Gregory Palamas, the Paralytic, and Forgiveness of Sins

This English transcript is an automated translation of the original Greek lecture. It may contain errors; the original Greek audio recording is the authoritative source. Some passages are omitted per editorial policy.

When Jesus saw their faith, He said to the paralytic, “Child, your sins are forgiven you.”

Today, devout congregation, today our Holy Church, Orthodoxy, celebrated a great feast. Today is Sunday, the Second Sunday of Great Lent. It is the day our Holy Church appointed to honor one of the more recent saints of our Church. He lived a hundred years before the fall of Constantinople and prophesied, as a prophet, that Constantinople would fall because of our sins.

He is regarded as a star of the Church’s theology, a valiant defender, a trumpet of our faith, a great teacher and a father of the Church. I would even say he stands alongside the great Fathers of our Church. He is Gregory Palamas of Thessaloniki. For anyone interested, his books have been translated into many languages.

His sacred writings from Thessaloniki are read eagerly by other peoples, especially the Slavic peoples, because they hold such important lessons. This saint, as we have said, is Gregory Palamas of Thessaloniki.

His holy relics remain intact in Thessaloniki, in the church of Saint Gregory Palamas, where he was celebrated by the whole city today. Shall I tell you his life? It is a long life, and one that deserves close attention. The saint was persecuted. For a year he could not enter his diocese. Malicious people, slanderers who thought that as bishop he would drive sin out of their city, rose up against him.

But the saint departed, went away; after a year, however, he entered the city of Thessaloniki in glory. That is a long story. Shall we look at his life? We have no time. I will mention just one thing, tell you only one example from his life, so that you may gain a faint picture of the greatness of this man. What is that picture? It is his prayer. The saints are known by their prayers. Tell me what prayers you say, and I will tell you who you are.

What was this saint’s prayer? He did not pray for small, insignificant things. Night after night beneath the stars, as a monk of the Holy Mountain, as a bishop, teacher, and writer, he said one prayer. What was it?

“Lord”, he said it often, “Lord, enlighten my darkness.” Do you hear me? Do you understand me? A saint said he had darkness, darkness, gloom. And such great darkness exists today throughout the whole world: darkness in individuals, darkness among the clergy, darkness among rulers, darkness, deep night. He pleaded for a flare to fall into the darkness. And the preaching we do, my dear Christians, is a flare in the deep darkness in which society lives and into which it sinks more deeply every day. And for our beloved country, and so on, preaching is a flare.

“Enlighten my darkness,” Gregory Palamas would say. Yes.

Today God counted me worthy, an elderly bishop, to travel to Ptolemaida, another city in our diocese. God showed me mercy and counted me worthy to celebrate the Divine Liturgy and speak in the beautiful church of Saint Stephen, built through the devotion of its people.

A great crowd came to that church: more than a thousand people, men, women and children. The church was packed, and there was complete stillness. I remembered a beautiful homily by Gregory Palamas for this very day, the Second Sunday of Great Lent. You can find it and read it. He often taught his people, and when he preached on this Sunday, he said, “I rejoice with great joy to see you all gathered here, men, women and children.” He rejoiced in their love for Christ. And just as he rejoiced, we too were filled with joy this morning when we saw the crowds.

…a congregation of men and women who are here in the church to hear the elderly bishop’s sermon. And I will rejoice even more. This complaint of mine, this complaint of mine, is that you differ from the listeners in Athens.

In Athens, each listener tells at home and everywhere what they hear; Athens is stirred, and the words reach even governments. Every... That is the value of preaching; that is its benefit. Do not hide what you heard here, because what we say here, my dear friend, is not mine at all, none of it is mine. I read day and night. It comes from the Old Testament, from the New Testament, from the words of Christ, from the words of the Apostles, and from the words of the Fathers of the Church.

That is where I draw what I tell you. I say nothing of my own; it all comes from that priceless treasure. So I ask each of you, man or woman, to become a preacher. That is how the Gospel spreads. To come here, listen, and then fail to share what you have heard is a sin.

I will rejoice if each of you shares with others the words we have preached for these twenty-three years. And I will rejoice even more if what we say becomes deeds and works, rather than remaining words alone.

I, the elderly bishop, will rejoice over my flock, my chosen ones, for the Apostle Paul says that there are atheists in the city too. There were such people in Christ’s time; that is nothing surprising. If atheists criticize me, that is praise for me. It is praise for me. It is praise for me.

If atheists, unbelievers, thieves, and those who never attend the Divine Liturgy began to praise me, that would be a serious charge against me. And like the Apostle Paul, I say again: I labor for the elect.

There are elect, and today’s congregation proves that there are elect in our little city. They are a minority, a little flock, but Christ’s words apply to them: “Fear not, little flock.” Fear not, little...

One, give me one, just one, give me one who believes as the Christians of the first centuries believed. Such a person is worth thousands, and worth even more in doing the Lord’s will. So I want you to belong among those faithful Christians, and all of you can shake the whole world.

That is my faith. Yet something is lacking, and that is why my watchword is: we seek a free and living Church. It is the watchword I proclaimed earlier, and one that today has stirred Larissa. Larissa was moved by my preaching and by the teaching I gave there for two years, three years ago. With God’s help, we built a splendid church, the Church of the Holy Protection, on the outskirts of the city.

That is how we want you to be: full of hope. And I am not the only one who will bless you. From heaven, Saint Gregory Palamas will bless you, as will John Chrysostom, Gregory, all the saints, and Saint Kosmas of Aetolia.

For there is joy in heaven over one sinner who repents. In the hope that you will listen to my sermon tonight, I will say a few words. I take my cue from today’s Gospel, which you heard this morning. The Gospel recounts two miracles. One miracle is visible. The other is invisible. The visible one makes an impression, but the other does not. Which is greater, the visible or the invisible? I do not expect an answer. Answer that for yourselves after you have heard a brief explanation of the Holy Gospel that you heard today.

What does the Gospel tell us? In Christ’s time there was a man whose name we are not given, one of many. What was he like? He had been healthy. Health is a great gift; often we only appreciate it when we lose it. We should value the fact that we have eyes to see and ears to hear.

Our hearts keep beating. What a mystery that is! We have veins; the human body is a marvelous workshop. Yet we give no thanks. But when we fall ill, Holy Mother!, it is already too late; we have not appreciated our health. The man in today’s Gospel had been healthy, but then he coughed and fell ill. He felt a pain. His right hand went numb, then his left, and he took to his bed. He called doctors and tried poultices and medicines.

Surely he tried everything, but nothing helped. He went from bad to worse. In the end, what happened? His arms became paralyzed, then his whole body. He was confined to bed, heavy as lead. He could no longer move even a hand, nothing at all.

He had hands, yet could not use them; he had feet, yet could not use them. He was unburied, alive and unburied. The only difference was that a dead man is carried to the tomb and buried, while this man was dead, yet alive and unburied.

By then he had lost hope and was waiting for death, waiting for it as a deliverer from his pain. Suddenly, in the darkness of his life, a flare appeared. Those of us who served in the military made our way through darkness, across the seas and through fearsome forests.

And suddenly we would see an airplane high overhead dropping a flare. You cannot imagine the joy we felt. A flare, a flare in the darkness, the thick darkness. So a flare fell into the darkness of this man’s life. And a flare in the darkness is a name, the name above every name, the name of Christ. Do you love it? Are you Christians? Do you not love it? Then you are cold, and your heart you have...

Your wife, your children. Why should you have Christ? So that you may love your children, your spouse, and those dear to you, once, a thousand times over. You must love the One who loved us, made us, cared for us, and saved us. The paralytic heard the name of Christ and rejoiced. Hope was born within him: “He will make me well; Christ will make me well.”

“He who healed myriads of sick people will heal me too,” said the sick man, the paralytic of the Gospel. But he wanted to go. How could he go? He had legs, and yet he had no legs. He had hands, and yet he had no hands. But four people made up for what he lacked, those blessed men. Four compassionate people.

“Do not worry,” they told him. They lifted him, bed and all, and carried him along. At the edge of the town, Christ was inside a humble little house, teaching.

A great crowd had gathered, men, women, and children. They were packed so tightly because everyone wanted to see Christ’s gentle face, hear his divine teaching, and enjoy his great miracles. You could have thrown an apple into that crowd and it would not have reached the ground. It was a huge crowd. What were they to do? Turn back? People saw the stretcher and the man lying on it, yet no one made a path for them. They stayed where they were; that is how people are. But did the men give up? They did not. What did they do? Faith finds a way. Faith is great; it overcomes every obstacle.

What did they do? They climbed onto the roof, used ropes to bring him up, removed some tiles, opened a large space, and lowered him through it. And now Christ and the paralytic were face to face.

Everyone fell silent and waited. What were they waiting for? They expected Christ to make him well. Did he? He did not heal him at once. Everything in the Gospel matters. Instead, he stretched out his holy hands and said, “Child, your sins are forgiven.”

Why, when everyone expected Christ to heal the sick man, did he wait before healing his body? What did he want to teach us? Christ wanted to teach us something important.

He wanted to teach us that there are many afflictions in the world. It is hard to be paralyzed, to lose your sight and no longer see, or to lose your hearing and no longer hear. It is hard when your heart beats irregularly and you fear you may die at any moment. These are all terrible things, and I have hardly begun to name them.

The greatest evil, the gravest sickness, is sin. No, people do not feel it or understand it. Indeed, young people, atheists and unbelievers, dare to tell us, “Sin... Leave the priests to their ‘Our Father’ prayers.”

“Spare me their ‘Lord, have mercy’ prayers and their prayer ropes,” they say. “Sin is just something priests use to frighten people.” But sin, I have no time to explain it fully. I would need ten sermons to examine it with you. Sin is rooted deep in the human heart. It is a mystery.

What is sin? From ancient times until today, physicians and philosophers alike have tried to understand this thing within the human heart. What, then, is sin? A vivid image comes to my mind from the Apocalypse, the Book of Revelation. You should read it, as I have told you, because what it describes has happened and is happening today.

It speaks of a terrifying Beast rising from the wild waves of the sea, from the ocean. It has seven heads, like another Lernaean Hydra, and two horns.

And this seven-headed Beast, he says, held sway over east and west, north and south.

And the seven-headed Beast is sin, with its seven heads. There are seven principal sins. Heads, heads, dreadful heads. Whichever head devours you, there is only one stomach. Whichever head devours you, you will end up in the devil’s stomach. Thank you very much.

You must keep all the commandments. Do not be content with keeping only one or two and then consider yourself innocent. Sin takes many forms: strife, quarrelling, revenge, hatred, and gluttony.

Whether it takes the form of debauchery and drunkenness, pride and selfishness, love of money or envy, each of these is a deadly sin. Woe to anyone caught up in them. Indeed, people today disregard our sins, and so on. Today we live in a state of amoralism, as theologians say.

This is why Christ first said, “Your sins are forgiven.” He first healed the source of the trouble. Sin is the root; when the root is cut, the branches wither. When sin is uprooted, a person can finally be at peace.

Can you imagine a person free of sin? Can you imagine a society free of sins? Can you imagine humanity free of sin? The world would be Paradise; that is what the world would be. Sadly, however, sin, like a many-branched tree, like a seven-headed beast, has penetrated deep into human society, and sin reigns in the world.

And what sin there is! I will not speak of its terrible consequences beyond the grave. I will not speak of the consequences sin has for our souls, which amount to death. I will speak and conclude on one detail that concerns you.

It has to do with the health of the body. It has to do with the health of the body. And I will give you a few examples and show you that sin has terrible consequences for the body, for physical health. Let me give a few examples.

What is the sin? It is quarrelling and the anger so many of us have: anger, wrath, a volcano. At such a moment a person gives off flames, flames, as he grows angry. His eyes flash, his hands shake, everything shakes. An earthquake. Is that a small thing? I know people who... I know of a general who became angry in his headquarters over a capable captain serving under him. Anger and wrath seized him. He became angry, became angry; the man was rightly angry, but in any case he should not have become so enraged. He died of heart failure, crack, and down he went.

Anger and wrath had led to sudden death, to heart failure. Would you like another example? Is envy a small thing? A doctor, indeed a philosopher of antiquity, is said to have observed this: a mother had two little children and loved them both. But unfortunately, as mothers often do, she favored one child and loved that child very much. She spoke to the child, kissed and caressed the child, fed the child choice foods, and held the child to her breast. The other child wasted away, wasted away; grew paler and paler with envy; and died, died, died of envy. A consequence of anger for the heart; a consequence of wasting away.

Would you like another example of how sin affects the health of the body? I am not speaking about the soul now, because so few people believe the soul exists. God willing, we will speak about that in the next sermon here in the Church.

Would you like another example? Gluttony. How much food does a person need? Very little. The Japanese understand this. As I have told you, we live in a consumer society. I have said it before, I say it again, and I have written about it. I will also hand out a copy of Spitha.

You can see those consequences in detail. It has been shown that what one child eats today once fed five children, and they were perfectly healthy. They ate meat at Christmas and Pascha. They went barefoot, but they were healthy, with cheeks as red as poppies.

Now then. Ask what consequences gluttony has for people of all ages, but especially for children. As I told you, pediatricians in Greece said that, for the first time, children are developing heart disease, severe heart disease. Children become bloated from eating too much, and even at night they open the refrigerators and eat, with all the consequences that brings, and so on. And, as someone said, a person digs his grave with forks.

A person digs his own grave with spoons, digs it deep. So the fasting our Church recommends is a medicine. Anthony the Great lived to be 105, and others lived long lives too. There was a reason for that. As I have told you, gluttony has consequences. Here is another example: take drunkenness, alcohol. The internal organs rot.

There was a healthy, strong man in Ptolemaida. He drank and drank, and now his organs have been ruined. His wife weeps, and so do his children. She urged him day and night to stop, but he would not listen. He could not imagine life without alcohol, without getting drunk. Drunkenness brings terrible destruction. Do you want examples? There are plenty of examples today.

Then there is adultery and sexual immorality. Oh, we would need a whole sermon for that in our time. People think nothing of it. Some women from Athens visited me today and were speaking about these very things.

They were saying we should teach differently about them. They want us to modernize our Church, to permit this and that, as though neither were anything to worry about.

“There is nothing wrong with that; there is nothing wrong with that; there is nothing wrong with that,” because these things seem so appealing. I do not know whether you pay attention to all this in church, but I do. I wanted to ask Panteleimon, the cantor, the cantor whose singing inspires compunction, to come and explain to me the doxastikon he sang.

I do not mean that, but what you hear has great significance and profound wisdom. A person is like a horse, and a horse needs a bridle. Religion is a saving bridle. We have broken the reins; when the bridle breaks, the horse will throw you and injure you.

We have broken the reins. We have broken the holy reins of our holy faith, and man, like a beast, is driven this way and that by bestial desires. It is dreadful, a great disaster, utter ruin. And God permitted the worst disease to appear in our age. The worst disease to appear in our age has surpassed every other disease, even cancer.

It has surpassed them all: it is AIDS, fear upon fear, the result of adultery and fornication, of fornication, adultery and fornication, fornication above all. And now, you see, in America and everywhere they are putting out slogans: a man must not approach a woman. We have gone to the other extreme.

They fear that this terrible disease may be passed on. I heard of a young man, only twenty-two, at a hospital in Saronis, Prussia. Hardly anyone would go near him; only one doctor who believed was willing to approach him. It is a punishment. You see, then, what terrible consequences fornication, adultery, licentiousness, lewdness, and bestiality can have for the human body. If you do not believe in the soul, that is your choice. But you have a body. Can you deny that? You are destroying your body, the body God gave you. God gave you eyes, ears, and a heart. You must care for them. There in that corner of the ward, you see human wrecks. Years ago, I went to a home for people with incurable illnesses in Athens. There I saw a young man of twenty-five lying in bed. He had been a leading athlete, but he told me himself that he had fallen into sin.

The young man himself went from woman to woman, one, two, three, four, five, continually sinning in accordance with the ideas of those without faith. He had had a strong body, but he was a wreck; by then he had become a wreck. And what happened to him next? Paralysis. He was paralyzed to such an extent that he could not even hold a spoon. A nurse had to feed him! Yet he should have stopped, as a man, today.

Sin brings destruction: destruction to our inner life, destruction that may keep us from inheriting the Kingdom of God, and destruction in this present life too. And I have hardly begun. What else can I say? I am speaking not for you young people, who are so few here, but if I were to publish these words in a book, they would circulate not just among the thousand people gathered here today,

I think about these things, study them, and write them down. I will publish them in a book that can reach people in Australia, America, and everywhere else. For, as I told you, these are not my own words. They are the words of Christ and of the Apostles. Whoever refuses to listen to the bishop refuses to listen to Christ himself. Christ said so plainly.

So what is the great evil? What is it? That, something else, that is, you wrong yourself, you wrong the new generation, you wrong the new generation, you wrong the new generation, you wrong the future. They came from self-restrained parents.

Perhaps I should not say this. But Saint Kosmas of Aetolia says it, and since Saint Kosmas of Aetolia says it, I must say it here in the Church too, so that you can see the consequences of this unrestrained way of life. This is very important.

You will pay dearly for your sin. Not only will you pay dearly for it, but generations upon generations will too. The sins of parents punish their children. Do you want an example? Saint Kosmas of Aetolia tells how, during his travels, he went to the home of a priest.

He entered the house and saw the priest with twelve children.

So someone reported Kosmas, saying, “What kind of immoral priest is this, to have twelve children?”

The priest said, “I met this young woman, and we agreed to live chastely. We married, went to confession, and received Holy Communion. For three days we did not touch each other. Then we prayed and asked God for a child.” His wife continued, “I became pregnant. From the moment I became pregnant, my husband did not touch me.”

The first child was born, and all the others were born in the same way. When he saw the self-restraint of the married couple, he was moved to tears and said, “May you live to be a hundred!” Nowadays, some couples have no children, while others have only two. Marriage, I mean marriage, is a journey; it is a sacrifice! For self-restraint does not mean only refraining from food. It is for unmarried and married people alike.

Even within Holy Matrimony, there must be periods of fasting. As the philosopher Carrel says, there must be times of restraint. In earlier days, husband and wife would both fast for forty days, each of their own free will.

Voluntarily, both would agree to fast; they fasted and approached Christ’s holy Resurrection. But now, now, now, on Great Friday, my God, my God, they come together, they come together! They observe no feast days, not even Wednesday or Friday! For they will give birth to children with severe congenital conditions.

They have now shown children with two heads in Russia. And what else shall we see? What shall our eyes see, what shall our ears hear in this age, and so on? And our age, our age, our age, tells us that this generation is now licentious.

If this generation’s licentiousness is at thirty degrees now, it will rise to forty, then sixty, then a hundred. We will become Sodom and Gomorrah, and that will be the end of it.

And as a prophet says, if a father is licentious, corrupt, proud, selfish, a thief and a cheat, and sets a bad example, we cannot say that everyone ought to marry.

May they have health, not only of the body but also of the soul, so they can raise a new generation like that great generation of 1912 and 1940. That generation is gone now. Saint John the Forerunner said to the fathers, “You are snakes, venomous snakes.” And your children…

They are like snakes, with evil inside them, and the next generation will become a generation of winged snakes. I saw such snakes at Kampsalan, where our little homeland fought its battle. We were crossing Kampsalan in July. What terror! Many young men died from those snakes. They flew, they flew. Believe me, it is true: many of those brave young men died there that July.

So this generation is like snakes, and the next will be like snakes with wings. This is the world humanity is living in. I am describing the consequences to you. That is why Christ taught humanity. First comes the forgiveness of sins; in the case of this paralytic, the young man had sinned.

There is, as I told you, an ear that hears everything, an eye that sees everything, and a hand that writes everything down. Christ knows everything your husband does not know, and everything your wife does not know as well. It is all written down, the wretched and utterly wretched things. You are playing with fire, and the wrath of God will come. And now what will happen, my brothers and sisters? What will happen? How shall we go on? That is why, in the case of the paralytic, it was as though Christ told him of his past, and his sins are continually forgiven. Then He said to him, “Rise, take your bed, rise and walk.” He was made well, and glory to God.

That is what I wanted to tell you. Now I know what you will say, for I have heard it many times: “If Christ were living among us, we too would run to Him like the paralytic. We would go near Him so He could see us, hear us, heal us, and make us well.” I understand why you say that.

But where are we to go now? People often come to the Metropolis. Now, take note: someone sells his cows because he is ill, and the doctors in Greece have said, “He cannot be treated here in Greece. You must go to Moscow, who knows where, to New York.” So he sells his cows and has to travel far away, for his own skin, for his own skin. There is great concern for the health of the body: pain, worry, tests, medicines, blood pressure checks, everything, everything. And I do not fault the concern people ought to have for the body, because, as I said, health is precious, a gift of God of inestimable worth, a gift of God. But I am speaking of our indifference; when it comes to the body, a person takes the utmost care.

You fly as far as Chicago and go wherever you must. People spend millions and undergo transplants. They spend all this for their health. If you care once for the health of your body, you should care a hundred times more for the health of your soul.

But where is Christ? Christ is, yes, do you believe it? Even if we keep silent, the stones will cry out that Christ is the Physician of souls and bodies.

He turns everything aside; you, for example, believe in him, and then, but where is Christ? Where is Christ? He is here. Where is Christ? He is here. Where here? He is here, and we do not know him and do not recognize him. If someone told us he was among the Eskimos, we would go to the Eskimos. If someone told us he was down in Uganda, we would go there. If someone told us he was anywhere, we would go to know him. There is no need to travel or go far. He is near you, very near you, here in the Church.

When the Apostle is read, when the Gospel is proclaimed, when the priest lifts the Holy Gifts in his hands, when he offers supplications and prayers, here is Christ. Do you believe it? Then come. If you do not believe it, do not come.

You must come in faith. Christ is here. He said so, and He left a representative. What Christ said, “Child, your sins are forgiven”, you too can hear, my sinful brother, my fellow sinner. He left a representative on earth: the priest, this humble priest.

That priest, the obscure one to whom you pay no attention. He says: “Do you see a priest? Do not despise him. Do you see a priest? Do not speak against him.” Saint Kosmas of Aetolia says it, and John Chrysostom says it too: “When a priest puts on the stole, he no longer walks upon the earth.”

He no longer walks upon the earth. This is the faith of the Orthodox. When he puts on the stole, he no longer walks upon the earth. He is like an angel, even greater than an angel. Why greater? Because Christ never gave any angel the authority to forgive sins.

But to the priest He said, “Whatever you loose will be loosed.” So go to your spiritual father. Write your sins in a notebook, one by one. Write them down, then go and confess them to your spiritual father.

Do you understand? This happened to me once while I was traveling and visiting a village. I think I have told you about it before. I went on my own two blessed feet. I had no car then for people to complain about. I had my feet, and I covered many miles.

And I came to a village. Before I reached it, I met someone and said to him, “Good evening, fellow sinner.”

“You priests are sinners,” he said. “We are not sinners; we are saints.” I said, “Forgive me. Glory to God, you found the village and a saint.” “Forgive me,” I said, and bowed to him. He quieted down. But he took note of it, took note of it.

I remembered what he looked like, how tall he was, and his name. When I went into the village, I asked the priest about him. “I met a man outside the village,” I said, “and he tells me he is a saint.” “What was his name?” the priest asked. Sadly, we find this everywhere: only a small minority come to confession. More women come, more children come, but men are rare. Even though they often hear sermons, they do not see themselves as sinners.

So what must we do? Here is the conclusion: we must care for the health of the soul, because it is precious and matters even for the health of the body. We must care about the greater and higher things.

And we must listen to the voice that says to us, “My soul, my soul, arise! Why are you sleeping? The end draws near, and you will be troubled.” Now, during this holy season, let us go to the spiritual father, find a spiritual father, and confess our sins.

And be certain of this: you will see a miracle. What is that miracle? Our faith is no lie; it is alive, fully alive. When you confess your sins, kneel before your spiritual father, and tears fall to the ground, then, deep in your heart, you will hear the unseen Christ say, “Child, your sins are forgiven.”

As I have often reminded you, I will close with this example. About a hundred or a hundred and fifty years ago, there lived in Russia a great man, a prophet. He foretold many things that came to pass. More of them are coming to pass now, and people marvel as his writings are published.

Dostoevsky. He was a sinner. He went to prison, met a starets, a priest, read the Gospel, and went to confess his sins. When Dostoevsky confessed, this great writer, poet, and prophet of the Russian people, something happened. I do not have time to tell you about his prophecies.

What did Dostoevsky say then? “When I confessed, Paradise sprang up in my heart.” You have no Paradise; you have Hell. Do you want to try it, to see how true our faith is? Go to your spiritual father, my friend; draw near to your spiritual father.

And when you draw near to your spiritual father and confess, you too will feel within yourself that voice, that holy voice: “Child, your sins are forgiven.” I hope that all of you here this year will make use of this holy season and go to confession.

I am ending my sermon, and I want, I pray to God, that you may hear in your heart, in the very depths of your heart, this voice: “Child, your sins are forgiven.”

Η δόν ο Ιησούς την πίστην αυτών λέγει το πραγματικό τέκνον αφέοντες η αμαρτία.

Σήμερον, ευσεβές εκκλησίασμα, σήμερον η Αγία μας Εκκλησία, η Ορθοδοξία, εόρτασε μεγάλη εορτήν. Είναι η σημερινή Κυριακή, η Δευτέρα Κυριακή της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδας. Είναι η μέρα που η Αγία μας Εκκλησία όρισε να εορτάζεται ένας εκ των νεωτέρων Αγίων της Εκκλησίας μας. Ένας ο οποίος έζησε 100 χρόνια προ της αλώσεως Κωνσταντινοπόλεως και προφήτευσε ως προφήτης την άλωση Κωνσταντινοπόλεως εξ αμαρτιών μας.

Ο οποίος θεωρείται αστήρ της θεολογίας της εκκλησίας, πρόμαχος γενναίος, σάλπιγξ της πίστεώς μας, διδάσκαλος μεγάλος, πατήρ της εκκλησίας, εφάμιλος, δύναμαι να είπω, των μεγάλων πατέρων της εκκλησίας μας, και αυτός είναι ο Γρηγόριος ο Παλαμάς ο Θεσσαλονίκης. Όποιος θέλει και έχει ενδιαφέρον, τα βιβλία του έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες.

Ιερά κείμενα από τη Θεσσαλονίκη, τα οποία οι άλλοι λαοί, οι Σλαβικοί λαοί, τα διαβάζουν απλήστως, διότι έχουν μεγάλη σημασία, μεγάλα διδάγματα. Λοιπόν, αυτός δε ο Άγιος, όπως είπαμε, είναι ο Γρηγόριος ο Θεσσαλονίκης, ο Παλαμάς.

Του οποίου το ιερό λείψανον ακέραιο είναι μέσα στην Θεσσαλονίκη μας, είναι μέσα στο ναό του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, που εόρτασε σήμερα πανδήμως. Ο Άγιος Γρηγόριος. Να διηγηθούμε το βίο του; Είναι πολύ μεγάλος ο βίος του και άξιος μεγάλης προσοχής. Εδιώχθη ο Άγιος, ένα χρόνο δεν μπορούσε να πλησιάσει την Μητρόπολη. Κακοί άνθρωποι, διαστραμμένοι άνθρωποι, συκοφάντες, διαβολείς, οι οποίοι εννοούσαν ότι αν παραμείνει ως επίσκοπος θα ξεπαστρέψει την αμαρτία μέσα από την πόλη, επανεστάτησαν εναντίον του.

Αλλά ο Άγιος αναχώρησε, έφυγε, αλλά μετά ένα έτος ενδόξως εισήλθε στην πόλη της Θεσσαλονίκης. Μεγάλη ιστορία αυτή. Να δούμε το βίο του; Δεν έχουμε καιρό. Ένα μόνο υπενθυμίζω, ένα δείγμα μόνο του βίου του σας διηγούμαι, για να συλλάβετε μια εικόνα αμυδρά του μεγαλείου του ανδρός. Ποια είναι η εικόνα; Είναι η προσευχή του. Οι Άγιοι φαίνονται από τις προσευχές τους. Πες τι προσευχές κάνεις, να σου πω ποιος είσαι.

Και ποια είναι η προσευχή του Αγίου; Δεν είναι για μικρά και ασήμαντα. Κάθε βράδυ κάτω από τα άστρα, ως μοναχός του Αγίου Όρους, ως επίσκοπος, ως διδάσκαλος, ως συγγραφεύς, έλεγε μια προσευχή. Ποια προσευχή;

Κύριε, συχνά την έλεγε, «Κύριε, φώτισον το σκότος μου». Με νιώσατε; Με καταλάβατε; Ένας Άγιος ονόμαζε έχει σκότος, σκότος, σκοτάδι. Και τέτοιο σκοτάδι μεγάλο σήμερα υπάρχει μέσα στον κόσμο ολόκληρο: σκοτάδι στα άτομα, σκοτάδι στους κληρικούς, σκοτάδι στους άρχοντες, σκοτάδι, νύξ βαθία. Και σκότωσε για να το υπάρξει, να το γίνει από ώρας έκκληση έως ώρας ενάγκη, και παρακαλούσε μέσα στο σκοτάδι να πέσει μια φωτοβολίδα. Και το κήρυγμα που κάνουμε, αγαπητοί μου χριστιανοί, μια φωτοβολίδα είναι μέσα σε βαθύ σκοτάδι που ζει η κοινωνία και καθημερινώς βυθίζεται εις μεγαλύτερον σκότος. Και η αγαπητή μας πατρίς και λοιπά, είναι το κήρυγμα μια φωτοβολίδα.

Φώτισον το σκότος μου, έλεγε ο Γρηγόριος ο Παλαμάς, μάλιστα.

Σήμερα με αξίωσε ο Θεός, εμένα το γέροντα επίσκοπο, να μεταβώ στην άλλη πόλη της Μητροπόλεώς μας, στην Πτολεμαΐδα και με αξίωσε, με ελέησε ο Θεός, να λειτουργήσω και να μιλήσω σε ένα ωραιότατο ναό, το ναό του Αγίου Στεφάνου, που έκτισε η ευσέβεια των κατοίκων της

Στον ναό αυτόν ήρθε πλήθος πολύ, άνω των χιλίων κατοίκων, άνδρες, γυναίκες, παιδιά. Κατάμεστος ήτο ο ναός και άκρα ησυχία. Και θυμήθηκα τον Γρηγόριο τον Θεολόγο, τον Παλαμά, που έχει μια ωραία ομιλία, μπορείτε να τη βρείτε, να τη διαβάσετε, μια ωραία ομιλία για την ημέρα αυτή, σήμερα τη Δευτέρα Κυριακή των Νηστειών, διότι δίδασε συχνά τον λαό του και έλεγε: πήγε στην εκκλησία τη Δευτέρα Κυριακή των Νηστειών, σαν σήμερα, και εκήρυξε και είπε: «Χαίρω», λέει, «μεγάλη χαρά γιατί σας βλέπω εδώ συγκεντρωμένους, άνδρες, γυναίκες και παιδιά», και χαιρόταν για την αγάπη προς τον Χριστό. Εχάρη, όπως εκείνος εχάρη, έτσι εμείς σήμερα το πρωί εχάρημεν με χαρά μεγάλη, ιδόντες τα πλήθη.

...ακροατήριον ανδρών, γυναικών, οι οποίοι βρίσκονται εδώ στο ναό για να ακούσουν το κήρυγμα μέρος του γέροντος επισκόπου. Και θα χαρώ ακόμη περισσότερο. Αυτό το παράπονό μου, το παράπονό μου αυτό είναι: διαφέρετε εσείς από τους ακροατάς των Αθηνών.

Εκεί κάθε ακροατής των Αθηνών, αυτά που ακούει τα λέει στο σπίτι, τα λέει παντού, σείεται η Αθήνα, μέχρι κυβερνήσεων φθάνουν. Κάθε... Αυτό είναι η αξία του κηρύγματος, αυτή είναι η ωφέλεια. Αυτά που άκουσες εδώ να μην τα κρύβεις, διότι αυτά που λέμε εδώ, αγαπητέ μου, δεν είναι δικό μου τίποτα, δεν είναι τίποτα δικό μου. Διαβάζω ημέρα και νύχτα. Είναι από την Παλιά, είναι από την Καινή Διαθήκη, είναι από τα Λόγια του Χριστού, είναι από τα Λόγια των Αποστόλων, είναι από τα Λόγια των Πατέρων της Εκκλησίας.

Από εκεί να παίρνω και σας λέγω, δικό μου δεν λέγω τίποτε, όλα είναι από τον ατίμητο θησαυρόν. Έχω λοιπόν την αξίωση καθένας από εσάς, άντρας ή γυναίκα, λοιπόν, να είναι κήρυκας. Έτσι διαδίδεται το Ευαγγέλιο. Άλλωστε να έρχεσαι εδώ και να ακούσεις και να μην τα διαδίνεις είναι αμαρτία.

Χαίρομαι λοιπόν, θα χαρώ εάν καθένας από εσάς τα λόγια που κηρύττουμε τώρα 23 χρόνια θα διαλαλήσετε εκεί στους άλλους ανθρώπους, και θα χαρώ ακόμα περισσότερο εάν αυτά τα οποία λέμε, όχι μόνο θεωρία, να γίνουν και πράξεις και έργα.

Θα χαίρω εγώ, ο γέρων επίσκοπος, για το ποίμνιό μου, την εκλεκτή εμένα, διότι λέγει ο Απόστολος Παύλος ότι μες στην πόλη υπάρχουν και άθεοι. Στον Χριστό υπήρχανε, δεν είναι σπουδαίο πράγμα. Το να κατηγορούν οι άθεοι είναι έπαινός μου, είναι. Έπαινός μου είναι. Έπαινός μου είναι.

Για να αρχίσουν να με επαινούν οι άθεοι και οι άπιστοι και οι ληστές και αλειτούργητοι, θα είναι μια μεγάλη κατηγορία. Και όπως ο Απόστολος Παύλος, επαναλαμβάνω και εγώ, επαναλαμβάνω και εγώ, επαναλαμβάνω και εγώ, κοπιάζω για τους εκλεκτούς.

Εφόσον υπάρχουν εκλεκτοί, και το σημερινό εκκλησίασμα αποδεικνύει ότι υπάρχουν εκλεκτοί μέσα στη μικρά μας πόλη, μειοψηφία μεν, μικρόν ποίμνιον, αλλά για το οποίο ισχύουν οι λόγοι του Χριστού: «Μη φοβού, το μικρόν ποίμνιον». Μη φοβού, το μικρόν.

Ένας, δώστε μου έναν, ένας, δώστε μου έναν να πιστεύει όπως επίστευαν οι χριστιανοί των πρώτων αιώνων, αξίζει για χιλιάδες, εις ποιον το θέλημα του Κυρίου αξίζει περισσότερον. Θέλω λοιπόν να ανήκετε στην κατηγορία των πιστών χριστιανών και όλοι εσείς δύνασθε να σείσετε ολόκληρον τον πλανήτη.

Αυτή είναι η πίστη μου και έχουμε μια έλλειψη για αυτό το σύνθημά μου: ζητούμεν ελευθέραν και ζώσαν Εκκλησία. Είναι το σύνθημα το οποίο κήρυξε ο Ευρωπαϊκήν Ταϊτών και το οποίο σήμερα σύγχυνη Λάρισα. Λάρισα να προστατημένει από το κήρυγμά μου, από τη διδασκαλία μου που έκανα δύο χρόνια εκεί πριν τρία χρόνια και, με τη βοήθεια του Θεού, χτίσαμε ένα λαμπρό ναό, το ναό της Αγίας Σκέπης στα πρόθυρα της πόλεως.

Έτσι θέλουμε να είστε, με την ελπίδα αυτή. Και όχι μόνο σε ευλογώ εγώ, θα σε ευλογεί από τα ουράνια ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, θα σε ευλογεί ο Χρυσόστομος και ο Γρηγόριος και όλοι, και ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός.

Γιατί στον ουρανό χαρά γίνεται επί ενί αμαρτωλώ μετανοούντι. Με την ελπίδα ότι θα ακούσετε το κήρυγμά μου απόψε, θα είπω ολίγες λέξεις. Αφορμή λαμβάνω από το σημερινό Ευαγγέλιο, το οποίο ακούσατε το πρωί. Το Ευαγγέλιο διηγείται δύο θαύματα. Το ένα θαύμα είναι ορατό. Το άλλο θαύμα είναι αόρατο. Το ορατό εντυπωσιάζει. Αλλά το άλλο δεν εντυπωσιάζει. Ποιο είναι μεγαλύτερο, το ορατόν ή το αόρατον; Δεν περιμένω απάντηση. Να απαντήσετε στον εαυτό σας, αφού προηγουμένως ακούσετε σύντομη ανάπτυξη του ιερού Ευαγγελίου, το οποίο ακούσατε σήμερα.

Τι λέει λοιπόν; Ότι υπήρχε στην εποχή του Χριστού ένας άνθρωπος, ανώνυμος, δεν έφερε το όνομά του, ένας εκ των πολλών μάλιστα. Ήταν αυτός, τι ήτανε; Υγιής ήτανε. Μεγάλο πράγμα είναι η υγεία, πρέπει να τη χάσουμε για να την εκτιμήσουμε. Πρέπει να την εκτιμούμε, το ότι έχουμε μάτια να βλέπουμε, το ότι έχουμε αυτιά να ακούμε,

Το ότι έχουμε καρδιά να χτυπάει συνεχώς, τι μυστήριο είναι αυτό. Το ότι έχουμε φλέβες, το ότι έχουμε εργαστήριο θαυμάσιον ο άνθρωπος, καμία ευχαριστία. Αλλά όταν πέσανε, Παναγιά μου, αργά πλέον, δεν εκτιμούμε την υγεία. Υγιής ήταν ο άνθρωπος στο σημερινό Ευαγγέλιο, αλλά έβηξε, αρρώστησε, κάποιον πόνο αισθάνθηκε, το χέρι του μούδιασε, το δεξιό του, το αριστερό, έπεσε στο κρεβάτι, φώναξε γιατρούς, έβαλε έμπλαστρα, φάρμακα.

Ασφαλώς θα έκανε όλα αυτά, αλλά τίποτε, από το χειρότερο στο χειρότερο. Τέλος, τι έπαθε; Παρέλυσε τα δυο του χέρια, παρέλυσε το κορμί του, παρέλυσε αυτά και ήταν πλέον στο κρεβάτι, σαν μολύβι ήτανε, δεν κουνούσε το χέρι του πλέον, τίποτε απολύτως.

Χέρια είχε και χέρια δεν είχε, πόδια είχε και πόδια δεν είχε, άταφος, ζωντανός άταφος. Κατά τούτο μόνο διέφερε: ότι ο νεκρός μεταφέρεται στον τάφο και ενταφιάζεται, ενώ αυτός ήταν νεκρός, ζωντανός άταφος.

Και ήταν απελπισμένος πλέον και περίμενε τον θάνατο, ως λυτρωτήν των πόνων περίμενε. Ευθύς, στο σκοτάδι της ζωής του, να μια φωτοβολίδα. Εμείς που κάναμε στρατιωτική θητεία, βαδίζαμε μέσα στα σκοτεινά, μέσα στα πελάγια, μέσα στα δάση τα φοβερά.

Και βλέπαμε ξαφνικά πάνω ψηλά ένα αεροπλάνο να ρίχνει μια φωτοβολίδα. Δεν μπορείτε να φανταστείτε τι χαρά αισθανόμασταν. Φωτοβολίδα, μια φωτοβολίδα, στο σκοτάδι, το πυκνό σκοτάδι. Έτσι λοιπόν, μέσα στο σκοτάδι της ζωής του ανθρώπου αυτού έπεσε μια φωτοβολίδα. Και φωτοβολίδα μέσα στο σκοτάδι είναι ένα όνομα, το υπέρ παν όνομα, το όνομα του Χριστού. Τα αγαπάτε; Είστε χριστιανοί; Δεν τα αγαπάτε; Και είστε κρύοι και την καρδιά σας την έχετε

Στην γυναίκα σας, στα παιδιά σας. Γιατί να έχετε το Χριστό; Για να αγαπάτε τα τεκνία σας, το σύζυγό σας, τα προσφιλή σας, μια φορά, χιλιάδες φορές. Πρέπει να αγαπάτε εκείνον ο οποίος μας αγάπησε, μας έπλασε, μας εντυμούντισε, μας έσωσε. Ήκουσε το όνομα του Χριστού και ευφράνθη, και μέσα του γεννήθηκε μια ελπίδα ότι αυτός θα με κάνει καλά, ο Χριστός θα με κάνει καλά.

Αυτός που θεράπευσε μυριάδας ασθενών, θα θεραπεύσει και εμένα, είπε ο ασθενής, ο παραλυτικός του Ευαγγελίου. Αλλά ήθελε να πάει. Πώς να πάει; Πόδια είχε και πόδια δεν είχε. Χέρια είχε και χέρια δεν είχε. Αλλά το υστέρημά του το αναπλήρωσαν τέσσερις άνθρωποι, αυτοί οι ευλογημένοι. Τέσσερις φιλάνθρωποι άνθρωποι.

Μη στενοχωριέσαι. Τον πήραν στα χέρια, σηκώσαν το κρεβάτι και να τους, να τους, προχωρούν, προχωρούν, προχωρούν. Και στο άκρο της πόλης, σε ένα σπιτάκι πτωχικό, ήταν ο Χριστός μέσα στο σπίτι και δίδασκε τα λόγια του.

Και κόσμος πολύς είχε μαζευθεί, και άνδρες και γυναίκες και παιδιά, και ήταν τόσο πυκνά, τόσο πυκνοί, που ήρθαν όλοι να δουν το γλυκύ πρόσωπο του Χριστού, να ακούσουν τη θεία του διδασκαλία, να απολαύσουν τα θάματα μεγάλα. Ήταν τόσο πυκνό το επισήλωτο ο κόσμος, όσοι δεν μίλωναν ρύπτες δεν έπεφτε κάτι. Κόσμος μεγάλος. Τι έπρεπε να κάνουν; Να υποχωρήσουν. Βλέπανε φορείο, βλέπανε τον άνθρωπο, κανείς δίοδο δεν κάνανε. Έμπαιναν εκεί στην θέση αυτή, έτσι είναι ο κόσμος λοιπόν. Αλλά αυτοί απογοητευθήκανε; Δεν απογοητευθήκανε. Τι έκαναν; Η πίστη δημιουργεί διέξοδο. Μεγάλη είναι η πίστη. Η πίστη είναι κατά πάντα τα εμπόδια.

Τι έκαναν; Ανέβηκαν στη στέγη απάνω, πήραν σχοινιά, τον έσυραν με τα σχοινιά προς τα επάνω, αφαίρεσαν μερικά κεραμίδια, άνοιξαν ένα άνοιγμα μεγάλο και από το άνοιγμα τον κατεβάσανε. Και να τώρα ο Χριστός μαζί με τον παράλυτο βλέπει ο ένας τον άλλο.

Και όλοι τους, μιλιά, περιμένανε. Τι περιμένανε; Όλοι τους περιμένανε να πούνε να τον κάνει καλά. Τον έκανε; Δεν τον έκανε αμέσως. Όλα έχουν σημασία στο Ευαγγέλιο. Δεν τον έκανε αμέσως, μόνον άπλωσε τα Άγια του χέρια και είπε: «Τέκνον, αφέωνταί σου οι αμαρτίες».

Γιατί άραγε, ενώ ο κόσμος όλος περίμενε να θεραπεύσει τον άρρωστο, ο Χριστός δεν τον θεράπευσε αμέσως, αλλά τον αφήκε και μετά, μετά, μετά τον εθεράπευσε εκεί σωματικώς; Τι ήθελε να μας διδάξει; Ήθελε να μας διδάξει ο Χριστός κάτι σπουδαίο.

Ήθελε να μας διδάξει ότι πολλά κακά υπάρχουν στον κόσμο, πολλά κακά. Κακό είναι να είσαι παράλυτος, κακό είναι να χάσεις τα μάτια σου και να μην βλέπεις. Κακό είναι να χάσεις τα αυτιά σου και να μην ακούεις, κακό είναι να χαλάσει η καρδιά σου, να κτυπάει αρρύθμως και να κινδυνεύεις ώρα σε ώρα να πέσεις νεκρός. Κακό είναι το ένα, κακό είναι το άλλο, όλα κακά είναι, δεν σας είπα τίποτα.

Το μεγαλύτερο κακό, η μεγαλύτερη ασθένεια είναι η αμαρτία. Όχι, η αμαρτία δεν την αισθάνονται οι άνθρωποι, δεν την εννοούν. Μάλιστα νέοι άνθρωποι, άθεοι και άπιστοι, τολμούν να μας πουν ότι η αμαρτία... Άσε τους παπάδες με τα Πάτερ ημών τους.

Άσε με τα Κύριε ελέησον, τα κομποσκοίνια τους. Αμαρτία, σου λέει, μπαμπούλας των παπάδων. Αλλά η αμαρτία όμως, δεν έχω καιρό, έρθει να κάνω δέκα κηρύγματα να σας αναλύσω το φαινόμενο της αμαρτίας. Η αμαρτία είναι εργομένη βαθιά μες στην καρδιά του ανθρώπου, μυστήριον.

Τι είναι αμαρτία; Είπαν, είπαν, είπαν, είπαν από αρχαιοτάτης εποχής μέχρι σήμερον, ποικίλοι ιατροί, φιλόσοφοι ασχολούνται με το φαινόμενο της αμαρτίας που είναι μέσα στην καρδία του ανθρώπου. Λοιπόν, τι είναι αμαρτία; Είναι, είπανε, εγώ μια εικόνα ζωηρά βλέπω στην Αποκάλυψη, που πρέπει, όπως σας είπα, να τη διαβάζετε, γιατί όσα λέει η Αποκάλυψη έχουν γίνει και γίνονται σήμερα.

Λοιπόν, δείτε, λέει, κάποιο θηρίο, ένα θηρίο φοβερό, ένα θηρίο να βγαίνει μέσα από τα άγρια κύματα της θαλάσσης, του ωκεανού. Ένα θηρίο το οποίο είχε 7 κεφάλια, ως άλλη Λερναία Ύδρα, η οποία είχε και τα 7 κεφάλια και είχε 2 κέρατα.

Και αυτό το κυριάρχησε, λέει, ανατολή και δύση, βορρά και νότο, το επτακέφαλον θηρίον.

Και το επτακέφαλον θηρίον είναι αμαρτία η οποία είναι με 7 κεφάλια. 7 είναι τα κυριότερα αμαρτήματα. Διαβάστε να ματρώσω 3 που περιγράφει αυτά τα αμαρτήματα. Κεφάλια, κεφάλια, κεφάλια φοβερά. Όποιο κεφάλι κι αν σε φάει, ένα στομάχι υπάρχει. Είτε το α, είτε το β, είτε το γ, είτε το ε ή το α. Από ό,τι σε όποιο κεφάλι κι αν σε φάει, στο στομάχι του διαόλου θα πας. Λοιπόν, για την ενημερική α εγώ τούτο. Ευχαριστώ πολύ.

Πρέπει να είσαι τηρητής όλων των εντολών και να μην αρκείσαι μόνο σε μία ή δύο εντολάς και να θεωρείς τον εαυτό σου αθώο. Η αμαρτία λοιπόν είτε ως έρις, φιλονικία, είτε ως εκδίκηση, είτε ως μίσος, είτε ως γαστριμαργία,

Είτε ως ασωτία και μέθη, είτε ως υπερηφάνεια και εγωισμός, είτε ως φιλαργυρία, είτε ως φθόνος, η αντίποδη κεφαλή κεφαλή είναι αμαρτία θανατηφόρος. Και αλίμονο αν μπλέξει κανείς, ο αμαρτία, ο η αμαρτία μας, μάλιστα, περί των οποίων ουδεμία σημασία δίνει ο άνθρωπος σήμερα και λοιπά. Και είναι σήμερα μια κατάσταση αμοραλισμού, όπως λέγουν οι θεολόγοι.

Πρέπει να γίνεται η αμαρτία λοιπόν, βλέπετε, γι' αυτό είπε ο Χριστός, εθεράπευσε, πρώτα εθεράπευσε, πρώτα είπε «αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι», διότι η πηγή, η αμαρτία, είναι η ρίζα από την οποία, άμα κόψει τη ρίζα, πάνε τα κλαδιά. Ρίζα η ρίζα, άμα κοπεί η ρίζα, η αμαρτία, τότε πλέον ο άνθρωπος ησυχάζει.

Μπορείτε να φανταστείτε άνθρωπο χωρίς αμαρτία; Μπορείτε να φανταστείτε και κοινωνία χωρίς αμαρτίες; Μπορείτε να φανταστείτε ανθρωπότητα χωρίς αμαρτία; Παράδεισος θα είναι ο κόσμος, έτσι θα είναι ο κόσμος. Δυστυχώς όμως η αμαρτία, ως πολύκλαδον δένδρον, ως επτακέφαλον θηρίον, έχει εισχωρήσει βαθιά μέσα εις την ανθρωπίνη κοινωνία και βασιλεύει η αμαρτία μέσα εις τον κόσμο.

Και τι αμαρτία; Δεν θα μιλήσω για τις τρομερές συνέπειες που έχει η αμαρτία πέρα του τάφου. Δεν θα μιλήσω για τις συνέπειες που έχει η αμαρτία στον ψυχικό μας κόσμο, που είναι θάνατος. Θα μιλήσω και θα τελειώσω επάνω σε μια λεπτομέρεια που σας ενδιαφέρει.

Έχει σχέση με την υγεία του σώματος. Έχει σχέση με την υγεία του σώματος. Και θα σας αναφέρω μερικά παραδείγματα και θα σας αποδείξω ότι έχει συνέπειες τρομακτικές για το σώμα, για τη σωματική υγεία. Ας φέρω μερικά παραδείγματα.

Ποιο είναι το αμάρτημα; Είναι η φιλονικία, ο θυμός που έχουμε πολλοί, ο θυμός, η οργή, ηφαίστειο. Αυτήν την ώρα ο άνθρωπος εκπέμπει φλόγας, φλόγας και θυμώνει, τα μάτια του αστράπτουν, σείονται τα χέρια του, τα πάντα. Σεισμός. Ε, είναι μικρό πράγμα; Ξέρω ανθρώπους οι οποίοι... Ξέρω έναν στρατηγό, την ώρα που εθύμωσε στο στρατηγείο του μέσα, τον κατέλαβε ο θυμός και η οργή με έναν άξιον λοχαγόν που είχε στην υπηρεσία του. Θύμωσε, θύμωσε, δικαίως θύμωσε ο άνθρωπος, αλλά εν πάση περιπτώσει θύμωσε και δεν έπρεπε να οργιστεί τόσο πολύ. Απέθανε από συγκοπή καρδίας, κραπ και κάτω.

Ο θυμός, η οργή είχε συνέπεια τον αιφνίδιο θάνατο, τη συγκοπή της καρδίας. Θέλετε άλλο παράδειγμα; Ο φθόνος είναι μικρό πράγμα, ο φθόνος; Λέγει ένας ιατρός, ένας φιλόσοφος μάλιστα της αρχαίας εποχής, παρατήρησε το εξής, αναφέρεται, ότι μια μάνα είχε δυο παιδάκια, τα αγαπούσε και τα δυο, αλλά δυστυχώς, όπως κάνουν συνήθως οι μανάδες, το ένα παιδάκι ήταν χαϊδεμένο, το αγαπούσε πάρα πολύ. Μιλούσε, το ασπαζότανε, το τάιζε ιδιαιτέρως με εκλεκτά φαγητά, το χάιδευε, το έπαιρνε στο στήθος της και λοιπά. Το άλλο μαραζωμένο, μαραζωμένο, κιτρίνιζε, κιτρίνιζε, κιτρίνιζε από φθόνο, φθονούσε και πέθανε, πέθανε, πέθανε από φθόνο. Συνέπεια, συνέπεια της, του θυμού η καρδιά, συνέπεια του μάρα.

Θέτε άλλο παράδειγμα ακόμα, να δείτε τι συνέπειες έχει, τι σχέση έχει η αμαρτία με την υγεία του σώματος; Περί ψυχής δεν σας μιλώ, γιατί ελάχιστοι πιστεύουν σε ύπαρξη ψυχής. Αν θέλει ο Θεός, θα μιλήσουμε στο επόμενο κήρυγμα εδώ στην εκκλησία, αν θέλει ο Θεός.

Θέτε άλλο παράδειγμα; Γαστριμαργία. Τι θέλει ο άνθρωπος; Ελάχιστο φαγητό θέλει. Οι Ιάπωνες το τηρούν αυτό. Όπως σας είπα, ζούμε σε μια καταναλωτική κοινωνία, το είπα, το επαναλαμβάνω, το γράφω, θα μοιράσω και μια Σπίθα.

Να τα δείτε, τις συνέπειες εκείνες λεπτομερώς. Και είναι αποδειγμένο: όσο τρώει τώρα ένα παιδί, πέντε παιδιά ζούσανε και ήταν υγιέστατα. Το κρέας το τρώγανε Χριστούγεννα και Πάσχα. Ξυπόλυτα ήτανε, υγεία είχανε, τα μάγουλά τους παπαρούνες.

Τώρα τίποτα. Ρωτήστε να μάθετε τι συνέπειες έχει η γαστριμαργία σε όλες τις ηλικίες, αλλά ιδιαίτερα στα παιδιά. Και όπως σας είπα, και επενδύμιζα αρκινοθέν παιδιάτρον της Ελλάδος είπαν ότι για πρώτη φορά παρουσιάζονται καρδιοπάθειες στα παιδιά, φοβερές καρδιοπάθειες. Πρήζονται όλα τα παιδιά από το πολύ φαΐ και τη νύχτα ακόμα ανοίγουν τα ψυγεία και τρώνε, κατάρα να βάλει αποτέλεσμα και λοιπά. Ενώ, και όπως είπε κάποιος, σκάβει κανείς τον τάφο του με τα πιρούνια.

Με τα κουτάλια σκάβει τον τάφο του, βαθιά τον τάφο του. Η νηστεία λοιπόν που συνιστά η Εκκλησία μας είναι φάρμακο. Και ο Μέγας Αντώνιος έζησε μέχρι 105 και άλλοι έζησαν. Διότι είχαν τώρα μια αιτία λοιπόν, είναι, σας αναειδούν λοιπόν, η γαστριμαργία συνέπεια. Έχεις ταυτόθεση άλλη, άλλο παράδειγμα, πάρε τη μέθη, το αλκοόλ. Σαπίζουν τα σπλάχνα.

Υγιέστατος άνθρωπος, τεκτολομαϊδά, γερός και λοιπά, έπινε, έπινε. Πάει τώρα, πάει, σάπισε, σάπισε μέσα τα σπλάχνα του και λοιπά, και κλαίει η γυναίκα, κλαίουν τα παιδιά του. Συμβούλευε μέρα νύχτα, η γυναίκα του συμβούλευε, τίποτε αυτός. Δεν νοούσε ζωή χωρίς αλκοόλ, χωρίς μέθη αλκοολική. Καταστροφή μεγάλη η μέθη και λοιπά. Θέτε παραδείγματα, θέτε άλλα παραδείγματα, σύγχρονα παραδείγματα.

Είναι η μοιχεία, είναι η πορνεία, πω πω. Θα έπρεπε να διαθέσουμε ολόκληρο κήρυγμα μέσα η εποχή μας. Δεν σου λέει τίποτα. Να, τώρα επισκεφτήκανε κάτι κυρίες από την Αθήνα σήμερα και έλεγανε αυτά τα πράγματα τώρα.

Περί αυτά διδάσκαμε και λοιπά. Θέλουμε εξυγχρονισμό της ατυσίας θέλουμε Δηλαδή να επιτρέπουμε και το ένα και το άλλο Και δεν είναι τίποτα. Δεν είναι τίποτε το ένα, δεν είναι τίποτε το άλλο.

Δεν είναι τίποτα το άλλο, δεν είναι τίποτα το άλλο, δεν είναι τίποτα το άλλο, διότι μοιάζουν όπως ωραία. Δεν ξέρω αν τα παρακολουθείτε· εγώ τα παρακολουθώ μες στην εκκλησία όλα αυτά και ήθελα να παρακαλέσω τον Παντελεήμονα, τον ψάλτη, τον κατανυκτικό ψάλτη, να έρθει να μου ερμηνεύσει το δοξαστικό που έψαλε.

Δεν λέγω την αξίωση, αλλά την αξίωση είναι αυτά που ακούτε· έχουν μεγάλη σημασία, μεγάλη φιλοσοφία. Λοιπόν, είναι αυτός ότι ο άνθρωπος, το άλογο, το άλογο εισαθυρεί ο άνθρωπος. Χαλινάρι, σωτήρει ο χαλινάρι, είναι η θρησκεία. Σπάσαμε τα χαλινάρια, έσπασε το χαλινάρι, θα συμπλήψει το άλογό σας στον πλημμνόθλη.

Σπάσαμε τα χαλινάρια. Τα άγια χαλινάρια της Αγίας μας θρησκείας σπάσαμε, και το κτήνος, τον άνθρωπο, σε κτηνώδη επιθυμία των σύνδων δεξιά και αριστερά, και είναι δεινενός. Καταστροφή μεγάλη, τίποτε απολύτως. Και παρεχώρησε ο Θεός και παρουσιάστηκε σήμερα στον αιώνα μας η χειρότερη ασθένεια. Η χειρότερη ασθένεια που παρουσιάστηκε στον αιώνα μας ξεπέρασε όλες τις ασθένειες και τον καρκίνο από παρουσιά.

Πέρασε, είναι το AIDS, φόβος και φόβος, αποτέλεσμα μοιχείας και πορνείας, πορνείας μοιχείας και πορνείας, πορνείας πλέον. Και τώρα βλέπετε στην Αμερική και παντού ρίπτουν συνθήματα: μη πλησιάζει ο άνδρας τη γυναίκα, πήγαινε στο άλλο άκρο.

Διότι υπάρχει κίνδυνος μεταδόσεως της φοβεράς ασθενείας. Να, κάτω εκεί σε ένα νοσοκομείο των Σαρονής Πρωσιάς και ένας από εαυτές. Έτσι, νέο παιδί, 22 χρονών, τίποτα, πολλοί τους του είδαν γι' αυτό, έτσι τον πλησίαζε μόνος ιατρός που πιστεύει τον πλησίαζε, τιμωρία, να λοιπόν, ότι η αμαρτία που λέγεται πορνεία και μοιχεία και ακολασία και ασέλγεια και κτηνοβασία και αυτές έχουν τρομερές συνέπειες επάνω στο σωματικό οργανισμό του ανθρώπου, τρομερές, συγκεντρωμένο, δεν πιστεύεις στην ψυχή, το δικαίωμά σου, αλλά έχεις σώμα, μήπως θα αρνηθείς το σώμα σου, Το καταστρέφεις το σώμα, στο έδωσε ο Θεός σώμα, σου έδωσε μάτια, σου έδωσε αυτιά, σου έδωσε καρδιά, τα φυλάγεις αυτά, φύλακας της σωματικής σου υπάρξεως, τίποτε απολύτως, μέσα σε αυτήν την γωνία, τον κοιτώνα είναι, και βλέπεις λοιπόν ερείπια, δηλαδή πολλά χρόνια πήγα κάτω στην Αθήνα, σε ένα άσυλο ανιάτων, και βλέπω στο κρεβάτι ένα νέο 25 ετών, αθλητής ήτανε, πρώτος αθλητής, αλλά έπεσε στην αμαρτία, το ομολόγησε το παιδί.

Παιδί το ίδιο, σε γυναίκες, μια, δυο, τρεις, τέσσερις, πέντε, συνεχώς αμάρτων, σύμφωνα με τις θεωρίες των απίστων. Σώμα γερό είχε, ράκος ήτανε, ράκος είχε καταντήσει πλέον. Και το μετά, τι έπαθε; Παράλυση. Μέχρι τούτου σημείου παράλυση, ώστε ούτε το κουτάλι δεν μπορούσε να πιάσει. Τον τάιζε ο νοσοκόμος! Ενώ θα ήταν να σταμάσει ως άνθρωπος σήμερα.

Καταστροφή λοιπόν η αμαρτία, καταστροφή στον ψυχικό μας κόσμο, καταστροφή διότι βασιλεία Θεού κληρονομήσωμεν, αλλά καταστροφή και στον κόσμο αυτό. Δεν είπα τίποτα ακόμα, τι άλλο, όχι για εσάς νέοι που είστε ελάχιστοι εδώ μέσα, αλλά αυτά τα οποία λέγονται να δημοσιεύσω σε βιβλίο, θα κυκλοφορούσαν όχι σε χίλιους ανθρώπους που είστε σήμερα εδώ πέρα,

Βέβαια, πέντε ακόμα σαν τσίκωνο φρουσκόι, στην Ελλάδα.

Αυτά που λέω όντως, τα σκέπτομαι, τα συλλογίζομαι, τα μελετώ, τα γράφω και θα τα δημοσιεύσω σε βιβλίο για να κυκλοφορούν σε χιλιάδες αντίτυπα μέχρι Αυστραλίας και μέχρι Αμερικής και παντού, διότι σας είπα δεν είναι δικά μου λόγια, είναι λόγια του Χριστού, είναι λόγια των Αποστόλων και όποιος δεν ακούει τον Επίσκοπο είναι σαν να μην ακούει τον Χριστό τον ίδιο, μάλιστα το είπε καθαρά ο ίδιος.

Λοιπόν, ποιο είναι το κακό το μεγάλο; Ποιο είναι; Ότι κάτι άλλο, ότι είναι, αδικείς τον εαυτό σου, αδικείς τη νέα γενεά, αδικείς τη νέα γενεά, αδικείς τη νέα γενεά, αδικείς το μέλλον. Ίσως το περάσαμε, ήταν εγκρατήσια ο άνθρωπος, γιατί, γιατί δεν εγκρατήσει γονείς, βγαίνανε από εγκρατείς γονείς.

Ίσως δεν πρέπει να το πω, αλλά το λέει και ο Κοσμάς ο Αιτωλός, και εφόσον ο Κοσμάς ο Αιτωλός το λέει, πρέπει να το πω και εγώ εδώ στην εκκλησία, να δείτε ποιες συνέπειες αυτό το κολάστο βίου που έχει σημασία μεγάλη.

Θα πληρώσεις ακριβά την αμαρτία σου. Όχι μόνο εσύ θα το πληρώσεις ακριβά, αλλά και γενεές γενεών. Αμαρτίαι γονέων παιδεύουσι τέκνα. Θες παράδειγμα; Λέει ο Κοσμάς ο Αιτωλός, περιοδεύοντας πήγε σε ένα σπίτι ενός παπά.

Και μπαίνει μες στο σπίτι και βλέπει τον παπά με 12 παιδάκια.

Έτσι καταγγίστηκε ο Κοσμάς. Πώς του λέει; Τι ακόλαστος παπάς είναι αυτός, δώδεκα παιδιά να κάνει!

Ευχή, Βρήκα αυτήν την κόρη, κόρη αυτή, συμφωνήσαμε να ζούμε αγνόν βίον, παντρευθήκαμε, ξομολογηθήκαμε, κοινωνήσαμε των μυστηρίων, τρεις μέρες δεν άγγιξε ο ένας τον άλλο. Μετά τρεις μέρες, κάναμε την προσευχή μας, παρακαλέσαμε το Θεό και έμεινα έγκυος. Από την ώρα που έγινα έγκυος δεν με άγγιξε ο άνδρας μου.

Γεννήθηκε το πρώτο παιδί και έτσι γεννηθήκαν όλα τα παιδιά. Ξεγεννήθηκε όπου βλέπουν την εγκράτεια, την εγκράτεια των ανδρογήνων. Λέει, καλά, συγκινήθηκε μέχρι δακρύων και είπε: «Να τα εκατοστήσεις!» Όχι μόνο τώρα παιδιά δεν κάνουν και τα δύο παιδιά, ο γάμος, δηλαδή ο γάμος, πορεία είναι, θυσία είναι! Διότι εγκράτεια δεν σημαίνει μόνο αυτό, το φαΐ να μην τρως, εγκράτεια και οι άγαμοι και οι έγγαμοι.

Υπάρχουν μέσα εις τον γάμο νησίδες νηστείας, όπως λέγουν οι φιλόσοφοι, ο Καρέλ το λέει αυτό, πρέπει να υπάρχουν νησίδες αντιστάσεως. Στα παλιότερα χρόνια, σαράντα μέρες όλοι νηστεύανε, δεν ήταν για άντρα και γυναίκα, νηστεύανε εκουσίως και οι δύο εκουσίως.

Εκουσίως, προ εποχή μόνο ο ένας και ο άλλος θα συμφωνήσουν να νηστεύσουν και νήστευαν και επισκευάζαν την Αγία Ανάσταση του Χριστού. Τώρα, τώρα, τώρα, τη Μεγάλη Παρασκευή, Θεέ μου, Θεέ μου, σμίγουν, σμίγουν τα τέρατα. Δεν έχουν γιορτή ούτε Τετάρτη, Παρασκευή, τέρατα, γιατί γεννούν τέρατα, θα γεννήσουν.

Παρουσιάσαν τώρα παιδιά με δυο κεφάλια στη Ρωσία. Και τι θα δούμε ακόμα; Τι θα δουν τα μάτια μας, τι θα ακούσουν τα αυτιά μας μέσα στον αιώνα αυτόν κλπ. Και λέγει η εποχή μας, εποχή μας, εποχή μας, ότι αυτή η γενεά πλέον είναι ακόλαστος.

Εάν τώρα έχουμε γενεάν ακόλαστο, 30 βαθμούς ακολασία, θα γίνει 40 βαθμούς, θα γίνει 60, θα γίνει 100, θα γίνουμε Σόδομα και Γόμορρα και τελείωσε η κατάσταση.

Και όπως λέει ένας προφήτης, εάν ο πατέρας είναι ακόλαστος, είναι διαφθαρμένος, είναι υπερήφανος, είναι εγωιστής, είναι κλέφτης, είναι απατεώνας και δίνει κακό παράδειγμα, δεν κάνουν όλοι να παντρευτούν.

Να έχουν υγεία, όχι μόνο υγεία σώματος, και υγεία ψυχής, για να δημιουργήσουν μια νέα γενεά, όπως ήταν η γενεά, εκείνη η μεγάλη γενεά, του 12 και του 40. Πάει τώρα και λοιπά. Λέει λοιπόν ένας προφήτης: «Εσείς, λέει, οι πατεράδες είστε φίδια, λέει, φαρμακερά φίδια», που είπε ο Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος. Τα παιδιά σας...

Είναι φίδια, έχουν κακό μέσα τους, αλλά η νέα γενιά θα γίνει γενιά με φίδια, με φτερωτά, τα είδα εγώ αυτό. Στο Καμψαλάν που η μικρά μας πατρίς έδινε τη μάχη, περνούσαμε το Καμψαλάν, τρόμος και φόβος, ήταν Ιούλιος μήνας, πο-πο-πο, πολλά παιδιά σκοτωθήκανε από φίδια, πετούσανε, πετούσανε, πιστευτό, αληθές, πολλά παιδιά βρήκαν θάνατο τον Ιούλιο μήνα, περνώντας τα ένδοξα παιδιά το Καμψαλάν μέσα.

Εμείς λοιπόν οι γενναίοι αυτοί είναι φίδια, αλλά η νέα γενιά θα γίνει φίδια με φτερά, σφόγαμα και βάμανα. Τε ρε πότα, έτσι ρε μάλλον εδώ ζει η ανθρωπότητα. Σας περιγράφω λοιπόν τις συνέπειες γι' αυτό και ο Χριστός να διδάξει την ανθρωπότητα. Πρώτα υπετέχουνε ο αφαιοντές η αμαρτία και στην περίπτωση αυτού του παραλυτικού είχε αμαρτήσει αυτός ο νέος.

Υπάρχει, όπως σας είπα, ένα αυτί που τα ακούει όλα, υπάρχει ένα μάτι που τα βλέπει όλα και υπάρχει ένα χέρι που τα γράφει όλα. Και αυτά που δεν ξέρει ο άντρας σου τα ξέρει όλα ο Χριστός, και αυτά που δεν ξέρει η γυναίκα σου τα ξέρει όλα. Γραμμένα όλα είναι, άθλια και παράθλια. Παίζεις με τη φωτιά, τίποτα, αίσθηση μεγάλη, οσοδήποτε αν και ρίξαμε, και θα έρθει η οργή του Θεού μέσα. Και τώρα τι θα γίνει, αδερφοί μου; Τι θα γίνει; Πώς θα πάμε; Γι' αυτό, στην περίπτωση του παραλύτου, σαν να του είπε το παρελθόν και αφαίονται συνεχώς τα αμαρτήματά του, και μετά του είπε: «Έγειρε, πάρε τον κρεβάτι, έγειρε και περιπάτει», και έγινε υγιής, και δόξα τω Θεώ.

Ταύτα τα ολίγα έχω να σας είπω και ήθελα να σας είπω, θα μου πείτε τώρα, θα μου πείτε, το ξέρω, το έχω ακούσει πολλές φορές: «Καλά, να ζούσε ο Χριστός, να τρέχαμε κι εμείς σαν τον παράλυτο, να πάμε κοντά του, να μας δει ο Χριστός, να μας ακούσει ο Χριστός, να μας θεραπεύσει ο Χριστός, να μας κάνει καλά». Το πιστεύω, μου λες.

Τώρα πού να πάμε; Εμείς κοιταζόμαστε, βλέπεις τι γίνεται; Ψέματα λένε, γιατί τι άλλο θα πούμε; Θα πούμε ότι τον βλέπεις τον άλλο. Πολλές φορές στη Μητρόπολη έρχονται. Αχ, να προσέξετε, κάποιος πουλήσει τις αγελάδες του, έχει μια ασθένεια και είπανε οι γιατροί της Ελλάδας: «Δεν θεραπεύεται εδώ στην Ελλάδα, πρέπει να πας στη Μόσχα, ξέρω πού, στη Νέα Υόρκη», και πουλήσει τις αγελάδες του, και πρέπει να πάει στα μακριά, για το τομάρι, για το τομάρι. Για την υγεία του σώματος ενδιαφέρον μεγάλο: πόνεσες, ανησυχία, αναλύσεις, φάρμακα, πιέσεις, όλα, όλα. Και δεν κατηγορώ το ενδιαφέρον το οποίο πρέπει να έχουν για το σώμα, διότι, όπως είπα, η υγεία είναι πολύτιμο πράγμα, δώρο του Θεού, ανεκτίμητου αξίας, δώρο του Θεού. Αλλά ομιλώ για την αδιαφορία· για μεν το σώμα ενδιαφέρεται τα μέγιστα.

Και πετάς μέχρι το Σικάγο και πας παντού, παντού, παντού. Και εξοδεύουν εκατομμύρια και κάνουν μεταμοσχεύσεις. Και όλα αυτά τα πράγματα, και εξοδεύουν για την υγεία. Εάν ενδιαφέρεσαι μια φορά για την υγεία του σώματος, πρέπει να ενδιαφέρεσαι εκατό φορές για την υγεία της ψυχής.

Μα πού είναι ο Χριστός; Ο Χριστός είναι, ναι, το πιστεύεις; Κι αν εμείς σιωπήσουμε, οι λίθοι κεκράξονται ότι ο Χριστός είναι ο ιατρός ψυχών και σωμάτων.

Αυτός διατρέπει τα πάντα, εσύ τον παραδείγματον πιστεύεις και τότε, μα πού είναι ο Χριστός; Χριστός πού είναι; Εδώ είναι. Πού είναι ο Χριστός; Εδώ είναι. Πού εδώ; Εδώ είναι και δεν τον ξέρουμε και δεν τον γνωρίζουμε. Και να μας πείτε ότι είναι στους Εσκιμώους, θα πάμε στους Εσκιμώους, και να μας πεις ότι είναι κάτω στην Ουγκάντα, θα πάμε εκεί, και να μας πεις παντού να τον γνωρίζουμε. Δεν είναι ανάγκη να ταξιδεύσεις, να κάνεις μακρινό. Κοντά σου είναι, πολύ κοντά σου, εδώ στην Εκκλησία.

Ο Απόστολος όταν λέει το Ευαγγέλιο, όταν ανεβάζει στα χέρια του τα Άγια των Αγίων ο ιερεύς, όταν αναπέμπει δεήσεις και προσευχάς, όταν, όταν, όταν, εδώ είναι ο Χριστός. Το πιστεύεις; Έλα. Δεν το πιστεύεις; Να μην έρθεις.

Υπό όλων της πίστεως πρέπει να μπει. Εδώ είναι ο Χριστός, το είπε ο Χριστός, άφησε αντιπρόσωπο. Αυτό το οποίο είπε ο Χριστός: «Τέκνον, αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι». Αυτό δυνατόν το ακούσεις και εσύ, αμαρτωλέ αδερφέ μου, συναμαρτωλέ αδερφέ μου, πως άφησε αντιπρόσωπο επί της γης, άφησε τον ιερέα, τον ταπεινό αυτό ιερέα.

Τον πιστώνει αυτόν ιερέα, τον άσημο αυτόν που δεν δίνεις καμιά σημασία. Λέει: «Βλέπεις ιερέα; Μην τον περιφρονήσεις. Βλέπεις ιερέα; Μη τον αυτός, μη πεις τίποτα». Λέει ο Κοσμάς ο Αιτωλός, και ο Χρυσόστομος το λέει: «Ο ιερεύς έβαλε το πετραχήλι, δεν πατάει πλέον τη γη».

Δεν πατάει. Αυτή είναι η πίστη των Ορθοδόξων. Έβαλε το πετραχήλι, δεν πατάει πλέον τη γη. Είναι άγγελος, ανώτερος από τον άγγελο. Γιατί ανώτερος; Γιατί στον άγγελο, σε κανέναν άγγελο δεν είπε ο Χριστός ότι σας δίνω το δικαίωμα να συγχωρείτε αμαρτίες.

Στον ιερέα όμως είπε ότι όσα λύσετε θα είναι λελυμένα. Πάλι πως το πνευματικό σου πήρε εκεί πέρα, γράψε ένα τεφτέρι μέσα τα αμαρτήματά σου, το και το και το, γράψε τα αμαρτήματά σου και πας και τα ομολογάς στον πνευματικό και σου λέει ο πνευματικός: «Μην έχω εγώ τίποτα αμαρτήματα; Δεν έχω εγώ αμαρτήματα.»

Κατάλαβες; Όπως το έπαθα εγώ σε μια περιοδεία, όπως νομίζω σας είπα κι άλλοτε, επίσης σε ένα χωριό. Με τα πόδια τα ευλογημένα, που δεν είχα τότε αυτοκίνητο να με κατηγορούνε. Αλλά είχα τα ευλογημένα πόδια και έβαζα χιλιόμετρα.

Και έφτασα σε ένα χωριό. Προτού να φτάσω, συναντώ κάποιον και του λέω: «Καλησπέρα, συναμαρτωλέ».

Εσείς οι παπάδες είστε αμαρτωλοί, εμείς δεν είμαστε αμαρτωλοί, είμαστε άγιοι. Λέω: «Συγχώρεσε, λέω, δοξάς το Θεό που βρήκες το χωριό και έναν Άγιο». Συγχώρεσέ μου, του έκανα μια μετάνοια και ησύχασε. Το σημάδεψε όμως, το σημάδεψε.

Τα χαρακτηριστικά του, το ανάστημά του, το όνομά του. Πάω στο χωριό μέσα, ρωτώ τον παπά. Λέω στο χωριό συνήθιζα απ' έξω έναν άνθρωπο και μου λέει ότι είναι Άγιος». Πώς τον έλεγε, λέει αυτός, οχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχωχ Συμβόλη μας και παντού μια μικρά μειονότης, μικρά μειονότης, γυναίκες περισσότερες, παιδιά περισσότερα, άντρες σπάνιοι, αν και ακούν συχνά κηρύγματα, δεν θεωρούν τον εαυτόν του.

Τι πρέπει; Το συμπέρασμά μας: να ενδιαφερθούμε για την υγεία της ψυχής ως πολύτιμος και μεγάλη, να ενδιαφερθούμε, διότι η υγεία της ψυχής έχει σημασία για την υγεία του σώματος. Να ενδιαφερθούμε για τα μεγάλα και υψηλά.

Και να ακούσουμε τη φωνή που μας λέει: «Ψυχή μου, ψυχή μου, ανάστα, τι καθεύδεις; Το τέλος εγγίζει και μέλλεις θορυβείσθαι». Τώρα, την άγια αυτή περίοδο, να πάμε στον πνευματικό, να βρούμε τον πνευματικό πατέρα, να πούμε τα αμαρτήματα.

Και να είστε βέβαιοι: θα δείτε το θαύμα. Τον θαύμα Όχι τώρα το θαύμα. Τώρα το θαύμα. Όχι τώρα το θαύμα. Τώρα το θαύμα. Και τώρα το θαύμα ποιο είναι; Στα βάθη της καρδιάς, δεν είναι ψέμα η θρησκεία μας, είναι ζωντανή, ολοζώντανη. Την ώρα που θα εξομολογηθείτε τα αμαρτήματά σας και γονατίσετε μπροστά στον πνευματικό και πέφτουν δάκρυα στη γη, τότε μες στα βάθη της καρδιάς σας θα ακούσετε τον Χριστό αόρατο να λέει: «Τέκνον, αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι σου».

Και όπως υπενθύμισα και το υπενθυμίζω πάντοτε και το λέγω, και με αυτό το παράδειγμα τελειώνω, ότι στη Ρωσία υπήρξε ένας μεγάλος άνθρωπος, προφήτης, προ 100 χρόνια, 150 χρόνια. Προφήτευσε πολλά πράγματα, πολλά πράγματα, τα οποία βγήκανε. Πολλά τώρα, πολλά τώρα βγαίνουν και θαυμάζουν και επιτρέπουν να βγουν τα συγγράμματά του όλα.

Ντοστογιέφσκι. Αμαρτωλός ήταν, φυλακή πήγε, είδε έναν στάρετς, έναν ιερέα, και διάβασε το Ευαγγέλιο και πήγε και εξομολογήθηκε τα αμαρτήματά του. Και όταν εξομολογήθηκε ο Ντοστογιέφσκι, παρακαλώ, ο μεγάλος από τους λογοτέχνες και ποιητής και προφήτης του ρωσικού λαού, δεν έχω καιρό να σας πω τις προφητείες του Ντοστογιέφσκι.

Τι είπε τότε ο Ντοστογιέφσκι; «Όταν εξομολογήθηκα, παράδεισος φύτρωσε στην καρδιά μου». Δεν έχετε παράδεισο, κόλαση έχετε. Θέτε να δοκιμάσετε, να δείτε πόσο αληθινή είναι η θρησκεία μας; Άντε στον πνευματικό σου, άνθρωπε, πλησίασε στον πνευματικό σου.

Και όταν πλησιάσεις τον πνευματικό σου και εξομολογηθείς, θα αισθανθείς και εσύ μέσα σου την φωνή αυτή, την Αγία φωνή: «Τέκνον, αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι». Με την ελπίδα ότι όλοι εσείς εδώ που ευρίσκεστε, φέτος θα εκμεταλλευτείτε την Αγία Περίοδο και θα μεταβείτε να εξομολογηθείτε.

Τελειώνω το κήρυγμα και θέλω, εύχομαι στο Θεό, να ακούσετε εσείς στην καρδιά σας, μέσα στα φυλλοκάρδια της καρδιάς σας, τη φωνήν αυτήν: «Τέκνον, αφέωνταί σοι αι αμαρτίαι».