Η απόφαση του Δαβίδ να κυβερνήσει με ακεραιότητα στον 100ό Ψαλμό

Ἡ ἀγγλικὴ μεταγραφὴ εἶναι αὐτόματη μετάφραση τῆς πρωτότυπης ἑλληνικῆς διάλεξης. Ἐνδέχεται νὰ περιέχει σφάλματα· ἡ πρωτότυπη ἑλληνικὴ ἠχητικὴ ἐγγραφὴ εἶναι ἡ ἔγκυρη πηγή. Ὁρισμένα ἀποσπάσματα παραλείπονται βάσει ἐκδοτικῆς πολιτικῆς.

We are in Psalm 100, and David is remarkable here too.

As we said, he may have written this psalm when he was inaugurated as king. He had become ruler not only of Judah, but of all Israel, which had been divided. In a way, this is his program for governing.

He says what he will do before God, what he will do in his own house—you remember, we looked at that—and then how he will deal with other people.

“I hated transgressions.” We looked at that last time, and the wording troubled us a little: “I hated those who commit transgressions.” The Hebrew, which in this case is probably more accurate, says that he hated what these people do, their transgressions, not the people themselves. And then: “A crooked heart did not cling to me.” That is, my heart did not attach itself to such a person, or I did not let someone with a crooked, distorted heart attach himself to me.

David does not do such things.

That had been David’s way of life, and it would remain his way from then on. So when a schemer tried to get close to him—and people like that always turn up around officials, flatterers and others looking for a few scraps—the schemer would find no welcome. Officials often encourage them because they enjoy flattery and want other things from them too. But David’s manner was such that

the schemer would come and go without my even noticing. He simply could not attach himself to me. I would not even know he had come and gone. David is saying more than that he would spot such a person and send him away, though that is true as well. His whole way of life would leave the man no place to stay, and he would leave before David even knew he had been there. That is the sense of the words: “When a wicked man turned away from me, I did not know him. Whoever secretly slandered his neighbor, I drove away.” The one who accuses

who secretly accuses his neighbor—I cannot keep that person near me. Could I have him as a fellow worker? We could not work together. I drive him away. I will drive him away. I have driven him away. David is speaking of the past, the present, and the future. People in positions of authority always have such people around them. Along with schemers in general, there are those who come whispering accusations and slandering someone else in secret. They lack the courage to say what they have to say in front of the person they accuse.

Perhaps what they say is false and would fall apart if the accused person were present. Or perhaps they go privately to the person in charge and whisper their accusation because they think it will have more effect that way. Even if there is some basis for the charge, they may lack the courage to say it in front of the other person because they want to look good and play the part of a friend. I cannot keep such a person near me; I will send him away. We must pay attention to this. It matters greatly. Let us live in such a way that these people quickly see they cannot behave like that around us and leave. And, as far as it depends on us, let us recognize them in time and keep them at a distance.

“With one whose eye is proud and whose heart is greedy, I would not eat.” I will not share a meal with someone who has a proud eye and a greedy heart. It is the same idea again. As we have often said, the second half of each verse repeats the thought of the first in different words.

So I will not keep such a person near me, seat him at my table, or eat with him: a person with a proud eye and a greedy heart.

You can recognize these people if you are willing to look. Some say, “I didn’t realize.” Of course, no one sees everything; we are human, and someone may slip past us. But as a rule, you can tell who is scheming, who is slandering, who is proud, and who has a greedy heart.

If you have no eyes to see, you will miss it; otherwise, you will see. Above all, as we have said before, you need to keep crafty people from getting close enough to harm you. Some approach you to hurt you directly. Others seek your favor so they can harm someone else. Think of the spies we spoke about before: people with something to gain plant a spy beside someone, and that person has no idea that the one at his side is a spy. From what I have seen, all these people

find

a person’s chief weakness, the weakness most characteristic of the one they want to attach themselves to, and exploit it.

I think I once gave you a more specific example, though I cannot go through it all again now. Let me give a more troubling one. Suppose you are easily flattered. Some people reach the point—especially women, perhaps, though men can too—where a woman, living in loneliness and disappointment, might say to someone, “Tell me flattering things. Even if they are lies, just say them so I can hear them.” She wants a little encouragement, enough to stand on her feet again. You see how vulnerable a person is when they feel they cannot live without flattery.

Yes, such a person collapses. If there is no flattery around him—whether because he has a terrible sense of inferiority or for some other reason—he cannot stand on his own feet without it, and he does not realize that he is being flattered. Crafty people will ply him with compliments. Of course, no one is ever satisfied, so there is always room for more flattery, until they take his very soul. Think what the devil does: he knows our weaknesses well and exploits them. Why does the devil have such a hold on us, and why does he lead us about as he does? And in the end, why does this harm keep occurring in our daily lives? Why?

Because we hold on to certain weaknesses and treasure them. We do not stand before God with courage, ask for help from someone who can help us, and allow ourselves to be corrected before God. No flattery, none of these things: strip them all away from me. What will happen to you? Nothing terrible. You only feel as though you will be lost. What is really falling away is the false self you have built within you, which will be lost in the end anyway. At the very moment you think you are losing yourself, you will truly find yourself. At the moment Christ was dying on the Cross, the world was being saved, though it appeared that the greatest possible evil was taking place. Whoever has the courage to humble himself and let that idol within him be broken down

will at that very moment rise and begin to live a true life. So David says here, “One whose eye is proud”—someone haughty and full of himself, who knows nothing of humility—keep him far from me. And the one with a greedy heart: keep him far away too. A greedy person is never satisfied. No passion, whatever it may be, is ever satisfied. As we said before, some people think they can feed a passion or weakness just a little and quiet it down.

But you only make it stronger, and it will demand more. The only way is to resist it: resist it until the weakness dies, and it will die. What is not fed dies away. If you do not feed it, it will die away. But we have gone on long enough. Let us stop here and continue next Saturday.

Είμαστε στον 100ό ψαλμό και εδώ ο Δαβίδ είναι φοβερός κι αυτός με τη σειρά του.

Είπαμε, αυτόν τον ψαλμό πιθανόν τον έγραψε όταν έκανε τα εγκαίνια, με την έννοια ότι πλέον έγινε ο βασιλιάς, ο άρχοντας, όχι μόνο του Ιουδαϊκού κράτους αλλά και του όλου Ισραηλιτικού κράτους, που ήταν χωρισμένο ας πούμε. Και τρόπον τινά το πρόγραμμά του.

Και λέει τι θα κάνει ενώπιον του Θεού, τι θα κάνει στο σπίτι του, θυμάστε, τα είχαμε δει αυτά, και μετά τι θα κάνει, ποια είναι η σχέση του ως προς τους άλλους.

Παραβάσεις εμίσησα, και το είχαμε δει αυτό την περασμένη φορά και μας χτύπησε λίγο η λέξη άσχημα: «Εμίσησα τους ποιούντας παραβάσεις». Το Εβραϊκό, το οποίο σε αυτήν την περίπτωση πρέπει να είναι το σωστότερο, λέει ότι εμίσησα αυτά τα οποία κάνουν, τις παραβάσεις που κάνουν αυτοί οι άνθρωποι, όχι δηλαδή τους ίδιους τους ανθρώπους. Και «ουκ εκολλήθη μοι καρδία σκαμβή», και η καρδιά μου δεν προσεκολλήθη ή δεν άφησα να προσκολληθεί κοντά μου κάποιος που έχει καρδία σκαμβή, διαστρεβλωμένη και τέτοιο.

Είναι τέτοια πράγματα, δεν κάνει τέτοια πράγματα ο Δαβίδ.

Ήταν σε όλη τη ζωή, αλλά και τέτοια θα είναι και στο εξής η στάση του Δαβίδ, ώστε ένας πονηρός που προτίθεται να τον πλησιάσει, που πάντοτε βρίσκουν αυτοί οι άνθρωποι σε τέτοιες περιπτώσεις, κόλακες, κάτι πονηροί, κάτι δεν ξέρω τι, κάπου εκεί βρίσκονται στους αξιωματούχους για να παίρνουν κοκαλάκια να γλείψουν. Και η στάση των αξιωματούχων τους ευνοεί, διότι και θέλουν τις κολακίες και θέλουν πολλά άλλα πράγματα. Η στάση του Δαβίδ είναι τέτοια ώστε

ο πονηρός θα έρθει και θα φύγει και εγώ είδηση δεν θα πάρω. Τόσο, ας πούμε, δεν θα κολλήσει, δεν μπορεί να κολλήσει κοντά μου. Ούτε καν θα πάρω είδηση ότι ήρθε και έφυγε. Δηλαδή όχι τόσο με την έννοια ότι εγώ μόλις καν αντιληφθώ έναν τέτοιο θα τον διώξω, και αυτό ισχύει και ίσως έχει συνέχεια, αλλά εδώ θέλει να πει ότι δεν χρειάζεται να πάρω είδηση ότι ήρθε ένας τέτοιος και να του πω ότι, ξέρεις, δεν μπορείς να κάνεις εδώ και σήκω να φύγεις. Όχι, η όλη στάση μου, η όλη ζωή μου θα είναι τέτοια που αυτός δεν μπορεί να σταθεί καθόλου και θα φύγει πριν καταλάβω εγώ ότι ήρθε και ότι έφυγε. Με αυτή την... «Εκκλίνοντος απ' εμού πονηρού ουκ εγίνωσκον. Τον καταλαλούντα λάθρα του πλησίον αυτού, τούτον εξεδίωκον». Αυτόν ο οποίος κατηγορεί

κατηγορεί λάθρα τον πλησίον, κρυφά τον πλησίον. Αυτόν λοιπόν δεν μπορώ να τον έχω κοντά μου. Μπορώ να τον έχω συνεργάτη; Δεν μπορεί να συνυπάρχει. Τον διώχνω αυτόν. Θα τον διώχνω αυτόν. Τον έδιωχνα αυτόν. Αναφέρεται και στο μέλλον. Αναφέρεται και στο παρελθόν, στο παρόν και στο μέλλον. Ναι, πάντοτε υπάρχουν κοντά σε ανθρώπους που έχουν αξιώματα και που έχουν θέσεις, πάντοτε υπάρχουν, εκτός από τους πονηρούς γενικότερα, και τέτοιοι οι οποίοι έρχονται και ψιθυρίζουν, καταλαλούν ας πούμε, κατηγορούν, διαβάλλουν τον πλησίον, κάποιον άλλον, αλλά λάθρα, λάθρα. Δεν έχουν το σθένος μπροστά εις αυτόν τον οποίον κατηγορούν να πούνε ό,τι έχουν να πούνε. Δηλαδή...

Με την έννοια ότι ίσως αυτά τα οποία λένε είναι ψεύδη και δεν μπορούν να σταθούν όταν είναι παρών και εκείνος ο οποίος κατηγορείται, ή αυτό το κάνουν κρυφά, πηγαίνουν στον υπεύθυνο, στον αξιωματούχο και του τα ψιθυρίζουν για να πιάσει καλύτερα έτσι. Αλλά και με την έννοια ότι κι αν κάτι στέκεται ας πούμε ως κατηγορία, δεν έχει το θάρρος να τα πει μπροστά στον άλλον, γιατί θέλει να φαίνεται καλός και θέλει να κάνει τον καλό. Αυτόν λοιπόν δεν μπορώ να τον κρατήσω κοντά μου, θα τον διώξω. Ναι, να προσέξουμε αυτά, έχουν πάρα πολύ μεγάλη σημασία. Να είναι τέτοια η ζωή μας που οι άνθρωποι αυτοί αμέσως να καταλαβαίνουν ότι δεν μπορούν να κάνουν μαζί μας και να σηκωθούν να φύγουν. Αλλά και όσο εξαρτάται από εμάς να το βλέπουμε και να προλαβαίνουμε και να απομακρύνουμε τέτοιους ανθρώπους.

Υπερηφάνω οφθαλμώ και απλήστω καρδία, τούτω ου συνήσθιον. Με κάποιον ο οποίος έχει υπερήφανον οφθαλμόν και άπληστον καρδίαν, με ένα τέτοιον δεν συντρώγω. Πάλι είναι η ίδια έννοια, όπως είπαμε πολλές φορές, σε κάθε στίχο επαναλαμβάνεται στο δεύτερο ημιστίχιο η ίδια έννοια με άλλες λέξεις, με άλλα λόγια.

Εεε... Δεν κρατώ κοντά μου λοιπόν και δεν θα τον καθίσω στο τραπέζι και δεν θα φάγω μαζί με εκείνον ο οποίος έχει υπερήφανον οφθαλμόν και άπληστον καρδίαν.

Φαίνονται αυτοί, άμα θέλει κανείς να τους δει, φαίνονται. Μερικοί που λένε ότι, να, δεν το κατάλαβα, όχι βέβαια ότι είναι απόλυτο, βέβαια, ο άνθρωπος είναι άνθρωπος και θα σου ξεφύγει, αλλά κατά κανόνα όμως φαίνεται. Και εκείνος ο οποίος είναι πονηρός και εκείνος ο οποίος καταλαλεί και εκείνος ο οποίος είναι υπερήφανος και εκείνος ο οποίος έχει άπληστη καρδία.

Δεν έχεις μάτια να δεις, δεν θα δεις, αλλιώς θα δεις. Και προπαντός, όπως λέγαμε και άλλη φορά, Προπαντός προπαντός για να αποφύγεις τους επιτήδειους να βρεθούν κοντά σου και να σου κάνουν ζημιά και εσένα, γιατί είναι και αυτό, συμβαίνει και αυτό, που σε πλησιάζουν άλλοι για να κάνουν σε εσένα κακό, πλησιάζουν εσένα για να ευεργετηθούν από σένα, ας πούμε να έχουν την εύνοια τη δική σου και να κάνουν σε άλλους κακό, αλλά όπως είναι οι κατάσκοποι, που λέγαμε και άλλη φορά, βάζουν έναν κατάσκοπο σ' έναν άνθρωπο άλλοι που έχουν κάποιο συμφέρον. Και αυτός είδηση δεν παίρνει ότι ο άνθρωπος που είναι δίπλα του είναι κατάσκοπος. Και από ό,τι έχω καταλάβει, όλοι αυτοί

βρίσκουν

ποια είναι η βασικότερη αδυναμία, ποια είναι η πιο χαρακτηριστική αδυναμία του ανθρώπου στον οποίο πάνε να προσκολληθούν και εκμεταλλεύονται αυτή την αδυναμία.

Φορά νομίζω σας είπα εδώ και πιο συγκεκριμένα, τώρα δεν μπορώ πάλι να ξαναπώ το ίδιο πράγμα, αλλά εάν ας πούμε, θα φέρουμε ένα χειρότερο παράδειγμα, εάν κολακεύεσαι εύκολα, όπως μερικοί φτάνουν στο σημείο, κυρίως γυναίκες βέβαια, αλλά και άνθρωποι κάποια φορά. Ναι, μπορεί να φτάσει στο σημείο μια γυναίκα, έτσι πως ζει μες στη μοναξιά της και είναι απογοητευμένη κλπ., να φτάσει στο σημείο να λέει σε κάποιον: «Πες μου, λέει, κολακευτικά λόγια, άσ' το κι αν είναι ψέματα. Λέει, πες τα μόνο να τα ακούσω». Ναι, να πάρει λίγο ζωή, να σταθεί λίγο στα πόδια. Καταλαβαίνετε τώρα όταν ένας άνθρωπος έχει αυτή την αδυναμία, που σαν να μην μπορεί να ζήσει χωρίς κολακεία.

Ναι, καταρρέει. Αν δεν υπάρξει γύρω του η κολακεία, είτε διότι έχει φοβερό αίσθημα μειονεξίας είτε για κάποιο άλλο λόγο και δεν μπορεί να σταθεί στα πόδια χωρίς κολακεία, αυτός δεν καταλαβαίνει ότι τον κολακεύουν. Και οι επιτήδειοι θα τον χορτάσουν με κολακείες. Φυσικά δεν χορταίνει ποτέ κανείς και επομένως υπάρχει πάντα περιθώριο να εκφράζουν νέες κολακείες και να του πάρουν την ψυχή. Τι λέγεται η ψυχή; Σκεφτείτε τώρα τι κάνει ο διάβολος, ο οποίος ξέρει καλά τις αδυναμίες μας και τις οποίες αδυναμίες έτσι εκμεταλλεύεται. Γιατί μας έχει τόσο στο χέρι ο διάβολος και γιατί μας χορεύει όπως μας χορεύει; Και τελικά γίνεται αυτό το κακό που γίνεται στην καθημερινή μας ζωή. Γιατί; Ευχαριστώ.

Φυλάμε κάποιες αδυναμίες, τις έχουμε περί πολλού και δεν στεκόμαστε ενώπιον του Θεού έτσι με μια γενναιότητα και να ζητήσουμε και βοήθεια από κάποιον που μπορεί να μας βοηθήσει και να είμαστε ελεγμένοι ενώπιον του Θεού. Ούτε κολακείες ούτε τούτο, τίποτα, ξεγύμνωσέ με απ' όλα αυτά. Τι θα πάθεις; Τίποτα δεν παθαίνεις. Απλώς σου φαίνεται ότι θα χαθείς, αλλά απλώς χάνεσαι ως προς το κατεστημένο που έφτιαξες μέσα σου, που τελικά θα χαθεί αυτό. Αλλιώς, την ώρα που θα νομίζεις ότι χάνεσαι, την ώρα εκείνη θα βρίσκεις όντως τον εαυτό σου. Την ώρα που ο Χριστός πέθαινε πάνω στον Σταυρό, εκείνη την ώρα σωζόταν ο κόσμος. Ενώ φαινόταν ότι γινόταν το μεγαλύτερο κακό που μπορούσε να γίνει. Όποιος έχει τη γενναιότητα να ταπεινωθεί, για να γίνει ένα είδος καταστροφής μέσα του, καταστροφής του ειδώλου που έχει μέσα του,

είναι την ώρα που θα αναστηθεί και θα αρχίσει να ζει την αληθινή ζωή. Γι' αυτό λοιπόν λέει εδώ: «Υπερήφανον οφθαλμόν», έναν ο οποίος έχει επηρμένη οφρύν, είναι υπερήφανος, είναι εγωιστής, δεν ξέρει τι θα πει ταπείνωση, μακριά από μένα. Ο άλλος, ο άπληστος την καρδία, ή που έχει άπληστον καρδίαν μάλλον, μακριά και αυτός. Ο άπληστος ποτέ δεν χορταίνει. Το πάθος, το όποιο πάθος, ποτέ δεν χορταίνει, το όποιο πάθος. Λέγαμε και άλλη φορά, μερικοί φρονούν δηλαδή ότι δώσε στο πάθος, δώσε στην αδυναμία σου να τραφεί έτσι λίγο, να την ξεγελάσεις.

Χεχε. Τη δυναμώνεις πιο πολύ και θα ζητήσεις περισσότερο. Μόνον αντίσταση. Αντίσταση, τέτοια αντίσταση που να νεκρωθεί η αδυναμία, και θα νεκρωθεί. Κάτι που δεν τρέφεται νεκρώνεται. Άμα δεν του δώσεις να τραφεί λοιπόν θα νεκρωθεί. Αλλά πέρασε αρκετά η ώρα, να σταθούμε εδώ και θα συνεχίσουμε το άλλο Σάββατο.