Saint Photini

Saint Photini lived in the time of Christ. She was a Samaritan and lived in the city of Sychar, where she led a dissolute life. Her neighbors all knew how she lived, and they had stigmatized her for it.

One day, the Samaritan woman went to the well at Sychar to fill her water jar. There she met a stranger she did not know. But he knew her: her whole life, down to the smallest detail, lay open before him.

Yet he did not expose or insult her. He did not call her a woman with many husbands or tell her that she was now living an illicit life. He saw that she needed more than the cool water of the well. She needed the living water of the Holy Spirit to bring life to her lifeless soul.

The stranger was tired and thirsty, and he asked her for a little water. She was surprised that a Jew would speak to her. He answered that if she knew who he was, she would ask him for water that never runs out—whoever drinks it will never thirst again.

After they had spoken for some time, she realized that this stranger was different from other Jews. She said to him, “I think you are a prophet. So I want you to settle a great question that has divided us into two religious groups.”

“One group says that we must worship God only in Solomon’s Temple in Jerusalem. The other says we must worship him only on the summit of Mount Gerizim, where our temple stands.”

“Which of the two is right?” The stranger answered that both were mistaken. God is not confined to one place on earth; he is present everywhere in the whole universe. For God is spirit, and those who worship him must worship in spirit and truth.

The Samaritan woman answered thoughtfully, “What you are saying is hard for me to understand. But I hope the one we are waiting for—the Messiah, who is called Christ—will explain everything to us.” Then came his answer: “I who speak to you am he.”

After speaking with Christ, Saint Photini believed in him and called her neighbors to come and meet him. Christ stayed in Sychar for two days and shared the Word and his blessing with them.

Saint Photini was baptized by the apostles on the day of Pentecost, after the Resurrection of the Lord. Her two sons and five sisters were baptized with her. Accompanied by her sons and sisters, she preached the Word of Christ in Syria, Phoenicia, Palestine, Egypt, Carthage, and finally Rome.

Because of this great apostolic work, our Church calls her Equal-to-the-Apostles. As the years passed, Saint Photini continued to share the Word of Christ with fervor wherever his grace granted her the opportunity to travel.

In time she came to Carthage in North Africa. Her five sisters—Anatole, Photo, Photis, Paraskevi, and Kyriaki—and her younger son, Joses, were always with her. Her older son, Victor, was a soldier in the Roman army and held the rank of military commander.

Nero was the Roman emperor at the time. Not knowing that Victor was a Christian, he ordered him to persecute the Christians in Italy. Victor went to Italy, but he refused to carry out those orders.

Victor’s friend Duke Sebastian tried to change his mind. Instead, through the grace of Jesus Christ, Sebastian himself was persuaded and baptized as a Christian. When Nero learned what had happened, he summoned Victor, who had meanwhile taken the Christian name Photinos, and Sebastian to Rome. He also summoned Saint Photini, her sisters, and her younger son.

To make them renounce their faith, Nero used every deceitful means and every form of torture he knew.

Saint Photini and the other martyrs did not waver for a moment. They continually praised Jesus Christ. Many miracles took place during the terrible torments they endured. After each ordeal, Saint Photini and the other martyrs remained unharmed.

This only made Nero more determined, while many who witnessed the miracles came to believe in Christ and were baptized as Christians. After enduring countless torments, Saint Photini was imprisoned. There, in prison, she gave up her soul to the Lord.

We commemorate Saint Photini, the Samaritan woman, on February 26 and on the Sunday of the Samaritan Woman.

Η Αγία Φωτεινή έζησε στα χρόνια του Χριστού. Ήταν Σαμαρίτισσα στην καταγωγή και διέμενε στην πόλη Σιχάρ, όπου ζούσε έναν έκλυτο βίο. Ο τρόπος ζωής της ήταν γνωστός σε όλους τους συμπολίτες και γι' αυτό την είχαν στιγματίσει.

Μια μέρα στο φρέαρ της Σιχάρ πήγε η Σαμαρίτισσα να γεμίσει τη στάμνα της νερό και συναντήθηκε με έναν ξένο άνδρα που δεν τον ήξερε. Εκείνος όμως την ήξερε, γιατί όλη της η ζωή και η ελάχιστη λεπτομέρεια ήταν μπροστά του γυμνή και ολοφάνερη.

Δεν την εκθέτει όμως, αλλά ούτε και την προσβάλλει, γιατί δεν της είπε πως είναι πολύγαμη και πως τώρα ζει παράνομη ζωή. Βλέπει όμως ότι έχει ανάγκη όχι μόνο από τη δροσιά του πηγαδιού, αλλά και από το ζων ύδωρ του Αγίου Πνεύματος, για να δώσει κίνηση στη νεκρωμένη ψυχή της.

Ο άγνωστος ξένος, κουρασμένος όπως ήταν, αλλά και διψασμένος, της ζήτησε λίγο νερό να του δώσει, και εκείνη παραξενεύτηκε που ένας Ιουδαίος της απηύθυνε το λόγο. Εκείνος της αποκρίθηκε ότι αν ήξερε ποιος είναι, θα του ζητούσε αυτή το νερό που δεν τελειώνει ποτέ, που όταν το πιει κάποιος δεν ξαναδιψά.

Μετά από αρκετή ώρα συνομιλίας, αντιλήφθηκε ότι ο ξένος αυτός διαφέρει από τους άλλους Ιουδαίους και του λέει: «Νομίζω ότι είσαι προφήτης, γι' αυτό θέλω να μου λύσεις ένα μεγάλο ζήτημα, που μας έχει χωρίσει σε δύο θρησκευτικές παρατάξεις».

Η μία υποστηρίζει ότι το Θεό πρέπει να λατρεύουμε μόνο στο Ναό του Σολομώντα στα Ιεροσόλυμα και οι άλλοι, ότι πρέπει να τον λατρεύουμε μόνο στην κορυφή του όρους Γαριζίν, όπου είναι ο Ναός ο δικός μας.

Ποιο από τα δύο είναι το σωστό; Ο Ξένος της απαντά ότι είναι λάθος και τα δύο, γιατί ο Θεός δεν περιορίζεται σε ένα σημείο της γης και είναι παρόν παντού σε ολόκληρο το σύμπαν, γιατί είναι πνεύμα ο Θεός, και τους προσκυνούντας αυτόν εν πνεύματι και αληθεία δει προσκυνείν.

Η Σαμαρίτισσα έξυπνα του απάντησε: «Αυτά που λες είναι δύσκολα για μένα να τα καταλάβω, αλλά ελπίζω ότι θα μας τα εξηγήσει όλα εκείνος που περιμένουμε, ο Μεσσίας, ο λεγόμενος Χριστός». Τότε παίρνει την απάντηση: «Εγώ ειμι ο λαλών σοι».

Μετά από τη συνομιλία με τον Χριστό, η Αγία Φωτεινή πίστεψε σε Αυτόν και κάλεσε τους συμπολίτες της να τρέξουν να Τον συναντήσουν. Ο Χριστός έμεινε δύο ημέρες στη Σιχάρ και τους μετέδωσε τον Λόγο και την Ευλογία.

Η Αγία Φωτεινή βαπτίστηκε από τους Αποστόλους την ημέρα της Πεντηκοστής μετά την Ανάσταση του Κυρίου. Μαζί της βαπτίστηκαν και οι δύο γιοι της, καθώς και οι πέντε αδερφές της. Με τη συνοδεία των γιων της και των αδερφών της, κήρυξε τον Λόγο του Χριστού στη Συρία, στη Φοινίκη, στην Παλαιστίνη, στην Αίγυπτο, στην Καρχηδόνα και τελικά στη Ρώμη.

Η μεγάλη της αυτή αποστολική δράση είναι ο λόγος για τον οποίο η Εκκλησία μας την ονομάζει Ισαπόστολο. Τα χρόνια περνούσαν και η Αγία μετάδιδε τον Λόγο του Χριστού με θέρμη σε όσα μέρη την αξίωσε η χάρη του να ταξιδέψει.

Κάποια στιγμή έφτασε και στην Καρχηδόνα, στη Βόρεια Αφρική. Μαζί της ήταν πάντα οι πέντε αδερφές: Ανατολή, Φωτώ, Φωτίς, Παρασκευή και Κυριακή, και ο μικρός γιος της, ο Ιωσής. Ο μεγάλος της γιος Βίκτωρ ήταν στρατιώτης στον ρωμαϊκό στρατό και έφερε το βαθμό του στρατιλάτη.

Ρωμαίος αυτοκράτορας τότε ήταν ο Νέρων, ο οποίος, μη γνωρίζοντας ότι ο Βίκτωρ ήταν χριστιανός, του ανέθεσε να διώξει τους χριστιανούς στην Ιταλία. Ο Βίκτωρ πήγε στην Ιταλία, αλλά φυσικά αρνήθηκε να φέρει σε πέρας τις εντολές που είχε λάβει.

Ο Δούκας Σεβαστιανός, φίλος του Βίκτωρα, προσπάθησε να τον μεταπείσει, αλλά αντί αυτού, και με τη χάρη του Ιησού Χριστού, μεταπείστηκε ο ίδιος και βαπτίστηκε χριστιανός. Ο Νέρων πληροφορήθηκε τα γεγονότα αυτά και κάλεσε στη Ρώμη τόσο τον Βίκτωρα, που είχε εν τω μεταξύ λάβει το χριστιανικό όνομα Φωτεινός, και τον Σεβαστιανό, όσο και την Αγία Φωτεινή με τις αδερφές της και τον μικρό της γιο.

Στην προσπάθειά του να τους κάνει να αλλάξουν πίστη, ο Νέρων χρησιμοποίησε όσα δόλια μέσα και όσα βασανιστήρια του ήταν γνωστά.

Η Αγία Φωτεινή και οι υπόλοιποι μάρτυρες δεν λύγισαν ούτε στιγμή και συνεχώς δοξολογούσαν τον Ιησού Χριστό. Κατά τη διάρκεια των φρικτών μαρτυρίων που υπέστησαν, πολλά θαύματα έλαβαν χώρα. Μετά από κάθε μαρτύριο, τόσο η Αγία όσο και οι υπόλοιποι μάρτυρες ήταν ανέπαφοι.

Αυτό ήταν κάτι που πείσμωνε τον Νέρωνα, αλλά ταυτόχρονα έκανε πολλούς από αυτούς που έβλεπαν τα θαύματα αυτά να πιστέψουν στον Χριστό και να βαπτιστούν χριστιανοί. Μετά από ατελείωτα μαρτύρια που υπέστη η Αγία Φωτεινή, φυλακίστηκε και μέσα στην φυλακή παρέδωσε την ψυχή της στον Κύριο.

Την μνήμη της Αγίας Φωτεινής, της Σαμαρίτιδος, την γιορτάζουμε στις 26 Φεβρουαρίου και την Κυριακή της Σαμαρίτιδος.