Οικογένεια, κοινωνία και δημόσια ζωή · Διάλεξη 011
Η θεραπεία του παιδιού και η ευθύνη για τους νέους
Ομιλητής: Αυγουστίνος Καντιώτης
3 Πατήστε για παύση Ένα διαδραστικό πρόγραμμα αναπαραγωγής φορτώνεται με JavaScript. Χωρίς αυτό, χρησιμοποιήστε τον άμεσο σύνδεσμο ήχου και την περίληψη παρακάτω.
Περίληψη
Η έκκληση του πατέρα για το παιδί του φωτίζει την αγωνία των γονέων. Η μετάνοια και το καλό παράδειγμα συνδέονται με την προστασία των νέων.
Ο πρωτότυπος ελληνικός ήχος διατηρείται αναλλοίωτος. Είναι η έγκυρη ηχογράφηση αυτής της διάλεξης.
Μεταγραφή: Ἀγγλικά (αὐτόματη μετάφραση)
Ἡ ἀγγλικὴ μεταγραφὴ εἶναι αὐτόματη μετάφραση τῆς πρωτότυπης ἑλληνικῆς διάλεξης. Ἐνδέχεται νὰ περιέχει σφάλματα· ἡ πρωτότυπη ἑλληνικὴ ἠχητικὴ ἐγγραφὴ εἶναι ἡ ἔγκυρη πηγή. Ὁρισμένα ἀποσπάσματα παραλείπονται βάσει ἐκδοτικῆς πολιτικῆς.
“O faithless and perverse generation, how long shall I be with you? How long shall I bear with you?” said the Lord. My dear Christians, this is the second time we have come to the pulpit of this central church in the capital.
Let us thank the Lord for this gathering. So many devout people have come, not only from the parish of Saint Constantine, but from neighboring parishes, distant parishes, the outskirts of the city, and the villages around Attica. Some of you have even come from far to the north of Attica. Such a gathering, especially of young people, is a heartening sight.
This gathering moves the preacher. And it moves more than the preacher: it moves even the angelic hosts.
If Satan is grieved and angered by your gathering, the angels rejoice. They rejoice because you are here in this sacred church. They will rejoice still more if you listen closely to the simple words of this priest-monk.
They will rejoice still more if your hearts are warmed by the fire of the Word (Logos) of God. They will rejoice still more if a tear of metanoia, of repentance, runs down your cheeks, a tear the angels have waited years and years to see.
The angels will take that tear and make it a precious jewel in heaven. They will rejoice still more if you go straight from here to the place where souls are healed, to Holy Confession. And they will rejoice more still if you become doers of the word, as well as hearers.
My dear friends, may the Holy Spirit, who kindled spiritual fires in the hearts of the twelve Apostles, kindle a spiritual flame in every heart here. And may each of you become a little preacher among the people you know.
After these few introductory words, my dear friends, I come to the subject of tonight’s talk. What is it? It is a cry for help, an SOS, a distress signal. Will anyone hear it? The cry is: “Help!” Who is calling out? Who is in danger? These are the cries of a suffering father.
“Father!” That is the cry we heard today in our churches when the Gospel for the Fourth Sunday of Lent was read.
It is the cry of a father whose son suffered seizures under the power of a demon, an unclean spirit. The boy thrashed about like a fish flung from the sea onto the sand.
The boy had convulsions. He fell into fire and into water. He foamed at the mouth and ground his teeth. It was heartbreaking to see him.
“Help!” the father cried. “Help from the magicians, help from the doctors, help from anyone, help from the Apostles!” At last he fell at Christ’s feet and cried out, “Help!” This father seeking help for his child stands for thousands of parents seeking help for theirs.
Few children suffer as this father’s son did. But thousands of children suffer in other ways. They struggle with harmful habits and troubled behavior.
The youth of today are the little demon-possessed ones of our society. I would need to be a profound psychologist, with the great skill of that foreign novelist who portrayed the demon-possessed, to give you a true picture of the young people in our society tonight. Take a look, my dear friends.
Look at the world of children, from the little ones of four to young men of twenty going into the army. Look at them in infancy, childhood, adolescence, and youth.
At home, the child can be a little tyrant. At school, the teacher is now among the unhappiest people in the world.
It is hard. Teachers might better be called lion tamers. They dare not even touch the ear of a disruptive child, of a little gorilla, for fear of being taken to court. At home, the child is a tyrant.
At school, the child is a torment to the teacher. Out on the street, in the square, and in public places, the child has lost all sense of shame. He harasses people, speaks obscenely, and curses. He thinks nothing of hurling whatever he can find at the faces of respected, elderly people. Worse still, some children have grown so brazen, like little satyrs, that they attack respectable women and young girls, married and unmarried alike.
The Greek people stand by and watch these things happen. If this goes on, will a woman dare to go outside? Will her fiancé have to carry a revolver and fire into the air to frighten away a pack of little beasts that has overrun our homeland?
They are known everywhere now as teddy boys.
They stand out, and they want to stand out. You can recognize them by their appearance: how they cut their hair, how they dress in tight clothing, the shoes they wear, and their taste for outrageous dances and ugly, unsuitable songs.
As I said, they are a blight on the country.
This is the greatest empire of all. Someone took stock and showed that these young people, who have strayed from family life, tradition, modesty and a sense of shame, form an unseen empire more formidable than any other. And in a few years, these same young people will hold the government of the world in their hands…
Throughout the world, this empire of delinquent young people is a frightening thing. Someone calculated what they spend each day on parties, dancing, card games, and every other kind of entertainment. Across the world, they spend three million pounds sterling, gold sovereigns, every single day, all year round.
Each year, a billion gold pounds become fuel for the devil’s fire. But, my brothers and sisters, I have not come up here tonight to accuse the young or condemn the children. No, no!
Nor did our Lord Jesus Christ condemn the boy who was brought before him, foaming at the mouth, grinding his teeth, convulsing, and thrashing about. Our Lord Jesus Christ did not rebuke him.
His rebuke went in three directions. First, it was directed at the disciples and Apostles, who had not been able to heal the boy.
It was also directed at the father of that suffering child.
For this father did not come to Christ in time. He did not take the necessary steps to help his child. And the third rebuke was directed at everyone else, at the whole people.
So the father, too, bore responsibility for the child’s suffering. And Christ said, “O faithless and perverse generation, how long shall I be with you? How long shall I bear with you?” What did Christ mean by these words? He meant that responsibility for the boy’s condition did not rest with the boy alone.
For this little boy afflicted by a demon, the Apostles bore responsibility. His father and mother bore responsibility. And the whole people bore responsibility.
This, my brothers and sisters, is exactly what I want to impress upon you tonight. I want to impress it on the minds of every one of you: the older generation bears responsibility for the younger generation. Every child who comes into the world, every little one born from its mother’s womb, carries within it both greatness and tragedy.
One of two paths lies before that child: it may become a Saint, or it may become a criminal. Every child carries the seeds of both the dove and the raven. Every child has good inclinations and bad ones.
Every child has within it both demonic and angelic tendencies. Which will prevail? To a great extent, that depends on the child’s surroundings.
A child is like a young tree. Plant a sapling in sifted soil, cleared of thorns and stones. Give it soft earth enriched with fertilizer, water it, and have a gardener tend it...
With that care, the little tree will take root. It will put down roots, burst into blossom, and bear the sweetest fruit. A child is like a little tree, with one difference: a tree offers no resistance to the gardener, while some children who are struggling strongly resist the efforts of their parents and teachers.
In any case, one thing is certain: a child’s surroundings, physical, moral, and spiritual, have an enormous influence on how that child develops, apart from exceptional cases.
So I ask this of all of us who are so quick to pick up a stone and condemn children for being this or that: where did these children come from? Did they come from Mars? Did they come from the moon? Where were they born? Here, on our own soil, here on our own soil.
So when we pick up a stone to condemn the younger generation for departing from the nation’s path, whether we are preachers, journalists, fathers, teachers, or professors, we are casting stones of condemnation against them.
I ask you all here: the greatest wrong we commit, my dear people, here in our own country, is the wrong we do to the young. I can think of no greater wrong.
If we do not prove worthy, we will vanish from this earth. Yet our influence remains here, even in this Church. A child’s grandmother may have turned to dust, with not even her bones remaining.
And yet that grandmother still influences the child. The grandmother, the grandfather, and the great-grandfather still shape the lives of those who come after them. The past, even those in the graves, still holds sway.
So all of us who are quick to condemn the young should put a hand on our heart and ask ourselves before the Crucified Christ: what help are we, every one of us, giving to the children?
Are we helping children grow in understanding, in feeling, and in strength of will, so that they become fully formed people? What does a child need? It needs good soil. Ask a young tree, and it will tell you: “I am still small. I need water, pruning, care, and clean air. Tend me while I am young, and your hands will grow tired from gathering my fruit.”
A young tree needs a gardener, and children need spiritual gardeners. What do children need? They need clean air, sunshine, and wholesome food. Parents give them these things as best they can. But children need more. They need teaching and words that bring light. More than that, they need a holy example. They need ideals and heroes. A child looks up to heroes. Woe to a generation when its heroes disappear. Heroes are the high mountains, the peaks that a nation looks toward.
What did I say? Children need ideals. And this raises a great question: Does our society have ideals? Does Greek society have ideals? Open our documents, our constitutions, and our laws, and you will find ideals there, written on the page.
I once heard someone say that every Greek should believe in three ideals, three stars that guide the nation. The first star, shining for three or four thousand years, is the family.
No nation has a family tradition like the Greek nation. The second shining star is the homeland. The third, the most sacred, is faith. Family, homeland, faith.
Those ideals are there in words and on paper. But what do children see in real life?
Don’t they see? Every child is like a camera, taking in everything around them. So what becomes of these ideals? I remember a little story. Once, a man invited his friends to dinner and set the table for them. When they sat down, he put a plate before each one: fine plates, the very best, made of porcelain. And on each plate he had painted...
A man painted pictures of food on his plates: peaches on one, apples on another, fish on another, then hares and partridges. Every plate had some kind of food painted on it. But it was only a picture.
The guests sat down and admired the painted plates. They said, “If the plates are painted so beautifully, imagine how wonderful the food will be!” So they waited for the food to be served.
They waited and waited, but no one came. All they could see were those painted plates, as though the pictures were meant to sharpen their appetite. At last, the man who had invited them came in.
“Get up, gentlemen,” he told them. “You have had your fill. Come on, get up and go.” “Had our fill? From these plates? Pictures cannot satisfy our hunger. We want food!” they said.
Food! They all left disappointed. Some were so angry that they took the plates and smashed them over their host’s head. Painted plates were all he had offered them. And the point of the story is this: what are we doing? One person, whether poet, painter, or preacher, paints a picture of the family: family, family, and more family. A splendid painted plate. Another paints the homeland: homeland, homeland, homeland. Another painted plate.
A third writes about faith. But when we leave those fine words and look at real life, what do we see? People keep calling out, “Family! Family!” What is the family? In books, it is a holy institution, a great Mystery, a union of hearts. Holy Matrimony is a sacred covenant, a bond that cannot be broken.
They go on saying that Holy Matrimony is a union of hearts, a matter of the heart. Let me hear that properly: a matter of the heart, a sharing of thoughts, a whole life lived together. Beautiful words.
But what has become of that union of hearts today? Let me show you.
There is a young woman with every gift: physical gifts, gifts of the mind, and above all, moral character. She is ready to become a mother, a Greek mother. Yet for years she has waited for a husband.
For years she has waited for a young man to come. Why is she in danger of being left unmarried? Her health, her soul, her mind, her judgment: she has every good quality. So why? Because she has no money.
Then another young woman comes along. She may lack those good qualities, but she has gold and silver, and with them she can secure the bridegroom she wants. The first young woman is left hurt and bitter. She no longer wants to listen to her spiritual father, her preacher, or her bishop. “You tell us Holy Matrimony is a Mystery,” she says, “but you go to weddings in your beautiful vestments and crown the young woman who offered the largest dowry.”
No bishop or priest should even set foot at weddings like these, where a bridegroom is bought with a dowry. Marriage has become a matter of money instead of the heart. I learned some time ago about a poor father in Euboea who had a daughter. She was hardworking and conscientious, a fine young woman, but no suitor came forward.
One father did not want to die and leave his daughter unmarried.
So he spread word through the neighboring villages that a rich relative of his had died in America and left him a great many dollars.
As soon as the villages heard that his daughter had inherited shops and factories from an uncle who had died in America, suitors began coming to ask for her hand. It took only a week.
My dear brothers and sisters, Holy Matrimony is no longer treated as a great and holy Mystery, a union of hearts. It has become a matter of money. The angel writes: “Holy Matrimony is a great Mystery.” But what has the devil made of it? A trade, a shameful trade.
So when children and young people read that Holy Matrimony is something wonderful, but see in real life that it has become a kind of business transaction, how can you expect them to have ideals?
For five years we have raised our voices. We have spoken, given proof, cited the Canons, appealed to the Gospels, and turned everything upside down. We have searched through history, offered examples, written about it, and we will keep writing. About what? About the blessed day when a decree is issued with a single signature: the dowry is abolished. If that day comes, and whether it comes depends on all of you, I, for one, will go to my grave happy. It will be a holy day.
That would bring great freedom to the people. Today I saw a poor, distressed mother: she had given birth to one girl, then a second, then a third. By the fourth, people say, “Enough already!” This hatred of girls exists because of the dowry. Ah, if only that saintly Patriarch, Patriarch Samuel, could rise from the grave! Under the sultans, he issued a decree and declared at the Patriarchate...
The sultan issued a firman, and the Patriarch put it in writing: whoever dares to take a dowry is to be excommunicated, along with his mother and father. He cut the custom off at the root. This is the kind of struggle our Church must undertake: to abolish the dowry, an unchristian custom that has made women slaves.
Man has reduced her to a slave, a kind of beast of burden that can be bought. Bought! And then you speak to me of the Mysteries. You speak to me of the Mysteries! Either Holy Matrimony is a Mystery or it is not. If it is a Mystery, keep your hands off it. If it is not, then we are speaking of something else altogether. We have shown that Holy Matrimony is a Mystery, yet the harsh reality makes it look like a commercial transaction. What do they say about Holy Matrimony? They shout, ‘Holy Matrimony!’ Ask a lawyer what Holy Matrimony is.
Holy Matrimony means sharing the whole of life. It is a bond that cannot be broken.
Only the gravedigger’s spade should part husband and wife. Only that, nothing else. There is one other thing that parts them. What is it? Unfaithfulness. Adultery, that terrible crime.
Apart from death and unfaithfulness, nothing can part husband and wife. Only death and adultery dissolve their union, says the tradition of our Church. That is what we say. But what happens now? Divorce has become the easiest thing in the world.
How do you get a divorce? Just two, only two, false witnesses.
False witnesses fill the corridors of our courts. Find two of them and a lawyer who makes good money from divorces, and they sign the papers. There are plenty of witnesses and lawyers to be found. But there is one thing I cannot understand. I have said it, written it, and preached it: even after a court ruling and the testimony of witnesses, a divorce cannot be issued without one more signature. Whose signature? The bishop’s. Unless the bishop signs, there is no divorce.
My dear friends, I have said and written that the Church bears the greatest responsibility for these divorces that keep being issued. It should tell the state, ‘No. I will not sign a divorce.’ What God has joined together, let no man separate.
If I were a bishop, they could cut off my hands and I still would not sign a divorce. Let them send me into exile. Our bishops will answer for the thousands of divorces issued every day, for this factory of the devil.
May the holy day come when the Church is separated from the state, when the Church is free to govern her own affairs and the laws of the state no longer govern the Church of our Christ.
A bond that cannot be broken.
And now they want to make the divorce law more lenient. Some people went to court seeking a divorce, but the court refused because it found no lawful grounds.
It found none of the grounds allowed even under our very lenient divorce law. So what did they think of? They are mounting a great campaign in Parliament, in the Church, everywhere, and in the press they have paid for.
They are campaigning to make the Greek state, which holds up the family as an institution, adopt a new law. What law? They have found a new device that will break up Holy Matrimony even more easily. And this device was not made here in Greece.
It was made in Hollywood. They want to bring this device over from Hollywood, a device that will churn out divorces one after another. They call it ‘automatic divorce.’ In other words, this is what it means:
A man leaves his wife and children and takes up with a mistress, a corrupt woman, the kind Athens is full of. He abandons an honorable wife and goes to someone else.
After two or three years, without witnesses, he needs only a police certificate stating that he has been away from home for two years. Then he will have the right to dissolve Holy Matrimony and marry that other woman, while his honorable wife is left to die in a tuberculosis hospital.
Because Hollywood wants it, and the lawmakers and the state want it too, though the state has lost all sense of its mission. Holy Matrimony is meant to be a union of hearts, yet it has become a business. It is an indissoluble bond, yet it is being dissolved.
Ah, we have forgotten something. A family is more than a husband and wife. They are together for a great purpose, not simply for pleasure and entertainment. Family life is a cross, a sacrifice, a Golgotha. Husband and wife are there for the sake of the next generation, for the child. Oh, the child! We say such grand things about the child, but I ask you: what do we do for children? What do we do for parents of large families, who carry a heavy cross on their shoulders, four, five, six...
Four, five, six children, and what do the Church and the state do for these large families? What do we do for even one child? A child is a flower. It needs care, a place to grow, and protection.
What is a child? What is a young person? A child is like gunpowder, easily set alight. And when you have gunpowder or anything flammable, you keep fire far away. Here in Athens there is a nylon factory full of flammable materials.
When you go in, a sign says, ‘Smoking is strictly forbidden.’ One falling ash from a cigarette could set the whole factory ablaze. Youth is like that flammable factory. We must keep away anything that stirs young people toward sin.
Tonight, when you get home, open the Book of Daniel and read chapter three. There you will find King Nebuchadnezzar lighting a furnace. He orders his servants to keep throwing in fuel: tow, pitch, oil, and vine branches.
Imagine the blaze! Huge flames rose fifty metres into the air. ‘Nebuchadnezzar, have you lost your mind? What is this furnace for?’ And he answers, ‘I lit it to burn those three young men who would not bow down.’
Of course, the young men were thrown into the furnace, but they were not burned, not even a hair on their heads. The three youths in the furnace! Brothers and sisters, who is the Nebuchadnezzar setting a furnace ablaze in our society? It is modern society. And what is the furnace? It is the example all of us set.
Every young person already has a fire within. Their blood is surging, and we throw kindling onto that fire. Instead of taking steps to quiet the sinful fire within them, the fire of sexual desire and sin, we do things that make it burn hotter.
And so Satan tells one person, ‘Bring tow,’ and another, ‘Bring pitch.’ He tells the journalist, ‘Put another photograph into this furnace every morning.’
For young people, that is kindling for the fire. He tells the cinema to show images of nudity until no young person remains untouched by them. He tells another to play records that will drive all the children wild. So this fire becomes a Babylonian furnace in which children are burning.
And if, my dear friends, there are children and young women today who stand firm in that Babylonian furnace, it is through God’s help. God protects them. God protects these children amid the flames.
So there is the family, and we have torn it apart. Ah, I nearly forgot! Now an association has appeared, claiming that it will protect the Greek family.
What an impressive name: the Association for the Protection of the Family. They say, ‘We will protect the family.’ Yet they call for fourth and fifth marriages, for divorces, for everything of the sort. Their name ought to be ‘the dissolution of the family.’
And they had the nerve to put ‘protection of the family’ on their sign. The Greek state even approved such an association. Do you know how many members it has? You will be horrified.
Thirty thousand people throughout Greece have joined it, people seeking divorces that the courts will not grant because they can find no lawful grounds. Those thirty thousand gathered from all over Greece, formed an association, and named it ‘Protection of the Family.’
Five thousand of them are in Athens, three thousand in Thessaloniki, and two thousand down in Patras, the city of Carnival. They have gathered from all over Greece.
We took the shining star of the family and threw it into the mire, into sin. What of the other star? Does it still shine? That other star is our homeland. These days we have heard the word ‘homeland’ thousands of times.
In the old service booklets carried by our soldiers, these words were always printed: ‘The homeland is more precious than mother and father and all our ancestors.’ The homeland comes before all else. Very well, and especially our homeland, Greece. I agree.
But what is that homeland worth to us in real life? I do not mean in slogans, empty words, theories, books, magazines, radio broadcasts, records, or songs.
What sacrifices will we make for our homeland? Show me what you do, and I will tell you how much patriotism you have. Your deeds will show whether you are a patriot.
Our homeland calls to us. Take, first, the rich man whose wallet is bursting with money. We are not asking him for his blood, the blood our children have shed so this country might live in freedom. We ask something less: his money. If he loved his homeland, he would meet his financial obligations to it.
He would hurry to the state treasury and pay his taxes honestly and openly.
Those who avoid paying taxes to the state are not the ordinary people. The ones who dodge their taxes are the very people who keep shouting, “Our homeland! Our homeland!”
They are the great tax evaders. And the burden of taxation falls on the shoulders of our humble, suffering people, who bend beneath its weight while others evade their serious obligations under the law.
The state passes law after law, yet these people remain beyond its reach. Why they remain beyond its reach is another matter. If a man loved his homeland, he would love its flag, not just in words, but in deeds. He would take pride in flying it, especially after his homeland had helped him prosper and acquire ships.
With Greek ships sailing across the Mediterranean, he would count it an honor and a joy to raise the Greek flag on their masts. Others raised that flag on the high mountains at the cost of their blood. Surely he could raise it on his ships.
His ship. It was just a little tent, just a little tent. And yet their ships sailed the seas under Turkish rule. Katsantonis carried the Greek flag under Turkish rule. Now, in a free state, these men do not fly the Greek flag from their masts. They fly the flags of small, insignificant nations. On one mast, the flag of Costa Rica; on another, Panama; on another, Guatemala. Why? Because that is where it is.
Yet everything has its price with them. For a few pieces of silver, shipowners prefer to fly foreign flags. Do you want to see them lower those flags and raise Greek ones?
Let the Greek state grant them what they want and exempt them from taxes, and they will raise the Greek flag on their masts. Then we will celebrate the occasion! Meanwhile, they fly foreign flags. My friend, if you are a patriot, you will keep Greek money in your wallet, even our humble drachmas.
And yet they have no confidence at all in the Greek currency. They talk about “confidence in the Greek currency” and urge people to save their money. Very well, I agree too. Yes, I agree. All of that sounds fine, very fine.
But they invest their own money in shares abroad. My dear friends, this is no secret. They turn their money into gold bars and keep them in Switzerland and other countries.
And if ever, God forbid! Holy angels and archangels, guard our land, our mountains and our valleys, if ever such a day comes... We older people lived through that ordeal. We fought and struggled, were torn to pieces and went to prison. We do not want that day to come again.
We do not want it to come for the younger generation. I, for one, would rather die before seeing such a day again. But if that accursed day does come, you will see these people leave Greece by helicopter, taking their gold bars with them, while our humble people remain here to suffer because of these gentlemen.
He shouts about the homeland but pays no taxes. He shouts about the homeland but does not fly its flag on his ships. He shouts about the homeland but scorns Greek currency. He keeps shouting about the homeland, yet gives not a single drachma to charitable institutions, either during his life or after his death.
Then he dies. Wills are opened every day in Paris, London and New York. I weep, my brothers and sisters, when I hear of them. People write to me from London and Paris.
Every day, the wills of wealthy people are opened, people rich enough to buy London, New York and all of Greece a hundred times over. And what do their wills say? They heap money on dogs and cats, servants and mistresses, Greek women, English women and American women. They give it away by the shovelful.
But to our poor homeland, not a single drachma. Where are the great benefactors who filled Greece with buildings? Look at the Arsakeio, the Rizareio, the Polytechnic, the Varvakeio. Who built them? Poor young men who left home with little more than the clothes on their backs and their mothers’ prayers.
One man from Epirus went to Moscow, another to Odessa, another to Alexandria. Each carried this longing in his heart: “My God, let me earn some money so I can do good. Let me build a school in my village, or a university.”
“Let me give it to our poor homeland.” When such a man’s will was opened, all Greece wept. Athens wept when Rizaris’s will was opened, and when Varvakis’s will was opened. They had left all their money to their homeland, and Greece filled with charitable institutions.
Look at Ioannina, a small, poor city, yet full of charitable institutions. The people of Epirus, its own devoted children, built them. Where are such benefactors today? Where is another Averoff? He gave us the marble stadium and left this little country millions of pounds. He gave us the legendary warship Averoff, which penned the Turks in the straits so they could not venture out. Where are our benefactors now? Where are such great men? Everything has become business and self-interest. And what of our homeland?
The homeland, what has become of our homeland? I forbid you to speak of it. Your uniform is a mockery, a piece of theater. Let the senior officers, the reservists, the sons of Greece speak of the homeland. But you, I will not let you speak of it. You eat and drink in its name, yet you feel nothing for it. There is nothing in your heart. For such people, the homeland means only their own pockets. And yet, my brothers, the homeland is one of our guiding stars, one of our ideals.
We have cast the ideal of the family into the mire, and the other shining ideal, our homeland, into our treasuries of Judas. Let us acknowledge our mistakes, repent, and recognize our faults, so that we may build a new society. That is all.
Πρωτότυπη μεταγραφή: Ἑλληνικά
Άπιστος και διεστραμμένη, έως πότε έσομαι μεθ’ υμών; Έως πότε ανέξομαι υμών; είπε ο Κύριος. Είναι, αγαπητοί μου χριστιανοί, η δευτέρα φορά που ανεβαίνουμε τον άμβωνα του κεντρικού τούτου ναού της Πρωτεύουσης.
Ευχαριστήσουμε τον Κύριο για τη συνάντηση αυτή. Η συρροή τόσου λαού, ευσεβούς λαού, που δεν προέρχεται μόνο από την ενορία του Αγίου Κωνσταντίνου, αλλά προέρχεται και από τις γειτονικές ενορίες και από τις μακρινές ακόμη ενορίες, και από αυτά ακόμη τα κράσπεδα της πόλεως και από τα πέριξ χωρία της Αττικής, διότι υπάρχουν μέσα εις το ακροατήριο και άνθρωποι οι οποίοι προέρχονται από μακρινά βόρεια της Αττικής, η συρροή, λέγω, τόσου λαού και προπαντός νέων είναι ένα φαινόμενο παρήγορο.
Συγκινεί τον ιεροκήρυκα η συρροή αυτή, και όχι μόνον τον ιεροκήρυκα συγκινεί η συρροή, και αυτών ακόμη των αγγελικών κόσμων.
Εάν ο σατανάς λυπείται και αγανακτεί διά της συγκέντρωσής σας, οι άγγελοι χαίρουν, χαίρουν διότι βρίσκεστε εντός του Ιερού τούτου ναού. Θα χαρούν ακόμη περισσότερο εάν δώσετε προσοχή εις τα λόγια τα απλά του ιερομονάχου.
Θα χαρούν ακόμη περισσότερο αν η καρδία σας θερμανθεί κάτω από το πυρ του Θεού Λόγου. Θα χαρούν ακόμη περισσότερο εάν το δάκρυ της μετανοίας κυλήσει εις τας παρειάς σας, ένα δάκρυ που περιμένουν χρόνια και χρόνια οι άγγελοι.
Ένα δάκρυ που θα πάρουν οι άγγελοι για να γίνει επάνω στους ουρανούς πολύτιμο πετράδι. Θα χαρούν ακόμη περισσότερο εάν από εδώ μεταβείτε απευθείας εις το ιατρείο των ψυχών, εις την Ιεράν Εξομολόγηση, και ακόμη περισσότερο θα χαρούν εάν όχι μόνο ακροαταί αλλά και ποιηταί του λόγου αναδειχθείτε.
Είθε, αγαπητοί, το Πνεύμα το Άγιο που άναψε φωτιές, πνευματικές φωτιές μέσα στις καρδιές των 12 Αποστόλων, είθε, λέγω, το Πνεύμα το Άγιο να ανάψει πνευματική φλόγα μέσα εις την καρδίαν όλων και ο καθείς από εσάς να γίνει ένας μικρός ιεροκήρυκας εις τον κύκλο των γνωρίμων του.
Γνωρίμον του, μετά τη μικράν αυτήν εισαγωγή των προλόγων αυτών, έρχομαι, αγαπητοί, στο θέμα της αποψινής ομιλίας. Ποιο το θέμα; Το θέμα είναι μία κραυγή. Είναι ένα SOS, ένα σήμα. Θα υπάρξουν αυτιά να συλλάβουν το σήμα αυτό; Είναι μια κραυγή: «Βοήθεια!» Ποιος φωνάζει; Ποιος κινδυνεύει; Είναι οι κραυγές του δυστυχισμένου πατέρα.
«Πατέρα» είναι η κραυγή που ακούσαμε σήμερα στους Ιερούς Ναούς όταν αναγνώστηκε το Ευαγγέλιο της Τετάρτης Κυριακής των Νηστειών.
Είναι η κραυγή του πατέρα εκείνου που είχε παιδί σεληνιαζόμενο κάτω από την επήρεια του δαιμονίου, του ακαθάρτου πνεύματος. Το παιδί σπαρταρούσε σαν το ψάρι που σπαρταράει στην αμμουδιά όταν το βγάζεις από τη θάλασσα.
Το παιδί είχε κρίση, το παιδί έπεφτε στη φωτιά και στο νερό, το παιδί άφριζε, το παιδί έτριζε τους οδόντας του, το παιδί παρουσίαζε θέαμα σπαρακτικό.
«Βοήθεια», φώναξε, «βοήθεια στους μάγους, βοήθεια στους γιατρούς, βοήθεια σε κάθε άνθρωπο, βοήθεια στους Αποστόλους». Επιτέλους έπεσε στα πόδια του Χριστού και φώναξε: «Βοήθεια». Ο πατέρας αυτός που ζητεί βοήθεια για το παιδί του είναι ένα πραγματικό σύμβολο χιλιάδων γονέων οι οποίοι ζητούν βοήθεια για τα παιδιά τους.
Είναι ολίγα παιδιά όπως έπασχε ο υιός του πατρός αυτού, υπάρχουν όμως χιλιάδες παιδιά που πάσχουν κατά διαφόρους τρόπους, έχουν κακίας, έχουν ανωμαλίας.
Η νεολαία είναι η μικρή δαιμονιζόμενη της σημερινής κοινωνίας και θα έπρεπε να είμαι βαθύς ψυχολόγος, να έχω την τέχνη εκείνη την μεγάλη που έχει ένας ξένος λογοτέχνης που περιέγραψε τους δαιμονισμένους, για να μπορέσω και εγώ να σας δώσω απόψε την φωτογραφία των μικρών δαιμονιζομένων της κοινωνίας μας. Για ρίψτε, αγαπητοί μου, μια ματιά.
Ρίξτε μια ματιά στον παιδικό κόσμο, τον παιδικό κόσμο που αρχίζει από τα μικρά χρόνια, από τα τέσσερα χρόνια και φτάνει μέχρι τα είκοσι, μέχρι των παιδιών που πάνε στο στρατό. Ρίξτε μια ματιά στη νηπιακή, στην παιδική, στην εφηβική, στη νεανική ηλικία.
Το σπίτι μέσα είναι ένας μικρός τύραννος. Στο σχολείο, ο καθηγητής είναι σήμερα από τα δυστυχέστερα πρόσωπα του κόσμου.
Είναι δύσκολο. Μάλλον θηριοδαμασταί ή παιδαγωγοί μπορούν να αποκληθούν. Δεν τολμούν ούτε το αυτί του μικρού παιδιού, του ταραξία, του μικρού γορίλα να αγγίξουν. Θα πάνε στο δικαστήριο. Το παιδί στο σπίτι τύραννος.
Στο σχολείο συμφορά για τον διδάσκαλο και τον καθηγητή. Στο δρόμο έξω, στην πλατεία έξω, στα κέντρα, το παιδί έχει αποβάλει πλέον την εντροπή, πειράζει, αισχρολογεί, βωμολοχεί, δεν του είναι τίποτα να εκσφενδονίσει στο πρόσωπο σεβαστών προσώπων, ηλικιωμένων προσώπων ό,τι βρει μπροστά του. Ακόμη δε περισσότερο θρασύτερα τα παιδιά, αναιδέστερα τα παιδιά, μικροί σάτυροι έφτασαν μέχρι του σημείου αναιδείας τα παιδιά της Ελλάδος ώστε να επιτίθενται εναντίον σεμνών γυναικών, εναντίον κορασίδων, εναντίον εγγάμων και αγάμων.
Ο ελληνικός λαός παρουσιάζεται θεατής των τοιούτων φαινομένων. Και αν συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, θα τολμά γυναίκα να βγει προς τα έξω; Και θα αναγκαστούν και ο μνηστήρ με περίστροφο για να πυροβολεί στον αέρα προς εκφοβισμό μιας αγέλης μικρών θηρίων που κατέκλυσε την πατρίδα μας.
Είναι οι γνωστοί πλέον σε όλο τον κόσμο υπό το όνομα τεντυμπόηδες.
Αυτοί ξεχωρίζουν, θέλουν να ξεχωρίζουν. Διακρίνονται από την εξωτερική εμφάνισή τους, από τον τρόπο που κόβουν τα μαλλιά τους, από τον τρόπο που ενδύονται, από τα στενά, από τη στενή ενδυμασία, από το είδος των παπουτσών τους, από την προτίμηση που έχουν σε χορούς, εξωφρενικούς χορούς και σε τραγούδια άσχημα και ακατάλληλα.
Όπως είπα, είναι οι σώρες της χώρας.
Είναι η πιο μεγάλη αυτοκρατορία αυτή. Έκανε ένα απολογισμό και απέδειξε ότι όλα αυτά τα παιδιά που έχουν φύγει από την τροχιά της οικογενείας, των παραδόσεων, της σεμνότητος ή της αιδούς, ότι όλα αυτά τα παιδιά που σχηματίζουν μία αυτοκρατορία αοράτων, φοβερότερη από την αυτοκρατορία ή οιανδήποτε αυτοκρατορία, τα παιδιά αυτά που ύστερα από μερικά χρόνια θα παραλάβουν στα χέρια τους την κυβέρνηση του κόσμου,
Στον κόσμο, η αυτοκρατορία, λέγω αυτό, των τεντιμπόηδων είναι φοβερά. Υπελόγησε κάποιος ότι κάθε μέρα τα παιδιά αυτά ξοδεύουν στα πάρτι, στους χορούς, στα χαρτιά, στις διασκεδάσεις, σε ό,τι τέλος πάντων υπάρχει προς διασκέδασή τους. Τα παιδιά αυτά σε όλο τον κόσμο, υπελόγησαν ότι ξοδεύουν ημερεσίως, κάθε μέρα, 3 εκατομμύρια στερλίνες, χρυσές λίρες. Όλο τον χρόνο.
Χρόνο, ένα δισεκατομμύριο χρυσές λίρες γίνονται φωτιά του Διαβόλου. Αλλά, αδελφοί μου, αλλά, αδελφοί μου, εγώ απόψε δεν ανέβηκα για να απαγγείλω κατηγορώ εναντίον της νεότητας, εναντίον των παιδιών. Όχι, όχι!
Τέτοιο κατηγορώ δεν απηύθυνε και ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός, όταν παρουσιάστηκε μπροστά του το παιδί που άφριζε, που έτριζε, που εσπάραζε, που χτυπούσε. Δεν το επέπληξε ο Κύριος ημών Ιησούς Χριστός.
Ο έλεγχός του εστράφη σε τρεις κατευθύνσεις. Εστράφη ο έλεγχός του προς τους μαθητάς και αποστόλους που δεν είχαν την δύναμη να τον θεραπεύσουν.
Εστράφει προς τον Πατέρα των ταλέπορων
Διότι αυτός ο πατέρας δεν ήρθε εν καιρώ στον Χριστό. Δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα για το παιδί του. Και ο τρίτος έλεγχος εστράφη εις όλους τους άλλους, εις όλον τον λαόν.
Λοιπόν, ήταν και αυτός υπεύθυνος του δράματος του παιδιού. Και είπε ο γενεαόπιστος και διαστραμμένη Έως πότε έσουμε τιμών, έως πότε ανέξουμε εμάς Τι ήθελε να πει ο Χριστός με τα λόγια αυτά; Ότι για το κατάντημα του παιδιού,
Εάν το παιδί αυτό μικρός δαιμονιζόμενος για το παιδί αυτό το μικρό δαιμονιζόμενο, υπεύθυνοι ήταν και οι Απόστολοι, υπεύθυνοι ήταν και ο πατέρας και η μητέρα, Υπεύθυνος είτο και ολόκληρος ο λαός
Ακριβώς, αδελφοί μου, αυτό επιθυμώ απόψε να εντυπώσω. Αυτό επιθυμώ να εντυπώσω εις την διάνοιαν όλων σας. Η παλαιά γενεά έχει ευθύνη για τη νέα γενεά. Αυτό το παιδί που έρχεται εις τον κόσμο, παιδάκι που πέφτει από την κοιλιά της μάνας, κλείνει μέσα του ένα μεγαλείον και μια τραγικότητα.
Είναι, ένα από τα δύο θα είναι: είναι υποψήφιος Άγιος ή είναι υποψήφιος κακούργος. Κάθε παιδί έχει και σπέρματα περιστεράς και σπέρματα κόρακος. Κάθε παιδί μέσα έχει και καλές κλίσεις και κακές κλίσεις.
Κάθε παιδί μέσα του έχει δαιμονικά στοιχεία και αγγελικά στοιχεία. Ποια από τα δύο θα νικήσουν; Εξαρτάται κατά μεγάλο μέρος από το περιβάλλον.
Είναι ένα δεντρίδιο, ένα δεντράκι. Αν πάρεις ένα δεντράκι και το φυτεύσεις σε χώμα που είναι κοσκινισμένο, που είναι καθαρό χώμα από αγκάθια και από πέτρες, εάν το φυτεύσεις σε χώμα αφράτο, σε χώμα που το έχεις εμπλουτίσει με διάφορα λιπάσματα, εάν το χώμα αυτό το ποτίζεις με νερά, εάν υπάρχει κηπουρός να επιμελείται της καλλιεργίας,
Καλλιεργίας, το δεντράκι αυτό θα ριζώσει, το δεντράκι αυτό θα αποκτήσει ρίζες, το δεντράκι αυτό θα γεμίσει ανθό, θα γεμίσει καρπό γλυκύτατο. Έτσι είναι και το παιδί. Δεντράκι, με μόνη μια διαφορά: ούτε το δεντράκι δεν φέρει καμία αντίσταση στον κηπουρό, ενώ το παιδί ή όλο το παιδί, μερικά παιδιά ανώμαλα, φέρουν τεράστια αντίδραση στην προσπάθεια την οποία καταβάλλουν γονείς και διδάσκαλοι.
Αλλά, εν πάση περιπτώσει, ένα είναι το γεγονός, ότι το περιβάλλον του παιδιού, το φυσικό και ηθικό και πνευματικό περιβάλλον του παιδιού, έχει τεραστία επίδραση επί της διαπλάσεως των παιδιών. Για να αφαιρέσουμε τους ανωμάλους τύπους.
Και από της πλευράς αυτής ερωτώμε: εμείς όλοι που εύκολα παίρνουμε στα χέρια το λιθάρι, να κατακρίνουμε τα παιδιά, ότι τα παιδιά είναι τέτοια και τέτοια και τέτοια και τέτοια. Τα παιδιά πού ήρθανε; Από τον Άρη ήρθαν τα παιδιά; Από το φεγγάρι ήρθαν τα παιδιά; Πού γεννήθηκαν τα παιδιά; Εδώ στα χώματά μας, εδώ στα χώματά μας.
Λοιπόν, εν πάση περιπτώσει, όταν εμείς πιάνουμε το λιθάρι να κατακρίνουμε, είτε ιεροκήρυκες, είτε δημοσιογράφοι, είτε πατεράδες, είτε παιδαγωγοί, είτε καθηγητές, να ρίξουμε λίθους αναθέματος εναντίον της νέας γενεάς που δεν βαδίζει την τροχιά του έθνους.
Σας ρωτώ, εμείς όλοι εδώ μέσα, τέτοια μεγάλη, το μεγαλύτερο έγκλημα, το μεγαλύτερο έγκλημα το οποίο διαπράττουμε, αγαπητοί μου, εδώ στον τόπο μας, είναι το έγκλημα εναντίον της νεότητας. Δεν βρίσκω άλλο έγκλημα μεγαλύτερο από το έγκλημα αυτό.
Εάν μη φανούμεν άξιοι, θα σβήσουμε από τη γη αυτή. Αλλά οι επιδράσεις μας υπάρχουν εδώ μέσα, μέσα εδώ στην εκκλησία. Που η γιαγιά τους έχει γίνει σκόνη, σκόνη η γιαγιά τους, δεν υπάρχει το κόκκαλό της.
Και όμως επιδρά η γιαγιά τους, κυβερνά η γιαγιά και ο παππούς και ο προπάππος. Διότι είναι ιστορία των τάφων, είναι οι τάφοι οι οποίοι κυβερνούν. Και το παρελθόν το οποίο κυβερνά.
Συνεπώς, όλοι εμείς οι οποίοι είμαστε εύκολοι να κατακρίνουμε την νεότητα, ας βάλουμε το χεράκι μας εδώ στο στήθος και να ρωτήσουμε ενώπιον του Εσταυρωμένου, εμείς όλοι μας, ανεξαιρέτως, τι βοήθεια προσφέρουμε στα παιδιά.
Βοηθούμε τα παιδιά να εξελιχθούν νοητικώς, συναισθηματικώς, βουλητικώς, να γίνουν προσωπικότητες; Τι θέλει το παιδί; Θέλει χώμα. Αν ρωτήσεις το δεντράκι, θα σου πει: είμαι μικρό δεντράκι, θέλω νερό, θέλω κλάδεμα, θέλω ψεκασμό, θέλω καθαρόν αέρα, όλα αυτά τα θέλω και άμα με περιποιηθείς, θα κουραστούν τα χέρια σου να κόβεις φρούτα από μένα. Περιποιήσου με τώρα που είμαι μικρό και να σου δάμε τα μύτσο.
Το δεντράκι θέλει κηπουρό και τα παιδιά θέλουν κηπουρούς πνευματικούς. Τι θέλουν τα παιδιά; Τα παιδιά θέλουν αέρα καθαρό, σωματικό σώμενο, θέλουν ήλιο, τροφή καθαρή, θέλουν παραπάνω από αυτά. Τα δίνουν οι γονείς, τα δίνουν οι γονείς όσο μπορούν. Δεν δίνουν κάτι άλλο. Ζητούν παραπάνω από αυτό, ζητούν διδασκαλία, λόγια φωτεινά, ζητούν παραπάνω από τα λόγια τα φωτεινά, άγιον παράδειγμα, Ιδανικά ζητούν, ήρωες. Το παιδί λατρεύει ήρωες. Αλίμονος στη γενεά όταν σβήσουν οι ήρωες. Οι ήρωες είναι τα ψηλά βουνά, οι κορυφές που βλέπει το έθνος.
Τι είπα; Ότι τα παιδιά ζητούν ιδανικά. Και γίνεται το μεγάλο ερώτημα: η κοινωνία μας έχει ιδανικά; Η ελληνική κοινωνία έχει ιδανικά; Αν ανοίξουμε τα χαρτιά και τα συντάγματα και τους νόμους μας, θα δείτε ότι στα χαρτιά, στα βιβλία υπάρχουν τα ιδανικά.
Άκουα κάποτε έναν που έλεγε ότι τρία είναι τα ιδανικά που πρέπει να πιστεύει κάθε Έλληνας, τρία είναι τα αστέρια του έθνους. Το ένα αστέρι που φεγγοβολάει τρεις χιλιάδες, τέσσερις χιλιάδες χρόνια είναι η οικογένεια.
Δεν έχει οικογένεια όπως το ελληνικό έθνος. Το αστέρι που φεγγοβολίζει είναι η πατρίς. Το τρίτο αστέρι, το άδυτο, είναι η θρησκεία. Οικογένεια, πατρίς, θρησκεία.
Τα ιδανικά αυτά είναι στα λόγια και στα χαρτιά. Στα πράγματα επάνω, τα παιδιά τι βλέπουν;
Μη βλέπουν, γιατί κάθε παιδί είναι φωτογραφικός φακός που παίρνει σχέδια. Τι συμβαίνει με τα ιδανικά αυτά; Ενθυμούμαι κάποιο ανέκδοτο. Μια φορά κάποιος εκάλεσε τους φίλους του σε τραπέζι και τους έστρωσε στο τραπέζι. Και όταν εκάθισαν οι φίλοι στο τραπέζι, τους έβαλε μπροστά στον καθένα πιάτα, πιάτα πολυτελείας, πιάτα νούμερο ένα, πιάτα από πορσελάνα, πιάτα, και στον καθένα πιάτο έβαλε ζωγράφη
Εζωγράφισε τα φαγητά, εζωγράφισε στα πιάτα: στο άλλο ροδάκινα, στο άλλο μήλα, στο άλλο ψάρια, στο άλλο λαγούς, στο άλλο πέρδικες. Στο άλλο όλα τα φαγητά τα εζωγράφησαν στα πιάτα. Τα φαγητά ήταν ζωγραφισμένα στα πιάτα.
Όσοι που κάθισαν και είδαν τα πιάτα ζωγραφισμένα έλεγαν: γιατί, αν τα πιάτα είναι ωραία ζωγραφισμένα, φαντάσου πόσο ωραιότερα θα είναι τα φαγητά. και περίμεναν με τα πιάτα να σερβίρουν τα φαγητά, τα φωνήτημα.
Περίμεναν, περίμεναν, ούτε ένας δεν παρουσιάζονταν. Και αυτοί βλέπανε μόνο τα πιάτα, τα ζωγραφιστά. Για να ανοίξει περισσότερο, φαίνεται, η όρεξή τους. Και όταν πλέον είδανε, τότε μπαίνει μέσα. Και λέγει, μπαίνει μέσα αυτός που σε κάλεσε.
τους λέγει, σηκωθείτε κύριε, εχορτάσαμε, εχορτάσαμε. Συγκοθείτε, λέει, φύγετε, εχορτάσαμε. Εχορτάσαμε. «Τα πιάτα», λέει, «αυτά τα πιάτα; Μα δεν χορταίνουμε ζωγραφιές, ο κόσμος. Θέλουμε φαγητό», του λέει.
Φαγητό. Φύγανε όλοι απογοητευμένοι. Μερικοί δε, θρασείς, επήραν τα πιάτα και τα έσπασανε πάνω στο κεφάλι του οικοδεσπότη, ο οποίος μόνο ζωγραφισμένα πιάτα τους προσέφερε. Ο μύθος δηλοί: τι κάνουμε εμείς; Ο ένας ζωγραφίζει την οικογένεια, ποιητής, ζωγράφος, ιεροκήρυκας: οικογένεια, οικογένεια και πάλι οικογένεια και πάλι οικογένεια. Ένα πιάτο ζωγραφιστό, θαυμάσιο. Ο άλλος πιάνει και ζωγραφίζει την πατρίδα: πατρίδα και πατρίδα και πατρίδα. Άλλο πιάτο ζωγραφιστό.
Ο τρίτος γράφει τη θρησκεία. Όταν όμως φύγουμε από αυτή τη θεωρία και κατεβούμε κάτω στην πραγματικότητα, τι θα δούμε; Οικογένεια, οικογένεια φωνάζουν, οικογένεια. Τι είναι οικογένεια; Μέσα στα βιβλία είναι θεσμός άγιος, μυστήριον μέγα, είναι ένωσις καρδιών, είναι ο γάμος συμβόλαιον ιερόν, είναι ο γάμος θεσμός αδιάλυτος.
Παρακάτω, παρακάτω, φωνάζουν και λέγουν ότι ο γάμος είναι ένωσις καρδιών, υπόθεσις καρδιάς. Πάει, για να τα ακούσω καλά, για να τα ακούσω καλά: υπόθεσις καρδιάς, συνταυτισμός σκέψεων, ναι, συγκλήρωσις βίου παντός. Ωραία λόγια.
Η καρδιά λοιπόν εκείνη σήμερα ήτανε, είναι, δεν γίνεται γιατί απόδειξες.
Μια κόρη η οποία έχει όλα, και σωματικά προσόντα και διανοητικά προσόντα και προπαντός ηθικά προσόντα. Για να γίνει μια μητέρα, μια μάνα, μια Ελληνίδα. Αυτή η κόρη επί χρόνια τώρα περιμένει τον νυμφίο.
Επί χρόνια τώρα περιμένει τον νέο, περιμένει τον άνθρωπο. Δεύτερος, γιατί και κινδυνεύει να μπει στο ράφι; Γιατί, αφού είναι εντάξει και κορμί και ψυχή και μυαλό και αντίληψη και όλα τα προσόντα, γιατί; Διότι λείπει το παραδάκι.
Κυπραγία Δευτέρος, πλησιάζει την πόρτα της και έχει άλλη κόρη πτωχή, η Χρισιών και Αργύριων, αυτή η άλλη αγοράζει. Θέλει γαμπρόν της αρεσκείας της και παραμένει, και κατά αυτό τον τρόπο η άλλη κόρη πικραίνεται και δεν θέλει πλέον να ακούσει ούτε τον πνευματικό της, ούτε τον ιεροκήρυκά της, ούτε τον δεσπότη, γιατί σου λέγει ότι αυτά τα λέτε, λέτε ότι είναι μυστήριο, αλλά εσείς πάτε στους γάμους με τις στολές σας, τις ωραίες στολές σας, και στεφανώνετε την κόρη εκείνη που έδωσε τη μεγαλύτερη πρίκα.
Τρυπρίκα που τουλάχιστον δεν έπρεπε να πατήσει ούτε δεσπότης ούτε παπάς σε τέτοιους γάμους που αγοράζονται οι γαμπροί. Έγινε πλέον όχι υπόθεσης καρδιάς αλλά υπόθεσης χρήματος. Γράψανε, είχα μάθει προ καιρού ότι ένας φτωχός πατέρας οικογενειάρχης που ήταν στην Εύβοια είχε μια κόρη. Εργατική, φιλότιμη, εντάξει, δεν παρουσιάζει το κανένας ή το γέροντας.
Δεν ήθελε να κλείσει τα μάτια του και να αφήσει την κόρη του ανύπανδρη.
Διέδωσε με τρόπο στα γύρω χωριά ότι κάποιος πλούσιος συγγενής του απέθανε στην Αμερική και άφησε πάρα πολλά δολάρια.
Μόλις το επληροφορήθηκαν στα διάφορα χωριά ότι η κόρη έγινε κληρονόμος ενός θείου της που απέθανε στην Αμερική, με μαγαζιά και εργοστάσια, ύστερα από μια βδομάδα του ζητάνε ολόκληροι υποψήφιοι να θέλουν την κόρη.
Αγαπητοί μου, δεν είναι πλέον ο γάμος μυστήριον μέγα και ιερόν και ένωσις καρδιών, αλλά είναι υπόθεσις χρήματος. Ο Άγγελος, ο Άγγελος παίρνει και γράφει: ίσον μυστήριον μέγα. Ο διάβολος, τι το έκανε ο γάμος; Ο γάμος ίσον εμπόριο, αισχρότατον εμπόριο.
Όταν λοιπόν τα παιδιά και οι νέοι βλέπουν ότι στα χαρτιά ο γάμος είναι ένα θαυμάσιον, είναι μια θεωρία, αλλά όταν στα πράγματα επάνω βλέπουν ότι ο γάμος κατήντησε ένα είδος εμπορικής πράξεως, πώς θέλεις τα παιδιά αυτά να έχουν ιδανικά;
Πέντε χρόνια φωνάζουμε, είπαμε, αποδείξαμε, φέραμε κανόνα, κατεβάσαμε Ευαγγέλια και πολυελαίους. Ο πρεσβύτερος, ανοίξαμε ιστορίες, φέραμε παραδείγματα, γράψαμε και θα γράψουμε και δεν θα πάψουμε να γράφουμε, τι; Ότι θα είναι ευλογημένη η μέρα, ευλογημένη η μέρα. Εγώ τουλάχιστον θα κατεβώ στον τάφο ευτυχισμένος, για μια μέρα, μια μέρα αν θα έρθει αυτή η μέρα, και εξαρτάται να έρθει η μέρα από σας όλους, θα είναι αγία η μέρα αυτή, όταν μια μέρα βγει ένα διάταγμα, διάταγμα με μια υπογραφή: καταργείται η πρίκα.
Μεγάλη ελευθερία στον λαό, διότι η γυναίκα, και είδα σήμερα μια δυστυχισμένη μάνα, γέννησε ένα κορίτσι, δεύτερο κορίτσι, τρίτο κορίτσι, ε, σταμάτα πλέον, το τέταρτο, το μίσος εναντίον των κοριτσιών, διότι υπάρχει η πρίκα. Αχ, σηκωνόταν από τον τάφο ένας Πατριάρχης άγιος, Πατριάρχης άγιος, ο Σαμουήλ, που έβγαλε νόμο, είπε στο Πατριαρχείο, κάτω από τους Σουλτάνους.
Ο Σουλτάνος έβγαλε φιρμάνι, έβαλε χαρτί και είπε, έβαλε χαρτί ο Πατριάρχης: όποιος τολμάει να παίρνει πρίκα να είναι αφορισμένος και αυτός και η μάνα του και ο πατέρας του, και κόπησε με τη ρίζα. Τέτοιους αγώνες πρέπει να κάνει η Εκκλησία μας, να καταργηθεί η πρίκα, αντιχριστιανικό έθιμο που κατήντησε τη γυναίκα σκλάβα.
Σκλάβα που κατήρθισε ο άντρας, ένα είδος υποζυγίου που αγοράζεται, αγοράζεται, και έπειτα μου μιλάτε για μυστήρια, και έπειτα μου μιλάτε για μυστήρια. Ή θα είναι μυστήριον ο γάμος ή δεν θα είναι μυστήριον. Εάν είναι μυστήριον ο γάμος, κάτω τα χέρια. Εάν δεν είναι μυστήριον ο γάμος, τότε, τότε, τότε πάμε σε άλλη θεωρία. Και παρουσιάσαμε ότι ο γάμος είναι μυστήριο, αλλά η σκληρά πραγματικότητα παρουσιάζει αυτό είδος εμπορικής πράξεως. Τι είπαν για το γάμο; Φωνάζουν «γάμος» και ρώτησε ένα δικηγόρο γάμο.
Γάμος, συγκλήρωσις βίου παντός, γάμος, δεσμός αδιάλυτος.
Μόνο το φτυάρι του νεκροθάφτη πρέπει να χωρίσει το ανδρόγυνο. Μόνο το φτυάρι, τίποτε άλλο. Και κάτι άλλο, και κάτι άλλο χωρίζει το ανδρόγυνο. Ποιο είναι το άλλο; Είναι η απιστία. Είναι η μοιχεία, το έγκλημα αυτό τρομερό.
Εκτός από τον θάνατο και από την απιστία του ανδρογύνου, τίποτε άλλο δεν μπορεί να χωρίσει το ανδρόγυνο. Μόνο με θάνατον και μοιχεία διαλύεται το ανδρόγυνο, λέγει η παράδοση της Εκκλησίας μας. Αυτά λέμε. Και τώρα, τι γίνεται τώρα; Τώρα τι γίνεται; Έγινε το πιο εύκολο πράγμα το διαζύγιο.
Ποια ζύγιο, πως, δυο μόνο, μόνο, δυο μόνο ψευδομάρτυρο
Ψευδομάρτυρες, από αυτούς τους ψευδομάρτυρες που έχουν γεμίσει οι διάδρομοι των δικαστηρίων μας. Δυο ψευδομάρτυρες, ένας δικηγόρος που κάνουν χρυσές δουλειές με την έκδοση των διαζυγίων. Δύο μάρτυρες το υπογράφουν, δύο μάρτυρες το υπογράφουν, βρίσκονται. Δύο μάρτυρες, ψευδομάρτυρες, ένας δικηγόρος βρίσκεται, εννιά χιλιάδες δικηγόροι είναι, πόσοι είναι, βρίσκονται και αυτοί. Αλλά ένα δεν μπορώ να καταλάβω, ένα, το μυαλό μου φεύγει, φεύγει το μυαλό μου από τη θέση του, το είπα, το γ Υπόγραψα, το κήρυξα. Καλά όλα αυτά. Αλλά πώς; Γιατί διαζύγιο δεν βγαίνει. Ας βγήκε απόφαση δικαστηρίου, ας παρουσιάστηκαν οι μάρτυρες. Διαζύγιο δεν βγαίνει εάν δεν μπει μια υπογραφή. Ποια υπογραφή; Εάν δεν υπογράψει ο Δεσπότης. Εάν δεν υπογράψει ο Δεσπότης, διαζύγιο δεν βγαίνει.
Αγαπητοί μου, το είπα και το έγραψα, ότι για αυτά τα διαζύγια που βγαίνουν συνεχώς, τη μεγαλύτερη ευθύνη την έχει η Εκκλησία. Θα έπρεπε να πει στο κράτος, αουλ, διαζύγιο δεν υπογράφω. Ο ουν ο Θεός συνέζευξεν, άνθρωπος μη χωριζέτω.
Εγώ τουλάχιστον, εάν ήμουν επίσκοπος, να μου κόβανε τα χέρια, διαζύγιο δεν υπογράφω. Ας μην πηγαίνουν εξωρία, δεν υπέραφαν διάστημα. Οι δικοί μας δεσποτάδες θα κολαστούν για χιλιάδες διαζύγια που βγαίνουν κάθε μέρα, για τη φάμπρικα αυτή του διαβόλου.
Θα 'ρθει άγια ημέρα, η Εκκλησία να χωρίσει από το κράτος, η Εκκλησία να γίνει ελευθέρα και να εξουσιάζει την Εκκλησία και να πάψουν πλέον οι διάφοροι νόμοι του κράτους να εξουσιάζουν την Εκκλησία του Χριστού μας.
Δεσμός αδιάλυτος.
Τάνοι το συνόμοι θέλουν να κάνουν το διαζύγιο πιο ελαστικό Παρουσιαστήκανε μερικοί που πήγαν στα δικαστήρια. Προσπαθήσανε να βγάλουν διαζύγιο. Και το δικαστήριο δεν έβγαλε διαζύγιο. Γιατί δεν βρήκε καμιά αφορμή, νόμιμη αφορμή.
Δεν βρήκε νόμιμη αφορμή από εκείνες τις αφορμές που λέγει ο ελαστικότερος των διαζυγίων νόμος. Και τι σκεφτήκανε; Τι σκέφτηκαν; Σκέπτονται και κάνουν τεράστια κίνηση και μέσα στη Βουλή και μέσα στην Εκκλησία και παντού και μέσα στον πληρωμένο τύπο.
Κάνουν τεράστια κίνηση το ελληνικό κράτος που έχει θεσμό την οικογένεια να εφαρμόσουν και νέο νόμο. Ποιο νόμο; Βρήκαν ένα μηχάνημα, βρήκαν ένα καινούργιο μηχάνημα που θα διαλύει ευκολότερα το γάμο. Και το μηχάνημα αυτό δεν είναι ελληνικό. Δεν φτιάχτηκε εδώ στην Ελλάδα το μηχάνημα αυτό.
Το μηχάνημα αυτό είναι φτιαγμένο στο Χόλιγουντ. Ζητούν λοιπόν να φέρουν από το Χόλιγουντ τέτοιο μηχάνημα. Και το μηχάνημα αυτό που θα βγάζει αράδα διαζύγια ονομάζεται αυτόματο διαζύγιο. Δηλαδή, με άλλα λόγια, με άλλα λόγια.
Αφήνει τη γυναίκα του και τα παιδιά του και σμίγει με παλλακίδα. Με μια διαφθαρμένη γυναίκα που εγέμισε η Αθήνα από διαφθαρμένας γυναίκας. Όταν λέω, αφήνει αυτήν τη γυναίκα την τίμια και σμίγει με άλλη.
Μέσα σε δύο χρόνια, τρία χρόνια, χωρίς μάρτυρες. Με ένα πιστοποιητικό της αστυνομίας ότι λείπει από το σπίτι δύο χρόνια. Θα έχει δικαίωμα να διαλύει τον γάμο, να στεφανώνεται η πόρνη. Και να πεθάνει στο φθισιατρείο η τίμια Ελληνίδα.
Γιατί το θέλει το Χόλιγουντ και το θέλουν οι νόμοι και το κράτος, το οποίο δεν έχει μέσα συναίσθηση της αποστολής του. Είναι στις καρδιών και όμως κατάντησε, κατάντησε να είναι εμπόριον. Γάμος, αδιάλυτος θεσμός, και διαλύεται.
Α, ξεχάσαμε, μέσα στην οικογένεια δεν είναι μόνο άντρας και γυναίκα. Ή αν υπάρχει άντρας και γυναίκα, υπάρχουν για ένα μεγάλο σκοπό. Δεν είναι ο άντρας και η γυναίκα για ηδονάς και διασκεδάσεις. Η οικογένεια είναι σταυρός, είναι θυσία, είναι Γολγοθάς. Δεν υπάρχει ο άντρας και η γυναίκα παρά μόνο για ένα σκοπό, για τη νέα γενιά, για το παιδί υπάρχει ο άντρας και η γυναίκα. Ω, το παιδί, η αυτή μεγαλιώτης περνάει, η αυτή μεγαλιώτης, η αυτή μεγαλιώτης. Τα λέμε αυτά, σας ερωτώ: τι κάνουμε για το παιδί; Τι κάνουμε για τους πολύτεκνους γονείς που έχουν στον ώμο τους βαρύ σταυρό, τέσσερα και πέντε και έξι
και αυτά παιδιά, τη μνημισή εκκλησία και η πολιτεία εντός πολυτέγγλους. Ένα παιδί είναι πολύ καλά το παιδί. Τι γίνεται για το παιδί; Το παιδί είναι λουλούδι και θέλει περιποίηση, θέλει γλάστρα, θέλει φραγμό.
Το παιδί, τι είναι το παιδί; Το παιδί και ο νέος τι είναι; Είναι εύφλεκτος, είναι μπαρούτι το παιδί. Και όταν έχεις μπαρούτι, όταν έχεις εύφλεκτες ύλες, μακριά η φωτιά. Υπάρχει εδώ στην Αθήνα ένα εργοστάσιο νάιλον που έχει εύφλεκτες ύλες.
Όταν μπεις μέσα, γράφει το εργοστάσιο: «Απαγορεύεται αυστηρώς το τσιγάρο». Γιατί μόλις πέσει του τσιγάρου κάτω η τέφρα, φτάνει να κάψει ολόκληρο το εργοστάσιο, να πάρει φωτιά. Είναι εύφλεκτον εργοστάσιον η νεότης και πρέπει να απομακρύνουμε από μακριά κάθε τι που ερεθίζει τη νεότητα.
Το κάνουμε απόψε στα σπίτια σας, ανοίξτε να διαβάστε Δανιήλ, κεφάλαιον τρίτο. Εκεί στον Δανιήλ, κεφάλαιον τρίτον, έχει το εξής: ότι κάποιος βασιλεύς, Ναβουχοδονόσορ, άναψε ένα καμίνι και αφού άναψε το καμίνι και έταξε τους υπηρέτες, εσύ θα πάρεις στουπιά, ο άλλος στον άλλο περιπέτει, εσύ θα πάρεις πίσσα, ο άλλος, εσύ θα πάρεις πετρέλαιο, ο άλλος θα πάρεις κλήματα και θα τα ρίπτετε συνεχώς, πρώτα στουπιά.
Φανταστείτε τι έγινε. Η φωτιά έφτασε 50 μέτρα, 50 μέτρα γύρω απάνω, φλόγες τεράστιες. Ναυοχωδονώστερα, τρελάθηκες, τι θέλεις το καμίνι αυτό Και απαντά ο Ναβουχοδονόσορας: «Το καμίνι αυτό το άναψα για να κάψω τα παιδιά, τα τρία παιδιά που δεν λυγίσανε».
Και τα παιδιά βέβαια πέσανε στο καμίνι, αλλά δεν κάηκαν, ούτε οι τρίχες στην κεφαλή τους. Τρεις παίδες εν καμίνω. Ε, αδελφοί μου, Ναβουχοδονόσορα, μέσα στην κοινωνία που άναψε καμίνι, ποιος είναι αυτός ο Ναβουχοδονόσορας; Είναι η σύγχρονος κοινωνία. Τι άναψε; Καμίνι, καμίνι. Ποιο είναι το καμίνι; Είναι τα παραδείγματα όλων μας.
Δε φτάνει που έχει κάθε νέος φωτιά, κάθε νέος έχει φωτιά, δεν φτάνει που έχει τη φωτιά αυτή, αλλά εμείς στη φωτιά αυτή ρίπτομε προσανάμματα. Έχει τη φωτιά ο νέος, μέσα του κοχλάζει το αίμα και εμείς, αντί να βάλουμε μέτρα να σβήσει αυτή η φωτιά που έχει μέσα του, η αμαρτωλός φωτιά, η σεξουαλική φωτιά, η φωτιά της αμαρτίας, ζητούμε να την αυξήσουμε τη φωτιά.
Και λέγει λοιπόν ο σατανάς στον ένα «φέρνε στουπιά», στον άλλο «φέρε πίσσα», στον άλλο «φέρε το φερμπίν αυτή». Λέγει στον ένα, στον ένα λέγει, στο δημοσιογράφο: «Στο καμίνι αυτό να δημοσιεύεις κάθε πρωί και μια φωτογραφία».
Στουπί, φωτιά είναι για τους νέους αυτό. Στον άλλο λέγει, στο κινηματογράφο, να δημοσιεύεις τέτοια γυμνά ώστε να μην μείνει νέος αμόλυντος. Λέγει να παίζεις πλάκες που θα ξετρελάνουν όλα τα παιδιά του κόσμου. Στον άλλο, και έτσι λοιπόν η φωτιά αυτή έγινε βαβυλώνιος κάμινος μέσα στην οποία καίγονται τα παιδιά.
Και αν, αγαπητοί μου, σήμερα υπάρχουν παιδιά και υπάρχουν νέες που στέκονται ψηλά μέσα στην βαβυλωνία κάμινον, αυτό δεν είναι δικό τους, είναι του Θεού. Ο Θεός τα φυλάει. Ο Θεός τα φυλάει τα παιδιά αυτά μες στην κάμινον αυτή του πυρός.
Λοιπόν, η οικογένεια, και την οικογένεια την έχουμε διαλύσει. Και έτσι παρουσιάζει, αχ, ξέχασα, αχ, παρουσιάζει ένα σωματείο, αχ, παρουσιάζει ένα σωματείο. Σωματείο, λέει, θα αναλάβει την προστασία της ελληνικής οικογενείας.
Ένας τίτλος μεγάλος. Σωματείον προστασίας της οικογενείας. Άκου πράγματα, και διαβάζεις και τη βλέπεις, λέει, θα προστατεύσουμε την οικογένεια. Και είναι αυτοί πόσα μέλη; Ζητούν τι ζητούν; Αυτοί, λέει, απ' έξω «προστασία της οικογένειας», αλλά το ορθό θα έπρεπε να λέγει «διάλυση σωματείων» ή «διάλυση οικογένειας». Ζητάει τον τέταρτο γάμο, ζητάει τον πέμπτο γάμο, ζητάει τα διαζύγια, ζητάει τα πάντα.
Και έκανε το θράσος να γράψουν απ' έξω από το σωματείο τους «προστασία οικογένειας». Και πάλι το ελληνικό κράτος ενέκρινε ένα τέτοιο σωματείο. Και είναι γραμμένοι, πόσοι είναι γραμμένοι; Φρίξατε, φρίξατε.
Είναι γραμμένοι 30.000 σε όλη την Ελλάδα, όλοι οι διαζευμένοι που δεν μπορούν να πάρουν διαζύγιο, γιατί το δικαστήριο δεν βρίσκει αιτία νόμιμη να δώσει το διαζύγιο. Όλοι αυτοί οι 30.000 μαζεύτηκαν από όλη την Ελλάδα και φτιάσανε σωματείο και το ονόμασαν «προστασία της οικογένειας».
Και από αυτούς είναι, από αυτούς είναι 5.000 μέσα στην Αθήνα είναι από τέτοιους. Στη Θεσσαλονίκη είναι 3.000. Και κάτω στην Πάτρα, την πόλη του Καρναβάλου, είναι 2.000. Όλοι αυτοί μαζευτήκαν σε όλη την Ελλάδα.
Αυτό, η οικογένεια, το πήραμε από εκεί απάνω το αστέρι αυτό και το ρίψαμε μέσα στον βούρκον, μέσα στην αμαρτία. Για να δούμε, στέκεται το άλλο αστέρι; Το άλλο αστέρι ποια είναι; Η πατρίδα, η πατρίς. Αυτές τις ημέρες χιλιάδες φορές ακούστηκε η λέξη πατρίς και πατρίς.
Σύμφωνα, στα παλιά τα βιβλιάρια των στρατιωτών μας, στα ατομικά τους βιβλιάρια των στρατιωτών μας, ήταν τυπωμένο πάντοτε ο λόγος που γράφει «μητρός και πατρός και απάντων προγόνων τιμιότερον εστί η πατρίς» και πρατισνούν έχουσι και πραθεείς και πρατισνούν έχουσι. Ότι παραπάνω από όλα είναι η πατρίς. Πολύ καλά. Και μάλιστα η πατρίς που ονομάζεται Ελλάς. Πολύ καλά. Σύμφωνα.
Στα πράγματα τώρα, πόσο στοιχίζει αυτή η πατρίδα; Όχι σε λέξεις, όχι σε βερμπαλισμό, όχι σε λόγια κούφια, όχι σε θεωρίες, όχι σε βιβλία, όχι σε περιοδικά, όχι στο ραδιόφωνο, όχι σε πλάκες, όχι σε τραγούδια.
Πόσο στοιχίζει η πατρίδα σε θυσίες; Ένας εζηγήσω, πόσο αδράμια είναι ο πατρέτισμός σου, ένας εζηγήσω, τα έργα σου, θα αποδείξω αν είσαι πατριώτης
Φωνάζει η πατρίδα. Για να αγαπούσε την πατρίδα, πρώτα νούμερο, αυτός ο πλούσιος που έχει τα χρήματα πολλά και τα πορτοφόλια του αναστενάζουν και σκίζονται, αυτός ο πλούσιος, πρώτα πρώτα, ζητούμε το αίμα του, αίμα που θα δώσανε τα παιδιά για να ζήσει αυτός ο τόπος ελεύθερος. Ζητούμε το λιγότερο, τα χρήματά του. Για να αγαπούσε την πατρίδα του, θα ήταν συνεπής εις τας οικονομικάς υποχρεώσεις του.
Θα έσπευδε στο Ταμείο του Κράτους και θα επλήρωνε τον φόρο του τίμια, ειλικρινά.
Αυτοί που αποφεύγουν το φόρο να δώσουν εις το κράτος, αυτοί που αποφεύγουν το φόρο, δεν είναι οι μικροί. Αυτοί που αποφεύγουν να πληρώσουν τους φόρους εις το κράτος, είναι αυτοί που φωνάζουν πατρίδα και πάλι πατρίδα.
Αυτοί που αποφεύγουν να δώσουν στο κράτος, αυτοί είναι οι μεγάλοι φοροφυγάδες. Και τα βάρη των φόρων, τα βάρη των φόρων, πέφτουν στους ώμους του μικρού, του μαρτυρικού λαού μας που κάμπτεται κάτω από τη βαρυτάτη φορολογία, για να αποφεύγουν οι άλλοι τας βαρυτάτας υποχρεώσεις προς τους νόμους.
Και ψηφίζει το κράτος νόμος επί νόμος, αλλά αυτοί είναι ασύλληπτοι. Γιατί είναι ασύλληπτοι είναι άλλο θέμα. Αν αγαπούσε την πατρίδα θα αγαπούσε τη σημαία. Πως στα λόγια; Όχι στα λόγια. Θα αγαπούσε την πατρίδα στην πραγματικότητα και θα το είχε καμάρι του, αφού τον βοήθησε και έχει καράβια πλεούμενα.
Και σε επίκτωση η Μεσόγειος από καράβια ελληνικά, προς τιμήν θα θεωρούσε, χαρά του, επάνω στα κατάρτια των καραβιών του να υψώσει την ελληνική σημαία. Για να υψώσει τη σημαία πάνω στα ψηλά βουνά με αίματα, αυτός ο καλύτερος να υψώσει τη σημαία επάνω στα κατάρτια των καραβιών του.
Καράβιόντου. Ένα σκηνάκι ήταν, ένα σκηνάκι ήταν. Κι όμως, τα καράβια τους επάνω στις θάλασσες αρμενίζανε κάτω από την Τουρκιά. Ο Κατσαντώνης είχε τη σημαία την ελληνική κάτω από την Τουρκία και μέσα σε ελεύθερο κράτος. Αυτοί επάνω στα κατάρτια τους δεν ανεμίζουν ελληνική σημαία, αλλά ανεμίζουν σημαία μικρών και ασήμαντων εθνών. Σε άλλο κατάρτι η σημαία της Κόστα Ρίκας, στο άλλο κατάρτι η σημαία του Παναμά, στο άλλο κατάρτι η σημαία της Γουατεμάλας, στο άλλο κατάρτι. Γιατί; Γιατί εκεί είναι αυτή.
Είναι φτηνά τα πάντα και για λίγα τριάκοντα αργύρια προτιμούν στα κατάρτια των εφοπλιστών να υψώσουν ξένες σημαίες. Θέτε να τους δείτε; Θέτε να κατεβάσουν όλες τις σημαίες και να υψώσουν ελληνικές σημαίες;
Όταν δούνε ότι το κράτος το ελληνικό τους κάνει χατήρι και τους έχει αφορολόγητους, θα υψώσουν επάνω στα κατάρτια τους ελληνική σημαία και θα γιορτάσουμε το γεγονός η μισή ρήθη. Έχεις ξένες σημαίες. Πατρίδα, αν είσαι πατριώτης, πορτοφόλι σου μέσα θα έχεις ελληνικά φράγκα. Αυτά τα φράγκα, τα πτωχά φράγκα, θα τα έχεις στο πορτοφόλι.
Κι όμως αυτοί καμίαν εμπιστοσύνη στο ελληνικό νόμισμα. Λένε «εμπιστοσύνη στο ελληνικό νόμισμα», φωνάζουν στον κόσμο «αποταμίευση», να μαζέψουν τα χρήματα. Πολύ καλά, συμφωνώ κι εγώ, ναι συμφωνώ, όλα αυτά ωραία, ωραία αυτά.
Και αυτοί τα λεπτά τους, τα χρήματά τους, τα κάνουν μετοχές στο εξωτερικό. Τα κάνουν, δεν είναι μυστικό αγαπητοί μου, δεν είναι μυστικό αυτό. Τα χρήματά τους τα κάνουν ράβδους χρυσού, ράβδους χρυσού που τα φυλάνε στην Ελβετία, μέσα στις άλλες χώρες.
Κι άμα καμιά, μακάρι, Άγιοι Άγγελοι, Άγιοι Άγγελοι και Αρχάγγελοι, φυλάγε τον τόπο μας, φυλάγε τα βουνά μας, τα λαγκάδια μας, αν καμιά φορά, ας μην δώσει. Εμείς οι παλαιότεροι που ζήσαμε το δράμα, που πολεμήσαμε, που αγωνιστήκαμε, που βγήκαμε χίλια κομμάτια, που πήγαμε στις φυλακές, δεν θέλουμε να έρθει αυτή η μέρα.
Για τη νέα γενιά δεν θέλουμε να έρθει αυτή η μέρα. Όχι, εγώ τουλάχιστον θέλω να αποθάνω πριν να δω πάλι μια τέτοια μέρα. Ε, λοιπόν, αν έρθει καμιά τέτοια ημέρα καταραμένη, θα τους δείτε αυτούς με τα ελικόπτερα να φεύγουν από την Ελλάδα, με τους ράβδους τους, με τους νοτοχάστρων, για να μένει αυτός ο μικρός λαός εδώ, να υποφέρει προσέσκωση όλων αυτών των κυρίων.
Πατρίδα φωνάζει και φόρο δεν πληρώνει. Πατρίδα φωνάζει και σημαία δεν υψώνει στα κατάρτια του. Πατρίδα φωνάζει και νόμισμα ελληνικό το περιφρονάει. Πατρίδα φωνάζει, φωνάζει η πατρίδα. Και ούτε μια δραχμή, ούτε μια δραχμή δεν δίνει στα ευαγή ιδρύματα, ζώντας και πεθαμένος.
Πέθανε. Διαθήκες ανοίγονται κάθε μέρα, στο Παρίσι, στο Λονδίνο, στη Νέα Υόρκη, ανοίγουν κάθε μέρα διαθήκες. Κλαίω, αδελφοί μου, μαθαίνω, μου γράφουν από το Λονδίνο, μου γράφουν από το Παρίσι, μου γράφουν.
Ανοίγουν διαθήκες κάθε μέρα πλουσίων που μπορούν να αγοράσουν το Λονδίνο και την Νέα Υόρκη και την Ελλάδα ολόκληρη εκατό φορές. Ανοίγουνε διαθήκες τους, διαθήκες τους. Τι; Στα σκυλιά, στα γατιά, στις υπηρετριές, στις παλλακίδες, στις Ρωμιές, Αγγλίδες, Αμερικάνες, δίδουν, δίδουν, δίδουν με το φτυάρι, με το φτυάρι.
Στην πτωχή μας, στην πατρίδα, ούτε μια δραχμή. Πού είναι οι μεγάλοι ευεργέτες μας, που γέμισαν την Ελλάδα με κτίρια; Κοιτάξτε: Αρσάκειο, Ριζάρειο, Πολυτεχνείο, Βαρβάκειον, τα πάντα. Ποιοι; Πτωχαδάκια που φεύγανε με παντελόνι, γυμνοί, με την ευχή της μάνας των.
Άλλος πήγαινε, Ηπειρώτης, επάνω στη Μόσχα, άλλος πήγαινε στην Οδησσό, άλλος στην Αλεξάνδρεια, άλλος από εδώ. Μια καρδιά έκανε: «Θεέ μου, να πιάσουμε λεπτά, να κάνουμε καλό, να χτίσουμε σχολειό στο χωριό μας, να χτίσουμε πανεπιστήμιο».
Στην πτωχή μας, στην πατρίδα, εκεί να με δώνομαι. Κι άνοιγε η διαθήκη και έκλαιγε όλη η Ελλάδα. Άνοιξε η διαθήκη του Ριζάρη και έκλαιγε η Αθήνα. Άνοιξε η διαθήκη του Βαρβάκη και έκλαιγε η Αθήνα. Έκλαιγαν, βλέπουν όλα τα χρήματα, τα άφησαν στην πατρίδα και γέμιζε η Ελλάδα από φιλανθρωπικά καταστήματα.
Αν δείτε τα Γιάννενα, μια μικρά πόλη, πτωχή πόλη, γεμάτη φιλανθρωπικά καταστήματα. Τα χτίσανε οι Ηπειρώτες, τα γνήσια παιδιά της. Πού είναι σήμερα οι ευεργέτες; Ένας Αβέρωφ, πού είναι ο Αβέρωφ; Ο Αβέρωφ που μας έφτιασε, μας έφτιασε όχι μόνο το μαρμάρινο στάδιο, η μικρή αυτή χώρα, μας άφησε εκατομμύρια λίρες, μας έφτιασε τον Αβέρωφ, το θρυλικό καράβι που μάντρωσε, μάντρωσε τους Τούρκους μέσα στα στενά και δεν ξεμύτισαν από εκεί μέσα. Πού είναι αυτοί οι ευεργέτες μας; Πού είναι αυτοί οι μεγάλοι άνδρες; Όλα έγιναν business, όλα έγιναν συμφέρον, και η πατρίς;
Πατρίς, η πατρίς τι κατάντησε, η πατρίς, ο πατρίς, πατρίφωνα. Σου απαγορεύω να μιλάς πατρίδα. Η στολή σου είναι εμπαιγμός, είναι θέατρο, είναι η πατρίς. Να μιλάω για την πατρίδα, οι ανώτεροι, να μιλάω οι αξιωματικοί, οι έφεδροι, να μιλάω για τα παιδιά της Ελλάδος. Εσύ ως, δεν σε επιτρέπω να μιλάς για την πατρίδα. Τρώω και πίνω για την πατρίδα. Τίποτα δεν αισθάνεσαι, τίποτα δεν έχεις μέσα στην καρδιά σου. Πατρίδα, ο πατρίς άστρο και κατήν είσαι πατρίς ίσον η πατρίς ίσον η τσέπη τους. Τίποτα άλλο δεν είναι η πατρίδα, αδελφοί μου, το ένα αστέρι, το ιδανικό.
Το ιδανικό οικογένεια το ρίψαμε μέσα στο Χόλικον, το άλλο αστέρι το ρίψαμε μέσα στα χρηματοκιβώτιά μας του Ιούδα. Ας αναγνωρίσουμε τα λάθη μας και ας μετανοήσουμε και ας συναισθανθούμε τα ελαττώματά μας, για να μπορέσουμε να δημιουργήσουμε μια νέα κοινωνία. Τέλος.
Ο Κύριος Σιμώνης του Χριστός, Διαπρεσβειών της Περαγίας Θεοτόκου, ας φυλάτε πάντα στη μας αγαπητοί αδερφοί. Αμήν.