολο Πέτρο ο οποίος λέει καινούς ουρανούς και καινή γη να αναμένουμε. Όλα αυτά που βλέπουμε, όλα αυτά θα έρθει η ώρα που θα χαθούν έτσι. Και θα έρθει μια καινούργια γη και ένας καινούργιος ουρανός, αλλά μόνο ο Θεός ξέρει πώς θα είναι. Εδώ ο προφήτης, ο ψαλμωδός που είναι και προφήτης, με τη φώτιση του Θεού ξέρει ότι θα γίνει αλλαγή όλων αυτών. Όλα αυτά τα έφτιαξες εσύ, συ διαμένεις, συ διαμένεις πάντοτε, όλα αυτά.
Δείχνουν να μένουν και αυτά πολλά χρόνια, θα παλιώσουν κάποτε και θα φύγουν από τη μέση. Συ δε ο αυτός ει και τα έτη σου ουκ εκλείψουσι. Συ είσαι όμως ο ίδιος πάντοτε και δεν θα τελειώσουν ποτέ τα έτη σου, δεν θα τελειώσει ποτέ η ύπαρξή σου, θα υπάρχεις πάντοτε. Οι υιοί των δούλων σου κατασκηνώσουσι και το σπέρμα αυτών εις τον αιώνα κατευθυνθήσεται. Οι υιοί των δούλων σου, πάλι δηλαδή εδώ στο τέλος, οι υιοί των δούλων σου ή οι δούλοι σου, εμείς όλοι και εμείς τώρα και άλλοι μετά από εμάς θα κατασκηνώσουμε, δηλαδή αφού εσύ είσαι ο Θεός μας, αφού εσύ τα έχεις όλα στα χέρια σου, άσχετα πώς ζούμε τώρα εδώ, θα έρθει η ώρα που θα βρούμε την κατοικία μας και θα είμαστε εν ασφαλεία και το σπέρμα αυτών εις τον αιώνα κατευθυνθήσεται. Και οι απόγονοι.
Εεε...
Των δούλων σου που είμαι εγώ τώρα ή άλλοι και τα λοιπά και που θα έρθει η μέρα αυτή που θα επιστρέψουμε εκεί και θα κατοικήσουμε εν ασφαλεία στους οίκους μας. Οι απόγονοι λοιπόν αυτών όλων.
Εεεε... Συνέχεια δε μέσα στον αιώνα θα υπάρχουν, θα ζουν και κατευθυνθήσονται. Εις τον αιώνα κατευθυνθήσεται το σπέρμα αυτών, οι απόγονοι αυτών. Δηλαδή θα ευδοκιμούν, θα ευδοκιμούν, θα προκόπτουν. Ναι, όλο το θέμα είναι, τελειώνω, τελείωσαν οι στίχοι, σύντομα, σύντομα, όλο το θέμα είναι ο άνθρωπος να είναι του Θεού. Όλο το θέμα είναι ο άνθρωπος να είναι πιασμένος από τον Θεό, ή έρχονται όπως τα θέλουμε τα πράγματα στον Θεό,
δεν έρχονται όπως το θέλουμε τα πράγματα και επιτρέπει ο Θεός να έρθουν και τα χειρότερα. Πάλι εμείς σε αυτόν στρεφόμαστε, σε αυτόν ζητούμε, από αυτόν πιανόμαστε, σε αυτόν πιστεύουμε. Οπότε τότε είναι αλλιώς η ζωή, βέβαια. Όσο άσχημα κι αν περνάει ο κάθε ψαλμωδός εδώ που γράφουν τους ψαλμούς ή όσο άσχημα κι αν περνάει ο λαός στον οποίο αναφέρονται, πάντοτε υπάρχει αυτή η ελπίδα στον Θεό. Όχι η ελπίδα που λέμε εμείς να ελπίζει κανείς και τα λοιπά, όχι. Η ελπίδα που σημαίνει η επικοινωνία με τον Θεό, που σημαίνει η εξάρτηση από τον Θεό, που σημαίνει αναφορά στον Θεό, που σημαίνει αγαπούμε τον Θεό, πιστεύουμε στον Θεό, αυτό θέλουμε, αυτός είναι η ζωή μας. Όχι απλώς η ελπίδα μας βγάζει από μια δυσκολία για να ζήσουμε την δική μας ζωή που συνήθως κάνουμε, αυτό είναι λάθος. Αυτά λοιπόν για σήμερα, με συγχωρείτε που σας καθυστέρησα.