Saint Anna

Saint Anna, the mother of the Most Holy Theotokos (God-bearer), came from a distinguished priestly family. Her father was a priest named Marthan, and her mother was named Maria. We know very little about Saint Anna’s early life. As the priest’s daughter grew, she developed spiritually and was radiant in outward beauty as well.

Her beauty was so striking that girls her own age, though they dressed up and wore makeup and did everything they could to attract young men, could not rival her. We are told that the virtuous, God-fearing Anna married Joachim. The couple lived in Galilee with deep faith in God and devotion to His divine law.

Only one thing cast a shadow over their happiness and troubled their thoughts: they had no child to love. Childlessness was regarded as a cause for contempt and shame before God and other people.

The shame and stigma were so great that no one would share bread with someone who had no child. One day, during a great Jewish feast, Joachim and Anna were among the first to go to the Temple. Devoted to their faith and filled with love for God, they made their offering before everyone else, unaware of the custom. They were told, “Wait. Since you have no children, under the custom of the law you must make your offering last. Those who have children always go first, and those without children go last. Do you have no fear of God? You came and made your offering first.”

“How dare you show contempt for the law of Moses? Get out of here quickly, for God will burn you! Leave the Temple immediately, so that God’s wrath does not fall upon you!” Joachim and Anna were deeply hurt by the many harsh and humiliating words they heard from the Temple priest. After the priest’s insult, they left the Temple embittered.

They walked on in silence, with tears in their eyes. Joachim said to Anna, “I cannot bear to return home. I do not want to live like this for even one more day. I feel that together we are under the wrath of God and of other people.”

“My dear, go back to our home. Give alms as much as you can, and then withdraw to our garden. I must go into the mountains. There I will fast and beg God either to give us a child or to let the wild beasts tear me apart.”

They said goodbye. Joachim set out for the mountains, while Anna went home. Following her husband’s words, she entered the garden and prayed to God: “If You give me a child, I will dedicate that child to You, Lord.” Saint Anna’s prayer is a model of prayer. These were the words the all-good God heard when He looked with mercy upon her.

“Lord, mighty and all-powerful, with a single word You created heaven and earth and all we see around us. You freed our ancestors from Pharaoh’s hands. You, all-good One, at whose command the sea split in two and the Egyptians fell into it, fed our ancestors for forty years in the wilderness. You blessed Sarah, Abraham’s wife, to give birth to Isaac in her old age.”

“You blessed Hannah, who bore the prophet Samuel. Almighty One, grant me, Your humble servant, the joy of having a child too. Do not leave me childless and shamed before everyone. You blessed Your creatures, saying, ‘Increase and multiply.’ Grant me offspring, the fruit of my womb. I vow that if I give birth, I will gladly give the child to You and bring the child to Your Temple.” This was Saint Anna’s long prayer. Weeping, she asked forgiveness for every sin she thought she had committed. At the same time, Saint Joachim was in the mountains, kneeling and fasting. He too wept and begged God to grant them a child. God soon sent the Archangel Gabriel to the mountain where Saint Joachim was. The Archangel stood before the kneeling, tearful Saint and said, “Rejoice, Joachim, and be glad. I am the Archangel Gabriel, and I have come to bring you joy.”

“I bring joyful news: your wife Anna will give birth to a daughter. That daughter, while still a virgin, will give birth to the King of the world and our God. So set aside your sorrow and the bitterness in your soul, and return home rejoicing.”

“You need toil and sigh no longer. God has heard your prayer. Go home.” The Archangel Gabriel also appeared to Saint Anna in the garden of her home. For days she had been kneeling there, begging the Lord to grant her the joy of bearing a child.

A heavenly being stood before her. The Archangel Gabriel said, “Anna, the Lord your God has heard your prayer. You will conceive and give birth, and your child will be known to the ends of the earth.”

Saint Anna was startled by the Archangel’s arrival. She said, “Whether the child is a boy or a girl, I will offer the child as a gift to the Lord my God, to serve Him all the days of the child’s life.” After this, Saint Joachim returned home rejoicing.

There he found his wife, Saint Anna, who was also filled with joy because of the Archangel Gabriel’s words. That night Saint Anna conceived the Lady, the Theotokos, through Joachim’s seed, for Christ alone was born without the seed of a man.

Now she felt the joy of motherhood she had longed for so deeply. The day Joachim and Anna’s daughter was born was a day of joy and thanksgiving to the almighty and all-good God.

This devout family—Saint Anna, Saint Joachim, and their little daughter—spent many days filled with joy and tenderness. At that time, it was customary among the Jews for parents, eight days after a child’s birth, to invite the priests, offer them hospitality, and give the child a name.

So Saints Joachim and Anna invited the priests to name their little daughter. They called her Mariam, which was said to mean “Queen.” Others believe it may also have meant “gift” or “hope.” She is called Panagia, the All-Holy, to this day because she was the holiest of women, incorrupt and undefiled.

Each of the five letters of her name is also said to point to a woman in the Old Testament who was distinguished by at least one virtue. Her parents cared for her young soul and adorned it with the beautiful ornaments of virtue, such as self-control.

For three years, her devout parents rejoiced in their lovely little daughter, keeping her close and singing hymns of thanksgiving to God. When those three years had passed, they remembered the vow they had made to Him.

They had vowed that, if they had a child, they would dedicate the child entirely to the Temple. Saints Joachim and Anna called upon Zechariah, who, with his wife Elizabeth, had also been praying to the Lord for a child.

When the prophet Zechariah saw the Most Holy Theotokos (All-Holy), he recognized her at once. He paused and praised her. Then he turned to her parents and said, “Blessed husband and wife, rejoice and be glad, for you have been counted worthy to become the parents of such a daughter.”

“You have surpassed your ancestors and ours. You have brought into the world the Queen of the world. For this, God and all people will honor you.” Hearing the high priest’s words, Saint Anna said to him, “Take my little daughter, high priest—or rather, God’s daughter. Receive her, pure and spotless, higher than the heavens, and dedicate her to the Temple, for this is the vow we have made.”

Place her inside the temple, for that is where she is worthy to dwell. She is holy; place her in an undefiled place, in the hands of God. The prophet Zechariah took her, as her parents had vowed, and led her to the place where Aaron’s rod, the golden censer, and the tablets inscribed with the Law were kept.

There in the Temple, where the prophet Zechariah served as high priest, little Mariam, the purest soul since the beginning of the world, would remain for twelve years. Through fasting, vigils, prayer, and obedience, she would become holier even than the Holy of Holies, the new Ark who would bear within her the Word (Logos) of God.

At nine years old, little Mariam would know the sorrow of being orphaned, losing both her beloved parents. So when the time came for her to leave the Temple at fifteen and go out into the world, the Temple priests and her relatives decided to protect her from life’s dangers rather than leave her on her own.

After Saint Anna gave birth to Mary the Theotokos (God-bearer), she weaned her and dedicated her to the Temple as a pure and spotless gift.

She spent her life fasting, praying, and giving alms to the poor. At last, she peacefully entrusted her holy soul into the hands of the Lord. Tradition says that when Saint Anna fell asleep in the Lord, she was about sixty-nine or seventy years old, and Joachim was about seventy-nine or eighty.

We are not told which of them died first. We are told only that the Theotokos was orphaned of both parents when she was nine years old. The feast of the righteous ancestors of God, Joachim and Anna, is celebrated on September 9.

The Church celebrates Saint Anna’s falling asleep on July 25 with a special service. Emperor Justinian also built a church in her honor in Constantinople in AD 550.

Η Αγία Άννα, η μητέρα της Υπεραγίας Θεοτόκου, κατάγεται από επίσημο γένος και από ιερατική γενιά. Είναι κόρη ενός ιερέα που ονομαζόταν Μαρθάν και της γυναίκας του που ονομαζόταν Μαρία. Στις διαδρομές της Αγίας Άννας είναι πολύ λίγες και ως εκ τούτου μπορούμε να υποθέσουμε ότι η κόρη του ιερέα Όσο περνούσαν τα χρόνια, η μικρή Άννα αναπτυσσόταν και πνευματικά, αλλά και έλαμπε από εξωτερική ομορφιά.

Ήταν η ομορφιά της τόσο εκπληκτική που οι συνομήλικές της, που στολίζονταν και βάφονταν και έκαναν τα πάντα για να αρέσουν στους νέους, δεν μπορούσαν να τη συναγωνιστούν. Οι πληροφορίες λοιπόν για την Αγία Άννα αναφέρουν ότι η ενάρετη και θεοσεβής Άννα παντρεύτηκε σε ηλικία τον Ιωακήμ. Στην Ανατολή, στην περιοχή της Γαλιλαίας, ζούσε το ανδρόγυνο με βαθιά πίστη στον Θεό και αφοσίωση στον θείο νόμο του.

Το μόνο που σκίαζε κάπως την ευτυχία αυτή και που τους προκαλούσε μελαγχολικές σκέψεις ήταν το ότι δεν είχαν και τη στοργή. Η ατεκνία θεωρούνταν αιτία περιφρόνησης και ντροπής από τον Θεό και τους ανθρώπους.

Ήταν τόσο μεγάλη η ντροπή και ο στιγματισμός που κανείς δεν έτρωγε ψωμί με κάποιον Όταν γινόταν μια μεγάλη γιορτή των Εβραίων, πολλοί αγάπη που είχαν στον Θεό, ενώ δεν γνώριζαν Να δώσετε τη λειτουργία σας σε αυτούς που δεν έχουν κάνει Είσατε και δώσατε τη λειτουργία σας πρώτοι.

Δημιουργείτε τον νόμο του Μωυσή. Έξω από εδώ γρήγορα! Γιατί θα σας κάψει ο Θεός. Φύγετε τώρα αμέσως από την εκκλησία. Για να μην έχετε σβολής από τον ιερέα. Ήταν ο Ιωακήμ και η Άννα να φύγουν πικραμένοι από τον ναό.

Βαδίζουν αμίλητοι και δακρυσμένοι. Ο Ιωακήμ λέει στην Άννα: «Δεν έχω καρδιά να επιστρέψω στο σπίτι. Δεν θέλω να ζήσω έτσι, έστω και μία μέρα. Νιώθω ότι μαζί θα είμαστε κάτω από την οργή του Θεού και των ανθρώπων.

Εσύ, καλή μου, να επιστρέψεις στο σπίτι μας. Κάνε ελεημοσύνες όσο αντέχεις και μετά κρύψου στο περιβόλι μας. Εγώ θα πρέπει να πάω στο βουνό. Εκεί θα πρέπει να νηστέψω και θα παρακαλέσω τον Θεό ή να μας δώσει ένα παιδάκι ή να με κατασπαράξουν τα θηρία».

Αποχαιρετίστηκαν και ξεκίνησαν, ο μεν Ιωακήμ για το βουνό ιδέα πράγματι πηγαίνει στο σπίτι της και ακολουθώντας κατά γράμμα τα λόγια του συζύγου της μπαίνει στο περιβόλι του σπιτιού. Εκεί παρακαλεί λοιπόν τον Θεό λέγοντας: θα το αφιερώσω σε σένα Κύριε Η προσευχή της Αγίας Άννας αποτελεί υπόδειγμα προσευχής και ως εκ τούτου τα λόγια της είναι τα λόγια που άκουσε ο Πανάγαθος και επέβλεψε την Αγία.

Βλέπουμε τριγύρω μας, εσύ, Κύριε, που ελευθέρωσες τους προγόνους μας από τα χέρια του Φαραώ και έπεσαν μέσα οι Αιγύπτιοι, εσύ που έτρεφες 40 χρόνια στην έρημο τους προγόνους μας που ευλόγησες τη Σάρα, τη γυναίκα του Αβραάμ, να γεννήσει τον Ισαάκ στα βαθιά της γεράματα.

«Γεραθιά, πόνεστε και πληθύνεστε, δώσε και σε μένα». Καλούσε τον Θεό να τους χαρίσει ένα παιδάκι. Έστειλε τον Αρχάγγελο Γαβρίλη στο βουνό, όπου βρισκόταν εκεί ο Άγιος Ιωακήμ. Ο Αρχάγγελος στάθηκε μπροστά στον γονατιστό και δακρυσμένο Άγιο και του είπε: «Χαίρε, Ιωακήμ, και ευφραίνου. Είμαι ο Αρχάγγελος Γαβριήλ και ήρθα να σου φέρω χαρά».

Φέρω χαρμόσυνα νέα: πρόκειται η σύζυγός σου, η Άννα, να γεννήσει μία κόρη. Η μόνη θα γεννήσει, ενώ θα είναι παρθένα, τον βασιλιά του κόσμου και Θεό μας. Άφησε λοιπόν κατά μέρος τη λύπη και την πίκρα της ψυχής σου και πήγαινε στο σπιτικό σου χαρούμενος.

Δεν χρειάζεται πια να κοπιάζεις και να αναστενάζεις. Ο Θεός άκουσε τη δέησή σου. Πήγαινε λοιπόν στο σπιτικό σου. Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ εμφανίστηκε λοιπόν μπροστά στην Αγία Άννα, που βρισκόταν στο περιβόλι του σπιτιού της και που γονατιστή μέρες τώρα παρακαλούσε τον Κύριο να της δώσει τη χαρά, την τεκνοποίηση.

Ένα θεϊκό πλάσμα βρισκόταν μπροστά της. Ο Αρχάγγελος Γαβριήλ της είπε: «Άννα, ο Κύριος και Θεός σου άκουσε την προσευχή σου και αποφάσισε να συλλάβεις και να γεννήσεις, και το σπέρμα σου θα ακουστεί και θα μαθευτεί στα πέρατα της οικουμένης».

Η Αγία Άννα ξαφνιάστηκε με τον ερχομό του Αρχαγγέλου. Αγόρι ή κορίτσι, θα το προσφέρω σαν δώρο στον Κύριο τον Θεό μου, για να υπηρετεί αυτόν όλες τις ημέρες της ζωής του. Μετά από αυτό το περιστατικό, ο Άγιος Ιωακήμ επέστρεψε χαρούμενος στο σπίτι του.

Εκεί λοιπόν βρήκε τη γυναίκα του, την Αγία Άννα, που ήταν και αυτή χαρούμενη από τα λόγια του Αρχαγγέλου Γαβριήλ. Εκείνη τη νύχτα λοιπόν συνέλαβε η Αγία Άννα τη δέσποινα Θεοτόκο από τη σπορά του Ιωακήμ, γιατί μόνο ο Χριστός γεννήθηκε χωρίς σπορά ανδρός.

Ένιωθε τώρα πια τη χαρά της μητρότητας που τόσο λαχταρούσε. Η μέρα της γέννησης της κόρης του Ιωακήμ και της Άννας ήταν η μέρα χαράς και ευχαριστιών προς τον Παντοδύναμο και Πανάγαθο Θεό.

Η ευσεβής αυτή η οικογένεια, που την αποτελούσαν η Αγία Άννα, ο Άγιος Ιωακήμ και η μικρή κορούλα τους, θα περνούσε για πολύ καιρό ημέρες γεμάτες χαρά και συγκίνηση. Ήταν έθιμο τότε για τους Εβραίους, μετά από την πάροδο οκτώ ημερών από τη γέννηση ενός παιδιού, οι γονείς του παιδιού να καλούν τους ιερείς, να τους φιλεύουν και να δίνουν ένα όνομα στο παιδί.

Έτσι και οι Άγιοι Ιωακήμ και Άννα κάλεσαν τους ιερείς για να δώσουν το όνομα στην κορούλα τους. Την ονόμασαν Μαριάμ, που τότε σήμαινε Βασίλισσα. Άλλοι πιστεύουν ότι μπορεί να σήμαινε και δώρο ή ελπίδα. Λέγεται Παναγία και σήμερα γιατί ήταν η πιο άγια γυναίκα, άφθαρτη και αμόλυντη.

Άλλωστε, το καθένα από τα πέντε γράμματα του ονόματός της παραπέμπει και σε ένα γυναικείο πρόσωπο της Παλαιάς Διαθήκης, το οποίο διακρίθηκε για μία τουλάχιστον αρετή. Φρόντιζαν και στόλιζαν την παιδική της ψυχή με τα πανέμορφα στολίδια των αρετών, όπως τη σωφροσύνη.

Επί τρία χρόνια χάρηκαν οι ευλαβείς γονείς τη μικρή χαριτωμένη κόρη τους, έχοντάς τη ανάμεσά τους και υμνολογώντας ευχαριστίες στον Θεό. Όταν λοιπόν πέρασαν τα τρία χρόνια, θυμήθηκαν οι γονείς της το τάμα που είχαν κάνει στον Θεό.

Είχαν τάξει λοιπόν ότι αν γεννούσαν ένα παιδάκι θα το αφιέρωναν αποκλειστικά στην εκκλησία. Οι Άγιοι Ιωακήμ και Άννα κάλεσαν τον ίδιο που με τη σύζυγό του Ελισάβετ παρακαλούσε τον Κύριο για να αποκτήσουν ένα παιδί.

Στην υπονοπροφή της Αχαρίας είδε την Παναγία, τη γνώρισε αμέσως, κοντοστάθηκε και την εγκομείασε ενώ μετά από αυτά γύρισε προς τους γονείς της και τους είπε Ευλογημένο ανδρόγυνο, χαρείτε και αγαλλιάστε γιατί αξιωθήκατε να γίνετε οι γονείς μιας τέτοιας κόρης.

Ξεπεράσατε τους προγόνους σας και τους προγόνους μας. Γεννήσατε τη βασίλισσα του κόσμου. Γι' αυτό θα δοξαστείτε από τον Θεό και από όλους τους ανθρώπους. Η Αγία Άννα, που άκουσε τους λόγους του Αρχιερέα, του είπε: Πάρε, αρχιερέα, τη μικρή κόρη μου, μάλλον την κόρη του Θεού. Παρέλαβέ την καθαρή, αμόλυντη και υψηλότερη των ουρανών και αφιέρωσέ την στο ναό, γιατί τέτοιο τάμα έχουμε κάνει.

Τοποθέτησέ την μέσα στον ναό, γιατί εκεί της αξίζει να κατοικεί. Αγία είναι· σε αμόλυντο τόπο τοποθέτησέ την, στα χέρια του Θεού. Ο προφήτης Ζαχαρίας, καθώς την είχαν τάξει οι γονείς της, την πήρε και την οδήγησε στον τόπο όπου φυλάσσονταν η ράβδος του Ααρών, το χρυσό θυμιατήρι και οι πλάκες στις οποίες ήταν γραμμένος ο νόμος.

Στο ναό λοιπόν, που αρχιερέας ήταν ο προφήτης Ζαχαρίας, θα παραμείνει επί 12 συναπτά έτη η πιο αγνή ψυχή από την αρχή του κόσμου, η μικρή Μαρία, ζώντας με νηστεία, αγρυπνία, προσευχή, υπακοή, να αναδειχθεί μεγαλύτερη και από τα Άγια των Αγίων, για να γίνει η νέα κιβωτός που μέσα της θα στέγαζε τον Λόγο του Θεού.

Στα εννέα της χρόνια η μικρή Μαρία θα γνωρίσει την πίκρα της ορφάνιας, καθώς θα στερηθεί και τους δυο αγαπημένους γονείς της. Έτσι, οι ιερείς του ναού και οι συγγενείς της, όταν πλέον ήρθε η ώρα, σε ηλικία 15 ετών, να αφήσει το ναό και να βγει έξω στον κόσμο, αποφασίζουν να μην την αφήσουν μόνη εκτεθειμένη στους κινδύνους της ζωής, αλλά να την προστατεύσουν.

Η Αγία Άννα, αφού λοιπόν είχε γεννήσει τη Θεοτόκο Μαρία, την απογαλάκτισε και την αφιέρωσε στο ναό σαν καθαρό και άμωμο δώρο. Αφού λοιπόν είχε γεννήσει τη Θεοτόκο Μαρία, την απογαλάκτισε και την αφιέρωσε στο ναό σαν καθαρό και άμωμο δώρο.

Πέρασε τη ζωή της με νηστείες, προσευχές και ελεημοσύνες προς τους φτωχούς. Τέλος, παρέδωσε την αγία της ψυχή στα χέρια του Κυρίου ειρηνικά. Η παράδοση αναφέρει ότι η Αγία Άννα, όταν κοιμήθηκε εν Κυρίω, ήταν 69 έως 70 χρονών και ο Ιωακείμ 79 έως 80 χρονών.

Ποιος από τους δυο πέθανε πρώτος δεν αναφέρεται. Αναφέρεται μόνο ότι όταν η Θεοτόκος ήταν εννέα χρονών έμεινε ορφανή και από τους δυο γονείς της. Της Αγίας Άννης εορτάζεται την 9η Σεπτεμβρίου η εορτή των δικαίων θεοπατόρων Ιωακείμ και Άννης.

Την κοίμησή της η Εκκλησία μας εορτάζει την 25η Ιουλίου με ιδιαίτερη ακολουθία. Ο Αυτοκράτορας Ιουστινιανός ίδρυσε μάλιστα Ιερό Ναό προς την τιμή της Αγίας το 550 μ.Χ. στην πόλη της Κωνσταντινούπολης.