Ἡ Ἀποκάλυψις τοῦ Ἰωάννου 62

Ἡ ἀγγλικὴ μεταγραφὴ εἶναι αὐτόματη μετάφραση τῆς πρωτότυπης ἑλληνικῆς διάλεξης. Ἐνδέχεται νὰ περιέχει σφάλματα· τὸ ἀναλλοίωτο ἑλληνικὸ πρωτότυπο εἶναι τὸ ἔγκυρο κείμενο.

Let us take up our topic for today. I would like to read you something, and that is why I want it recorded on the tape recorders I have here in front of me: a letter that was published these past few days in the Orthodox Press, one that has the most direct bearing on the matters we are dealing with here.

This letter appears in issue 536 of the Orthodox Press, dated December 17th, 1982. It is signed by a certain Dr. Petros Koutsoukos, a chemist and lecturer at the University of Patras.

So this is no ordinary man writing the letter. Please pay attention to it; he says the following. Dear Editor, in bulletin number 41, the newsletter issued by the department of public and external relations of the Synod of Bishops of the Russian Church Abroad in America, over which Metropolitan Filaretos presides, I read the following report, which I quote here in translation.

Perhaps it would be worth publishing so that those who are raising children may be informed, especially our Orthodox brethren. And now comes the translation of the report he sends as a letter. And please pay attention; it really is extraordinarily interesting.

Robert Dornan, a Republican Senator from California, has introduced a bill according to which records that contain reverse masking, backward masking, would be required to state this on their cover.

Backward masking is a technique whereby a message recorded on the record can only be heard when the record is played in reverse. Let me explain here: it is well known that all records move from left to right, both on the old gramophone and on the record player; they move from left to right.

Reverse motion means turning a knob on the record player so that the motor takes on different revolutions, or a mechanism that gives the opposite, reversed revolutions and movements, so that the record turns from right to left.

It does not mean turning the disc over to the other side; it means changing the direction of motion, which means that the record must have two recordings on each side. One, the classic, the standard one, which goes from left to right, and the other, the so-called backward masking, that backward masking which moves from right to left.

Take the hands of a clock. We use the example as the technique. They move from left to right. Now we have reverse or opposite motion. From right to left. So then, did you understand what these records are?

How do they work, technically speaking? The reason the warning on the record cover is required, the translation of the text continues, is that these messages, even though they are not heard when the record is played normally, so it has two motions, the standard motion and the other motions, are not heard when it is played normally, yet have the property of being inscribed upon the subconscious.

That is to say, it has a text, it has music, it has such content that has the capacity, strange as it seems at first glance, for these things to be inscribed upon the subconscious. And let us see what this thing is.

There are many music albums, and as you know rock music is very much in fashion. All our young people dance to rock music. The radio station on the first program plays four or five rock songs every day, enough to make you hear it and ask, where am I, in a civilized country or in some jungle?

Of course, perhaps some who hear me and who like this music will say that I have no idea about music. In the opposite case I could argue the contrary as well. So there are many rock music albums that enjoy commercial success and that contain messages glorifying Satan.

So then, the backward recording contains such messages. The Republican Senator Dornan is therefore right to consider something like this dangerous and deceptive, and that consumers ought to be warned.

Without specifying the particular records, the Senator cites some of the messages he gathered. So listen, from the messages written backwards on the discs: Satan, move through our voices; Satan, Satan, Satan is God, he is God; I live for Satan; I do not care for God; I cannot avoid it; he is my sweet Satan; Satan is strong; I will give you 666. There, you heard it, I will give you 666, the very thing we have spoken of, the number of the Antichrist. Take note, why are these things inscribed upon the subconscious? As we say, pay attention, pay attention, pay very close attention.

We say, say the prayer, Lord Jesus Christ, have mercy; how much? Say the rest, Lord Jesus Christ, have mercy on me, Lord Jesus Christ, have mercy on me. Indeed, those who begin as beginners to say it in a monastery say it aloud; at the Monastery of Filotheo, for example, they say it aloud; when the prayer begins to be imprinted, which of course they say happens there, in the heart, which is the subconscious, then they no longer say it aloud, but say it softly, they say it within themselves.

And then something astonishing comes to pass. That word of the Song of Songs is fulfilled: I sleep, but my heart is awake. And those who pray with the Jesus Prayer in this way say that their heart says the prayer while they sleep.

How is it possible for the heart to say the prayer, Lord Jesus Christ have mercy on me, while you are asleep? Quite simply, the prayer has passed from the conscious mind into the subconscious. A technique, without my telling you more at this moment, simply a form of technique, one aspect of the technique, for this is not the only thing.

One aspect of the technique is repetition, hence the Satan, Satan, Satan is God, he is God. This constant repetition passes into the subconscious, to put it to you another way. It is the very thing employed by people who want to brainwash other people.

By saying the same reports over and over, the same themes again and again. The repetition, again and again and again, this at some point passes from the conscious mind, without the person realizing it, into the subconscious.

So there you have it: that is why the content of the backward recording on these records passes into the subconscious.

In asking for a federal law to be passed, so that wherever such messages exist there would also be a corresponding warning, the senator believes this is not only a matter of honesty in advertising, but that it matters so that parents and teenage consumers may be informed and not overlook the fact that many famous rock music records contain messages that glorify Satan. I wonder: have such records, such discs, been imported into Greece? Do you suppose they haven't been imported?

James Gilbert, a Protestant pastor in Texas, having long been aware of the dangers, had published an extensive article about such records in 1981. A popular song by the rock band Queen, which means 'queen,' bearing the title

'Another one bites the dust,' which means 'another one bites the dust,' contains the repeated phrase,

listen, the repeated phrase, which is the very thing that entered the subconscious. What is that phrase? 'Decide to smoke marijuana,' that is, drugs; and indeed the way it is spoken to you is sometimes in a low voice, so that it enters, so that it goes in. The speaker puts his mouth very close to the microphone, softly, and little by little this enters into the person.

So you see: 'Decide to smoke marijuana,' that is, drugs, which one can hear if the record is played backward. Another song by the Rolling Stones, with the title 'Sympathy for the Devil,' has become an unofficial national anthem of the Satanists.

And the leader of the band, Mick Jagger, is often referred to as the demon of rock. Gilbert gave a series of lectures in schools and parishes about what he calls the assault of Satan. According to the research he carried out above all, the rock bands that should be avoided are the following: Queen, Led Zeppelin, Fleetwood, Fleetwood Mac, The Eagles, and the Rolling Stones.

Those who are involved with rock music know these things. There the speaker, four or five times every day, his tongue runs like a railway, like a sewing machine. And one says, 'My, my,' inside out and backward. And one says, 'But every day this program?' Because there are many fans.

And so there is great harm, and we ought to lament. And the translation continues: Every Orthodox Christian must take note of the concerns of Senator Dornan, and parents should be especially careful about what records their children are listening to.

So, my dear friends, these things were to be expected, because do not forget that rock music did not arise from the inspirations of great composers, or even of small, obscure ones; rather, rock music is ritual music. That is, it is the music of the black peoples, of the idol-worshippers, who use it in their rituals; therefore it is ritual music.

And because it is the worship of Satan, it follows that this music creates in the young what it creates. So the music came first, the music that creates a kind of frenzy within the soul, something strange.

Do you not remember, quite a few years ago, that band, the Beatles, that went around our globe, around our earth? And wherever these men went, the young people went wild; they came out of the theater and smashed everything, whatever they found in front of them.

We know that music tames; yet to listen to music and to begin kicking, smashing shop windows, having no regard for public order, safety, and so on. All of this shows that this music has something demonic about it.

Indeed, it has something demonic. This music in itself has something demonic. Because it is ritual music. And now come also the slogans of this music. Which are nothing but idolatry, and so the evil is completed.

Let those who love rock music hear this. Let them hear it. Of course, from an artistic standpoint I will say once again: whether this music can be called music, whether this thing can cultivate, so to speak, a person's sense of beauty.

I think that in a person who could take pleasure in such contrivances, there is certainly a perversion of his artistic sense. But the serious thing is that this music becomes a carrier both of drugs and of the worship of Satan.

So let us be careful, my dear friends, and because it said 'I will give you the 666,' for this reason, because this element too is mentioned within these records, on these discs. And because we are analyzing these themes in the series on the Apocalypse, that is why I read you this letter.

And now, my dear friends, we continue with our subject.

In the rest of the fourteenth chapter, two images are described.

The first is the harvest, in which the world is regarded as a field,

and the second image is that of the vintage and the winepress, where again the world is seen as one great vineyard and a winepress, a wine vat.

Both images are a foreshadowing of the judgment of the world. Here is how the sacred text puts it, chapter 14, verses 14 to 16: 'And I looked, and behold, a white cloud, and upon the cloud one seated like the Son of Man, having on His head a golden crown, and in His hand a sharp sickle.'

'And another angel came out of the temple, crying with a loud voice to Him who was seated upon the cloud: Put in Your sickle and reap, for the hour to reap has come, for the harvest of the earth is dried up. And He who was seated upon the cloud put in His sickle upon the earth, and the earth was reaped.'

So first, the image of the harvest, which, as I told you, is a foreshadowing of the judgment of the world.

It is a wonderful image, and liturgically a magnificent one, and it is known from both the Old and the New Testament. The one like a man who is seated upon the cloud is the Lord Jesus Christ, who comes as Judge of the whole created world.

Here, perhaps, in the understanding of many of our Christians, there is no image of Christ the Judge, but only the image of Christ the Redeemer.

Notice these telling signs: since within them there is no image of Christ the Judge, they always want a Christ who is

gentle, condescending, forever forgiving, sweet, and accepting of any condition whatever, whether it has been amended or left uncorrected, with this sweet Jesus never reproving or judging at all.

But there is the depiction of Christ, of Christ as Pantocrator and Judge, in the dome of the monastery of Daphni; there are even postcards of it in circulation, and I believe you will all have seen these awesome images of Christ, because our iconography is always doctrinal and never naturalistic. It does not paint natural bodies; it paints doctrines.

When it gives one eye that is mild and one eye with the brow raised on the very same face. If you look at the eyes separately, the one eye is sweet and mild, the other is fearsome. A hand that is out of joint, showing that the hand of a Judge, of the Judge of the whole world, cannot be a human hand.

A hand that can send the ungodly into Hell cannot be a human hand. This is why Byzantine iconography, the iconography of our Church, is not a naturalistic iconography but a doctrinal one.

And so, for those who carry within them the image of a sweet Christ, they cannot look upon this image of Christ the Pantocrator; they regard it as foreign to their feelings, they regard it as repellent and, if you will, perhaps even anti-Christian.

This is a very serious, incomplete understanding that we have of Christ, with the consequence that such people live a life without consistency. For when within them they carry a Christ who will not judge human deeds, then why should they not live an inconsistent life, a life of no accountability, never really wanting to be corrected?

It is rather like what the Apostle Paul writes in his Second Epistle to Timothy; he writes it there about something else, yet the words come to give the meaning for these sorts of people. Having, says the Apostle, a form of godliness, an outward shape of godliness, but denying the power of it.

Or that other phrase: ever learning, and never able to come to the knowledge of the truth. Why? Because within them they carry this mistaken image of Christ, that He is nothing but the Redeemer. But Christ is both Redeemer and Judge.

This is why they cannot accept the Second Coming of Christ; they cannot accept it, and I will say it once more, because this notion is so widespread, that Christ is Redeemer and Judge. After all, redemption would have no meaning if He were not Judge, for those who will be redeemed, those who will live in the Kingdom of God, how will they live there if there is no judgment?

So the first appearing of Christ is one of redemption; the second appearing of Christ is one of judgment.

Christ, then, comes as Judge at His Second Coming. He said so Himself, 'and they shall see,' Matthew 24:30: the Son of Man coming upon the clouds of heaven with power and great glory.

The words of Christ are in complete agreement with the image that the Evangelist John gives us in the Apocalypse. There he says that he saw one coming upon a cloud like the Son of Man, to judge the world. And so Christ Himself tells us.

They shall see the Son of Man, that is, Me with My human nature. For as you will know, I trust you know this. We could not allow a listener who does not know this, that Jesus Christ in heaven is there with His human nature.

Notice this: he did not cast off the human nature. He could not cast off that which he had redeemed, saved, healed, and brought into theosis. So he is in the heavens with his human nature, at the right hand of God the Father, in the glory of God the Father, the human nature.

So he will always come as the God-Man, and the human nature will be set before us. That is why he says in the Gospel of Matthew, in chapter 25, which speaks about the judgment, 'When the Son of Man comes.' He does not say 'when the Son of God comes,' but 'the Son of Man.'

Because the human nature of Christ is brought to the fore, and this shows that it is not God who will judge us; a man will judge us. For a man might say, 'My God, how can you judge me? You are God and I am a man; you cannot judge me.' That is why he will come to judge as a man, a man, a man. Never forget this.

Daniel says, in chapter 7, verse 13: "I was watching in a vision of the night, and behold, one coming with the clouds of heaven, like a son of man." And the Apostle Peter, when he was called to the house of Cornelius the centurion, among the other things he said, said this as well, in Acts 10, verse 42.

'And he commanded us,' Christ commanded us, 'to preach to the people and to testify,' to give our witness, our testimony, to the people, 'that it is he who was appointed by God to be the judge of the living and the dead.'

Let us tell the people plainly and clearly that the Jesus who died and rose and ascended, who is God become man, he is the judge of the living and the dead. What does 'the dead' mean? Those who have died and will rise and be judged. For all will rise, from Adam and Eve onward, and all will stand before Christ to be judged.

The image of the judgment is most beneficial for the spiritual person, most necessary. Beyond being the truth and the reality, the image of Christ the Judge has a teaching power. It creates the fear of God, the fruitful fear of God, and in this way it prepares the soil for virtue to grow.

For 'the beginning of wisdom,' and 'wisdom' in Hebrew means virtue, 'the beginning of wisdom is the fear of the Lord.'

The cloud on which he sits, and the Evangelist John tells us that as the Son of Man he was upon the cloud, is a sign of the presence of God. And the white cloud calls to mind the luminous cloud of the Transfiguration of Christ.

of Christ.

Those two angels give notice to the witnesses of the Ascension of Christ, which the Evangelist Luke records for us in the Acts, in the first chapter: that this same Jesus, who was taken up from us into the heavens, will come again in the same way, 'in like manner as you beheld him going into the heavens.'

In the same manner that you saw him depart, ascending into the heavens, in that same manner he will come. In what manner? That is, just as he ascended and a cloud received him, took him, lifted him up from below, in the same way he will come upon a cloud.

That is why I explained to you that the image in the Apocalypse is in complete agreement with the tradition concerning the Ascension of Christ: as he departed, so he will come. With only this difference. As the Lord ascended into the heavens, all the angels of heaven accompany him. But the disciples and the multitude of the faithful were not only the eleven disciples; according to tradition the Theotokos was there as well.

Notice this: they were not only ten or twenty people; they were very many people, perhaps five hundred. That phrase 'to more than five hundred brethren' is probably what the Apostle Paul is alluding to, the Ascension of Christ; pay attention.

They do not see the angels. God does not permit the angels to be visible, because, on seeing so wondrous a spectacle, their attention would be drawn away from the central subject, which was Jesus Christ. It is like when we enter a hall and there is a painting set in a frame, a very costly and impressive frame, and our attention is drawn away from the main subject of the painting and goes to the frame. So that the eye of the onlookers would not go to the frame, the angels are not seen; yet they are present, they accompany Christ. They are not seen, only Christ. When Christ comes again, then the holy angels will accompany him and will be visible. Christ himself said it: when the Son of Man comes,

in his glory with all the holy angels of heaven. The golden crown that the one like the Son of Man wears upon the cloud reveals the royal dignity, and consequently the dignity of the Judge as well. The sharp sickle is the symbol of the carrying out of the judgment. And it reveals the thoroughness, the precision, and the swiftness of the judgment: that the judgment will be radical, there will be no injustices, it will be precise, and it will be most swift.

The angel who comes out of the temple of heaven and cries with a great voice to Christ the Judge, saying to him:

"Put your sickle upon the earth and reap." The earth here reveals, as Saint Andrew of Caesarea says, the intimate concern of all the heavenly powers, who long to behold the vindication of the righteous on the one hand, and on the other the cutting off of the lawlessness of sinners. The angels are waiting to see this: the vindication of the righteous, their restoration into the Kingdom of God, and also the punishment of sinners. And so the angel who says, "Put your sickle to the earth," and cries it out with a loud voice, is that very longing for history at last to be finished, for all things to be set in their rightful place.

By the harvest the consummation of the age is depicted, and the hour of that consummation by the words 'the harvest of the earth was dried up,' as the angel says there: 'Put your sickle to the earth, for the harvest of the earth is dried up.' So we see here that the angels accomplish the harvest of the Judge as the executive instruments of the Chief-Reaper, the Judge. All this image of the consummation, of the judgment of the world, which, as we saw, the book of the Apocalypse describes in every detail, will be given to us in a later chapter, pardon, in the 20th chapter, in the 19th chapter, pardon. But above all now, in the parable of the tares, in which the Lord had given one facet of the Kingdom of Heaven.

It is in Matthew chapter 13, and it says there that 'the Kingdom of Heaven is likened to a man who sowed good seed in his field,' and so on. You know this parable, this parable of the field and the tares. The wheat was sown, but at night, it says, an evil man came and cast the evil seed, the devil's seed, the tares.

And when the wheat began to sprout, the tares also began to sprout. Then the workers protested and said, 'Lord, did you not give us good seed? How did the tares spring up?' 'Yes, yes,' he says, 'indeed.' The workers do not know, but the Lord of the field reveals it to them.

When you had sown your seed and finished and gone home, then the evil man came to the fields. The interpretation of this parable, my beloved, is given by the Lord himself. I will read it to you exactly as the Evangelist Matthew sets it down, when the Lord was asked by his disciples what the parable of the tares meant. Listen. I will not interpret it for you, for the sake of brevity. It is easy. Only here and there will I add a word.

The one who sows the good seed is the Son of Man, that is, Christ, the Gospel. And the field is the world. You see, the field is the world; that is why he likens the world to a field. And the good seed, these are the sons of the Kingdom; they are the people who receive the Gospel, they are the good wheat. And the tares are the sons of the evil one, the people of the devil. And the enemy who sowed them is the devil. And the harvest is the end of the age, the end of history.

So how is the end of history pictured here? As a harvest. "The reapers are the angels; and just as the weeds are gathered up and burned in the fire" — as He says, they gather the weeds and throw them into the fire. "So it will be at the consummation of this age" — the end of history. "The Son of Man will send out His angels, and they will gather out of His kingdom all causes of stumbling and all who work iniquity, and they will throw them into the furnace of fire." What is this furnace of fire? He tells us with another image: "There will be weeping and gnashing of teeth" — the grinding of teeth. "Then the righteous will shine" — they will blaze — "like the sun in the kingdom of their Father."

Did you see the interpretation of the parable? It is exactly what we are now speaking of in this passage from the Apocalypse. The image of the harvest, however, as it is set out in the Apocalypse, has mainly the character of the gathering of the faithful, while the second image, that of the vintage, a little further on, carries the judgment and the punishment of the ungodly.

The parable of the tares has both together. In the same parable are both the good and the wicked. Here, however, the two cases are kept separate. So in the harvest here we have mainly the harvest of the righteous, while in the vintage we have the gathering of the ungodly, which we will see a little further on.

About this image of the harvest, which we read in Revelation, Saint Andrew of Caesarea writes the following: The drying of the harvest signifies that the time of the end of the age has arrived. So when the seed of piety has ripened like grain grown mature, it will be counted worthy of the heavenly storehouses, yielding its fruit to the husbandman thirtyfold and sixtyfold and a hundredfold.

The hour of the harvest has come; God will now gather in the fruit of the faithful and store it in the granary of the wheat, whatever each one has yielded, whether thirty, or sixty, or a hundred. And now we come to the second image, that of the vintage and the winepress; I will read it to you.

The winepress means the trough where the grapes are trodden. And another angel came out of the temple that is in heaven, and he too had a sharp sickle. And another angel came out from the altar, the one who has authority over the fire, and he called with a loud cry to the one who had the sharp sickle, saying: Send forth your sharp sickle and gather the clusters of the vine of the earth, for the grapes of the earth have ripened. And the angel put his sickle to the earth and gathered the vine of the earth, and he cast it into the great winepress of the wrath of God. And the winepress was trodden outside the city, and blood came out of the winepress, as high as the horses' bridles, for a distance of one thousand six hundred stadia.

Here we see the angels moving as though the action of the Judge, the man seated upon the white cloud, were absent. But he is not absent, he is not absent. Arethas makes a subtle observation and says: This Lord does not deign to carry out the gathering himself, as he did with the earlier harvest; nor does he, with the Gospel parable in mind, send the wheat into the storehouses and the tares into the fire that never ends.

Did you see? He does not deign, he says; the Judge does not deign to make the gathering of sinful men himself, but assigns it to the angels. This is a fine observation of Arethas. The angel who comes out from the altar expresses the longing and the cry of the saints.

If it is the altar of the whole burnt offerings, as the sacred Evangelist sees in his vision, then beneath the altar are the souls of those slain for the word of God. Remember, in the Apocalypse, the sixth chapter, the ninth verse; he writes it there.

If it is the altar of incense, then it is the prayers of the saints, who cast their incense upon the golden altar that stands before the throne of God. The Apocalypse, the eighth chapter, the third verse.

Whether, then, it is the case of those beheaded for the witness of Christ, who say, When, O Lord, wilt thou avenge our blood, not in the sense of vengeance, but in the sense of the restoration of our body: when will our Resurrection come to pass?

Or whether it is the prayers of the saints, the point is that the judgment is bound up with the saints and the martyrs, who were afflicted by the ungodly, and for whom now the hour of punishment has come.

The angel who comes out from the altar, the other angel, cries out to the angel who bears the sharp sickle to proceed to the harvest of the vine of the earth. The sharp sickle expresses the judgment, just as before.

The angel who comes out from the altar is said to have power over fire. Over what fire?

Saint Andrew says: We learn that the angelic powers are appointed over creation, one over this part, another over that, and another over some other part of creation; that is, the angels are set as overseers over the created order, here meaning over this very Angel of whom we are speaking.

We know his punishing role from the fact that he is set in charge of the fire; and Arethas fills out the picture, saying that this angel, the one we are speaking of, is appointed over the punishment of the ungodly. In other words, he is the angel who keeps watch over the fire of punishment.

And what is the command of the first angel to the second? Thrust in thy sharp sickle and gather the clusters of the vine of the earth. Send forth thy sharp sickle to gather the grapes of the vine of the earth.

For her grapes are fully ripe; the grape of the earth has ripened, the grapes of the earth. My beloved, these are the judgments of sinners, which are likened to a vine that produces the grapes of sin and of apostasy.

This is the turning of God's vineyard into a vineyard of sin, as Moses notes. In Deuteronomy God speaks these words to Moses: 'For their vine is of the vine of Sodom, and their tendrils are of Gomorrah; their grapes are grapes of gall, their clusters are bitter; their wine is the venom of dragons, and the incurable poison of asps.' I planted you, God says through another prophet, as a genuine and good vine; how is it that you turned into a degenerate vine? How did you become a vine of Sodom and Gomorrah, producing bitter grapes? You see, a vine of Sodom and Gomorrah. It is a striking detail that shows how God's vineyard had been perverted.

And since it had been perverted, let me tell you this as well while we are here: for this very reason, my beloved, the true Vine came upon the earth, so that whoever is grafted into this true Vine is in no danger of failing, but becomes a new man; and this Vine is Christ. Now it is no longer a people, a vine, that failed, but a Person, it is Jesus Christ. That is why Christ says, in the fifteenth chapter of John, 'I am the vine,' and he adds, 'the true one,' because the first vine, the people, Israel, proved to be corrupt and perverted; it was planted good and became a vine of Sodom and Gomorrah.

Let us pay attention, beloved, to this word 'ripened,' the cluster, the clusters of the vine, 'for the grape of the earth is ripe,' it ripened. This 'ripened' means it grew ripe. What grew ripe? Evil grew ripe, just as evil once had to ripen among the peoples of the land of Canaan.

When Abraham came, evil had not yet ripened in the land of Canaan. And God tells him, I will send your descendants into Egypt, because the evil of the inhabitants of Canaan has not yet ripened. Do you know how long it took?

Beyond the years between Abraham, Isaac, and Jacob, another four hundred and thirty years. Another forty years in the wilderness, where the Hebrews wandered. And then the evil among the Canaanites ripened, and the Hebrews came to destroy them.

And God said then: the evil has ripened, it has ripened among the tribes, it has ripened. But He said the same thing about the Hebrews themselves: in the very way that I waited for the evil to ripen so that I might destroy them, with you too I will wait for the evil to ripen, and if you do not listen to me, I will destroy you.

This, my beloved, is fearful, fearful, fearful. Consider how we might bring it into our own life. Just as we watch the grapes ripen in summer and say, soon we will be eating the grapes, so too we feel evil ripening in our age, and indeed in our own land.

As evil ripens, we await nothing but the fearful vintage and the fearful winepress. The fearful winepress; but let us look at it: what is the winepress of God? As Saint Andrew again says, 'The winepress of God is the place of punishment prepared for the devil and his angels, great because of the multitude of those tormented within it.' What is the winepress of God? It is the Hell of the demons. Why is the winepress great? Many will be those who are punished. Let no one say, 'Ah, would God punish people who are so many?' Let them not say this.

The winepress of God is great, the winepress of God. The verb 'was trodden' is striking. Notice the verb 'was trodden.' Of course this fits the image of the winepress, because they step inside and tread the grapes.

But it also shows, in a dramatic way, the mistreatment of sinners and their torment. What is implied is that the winepress was trodden, probably by the angels, who serve as the executors of the divine judgment and the divine justice.

Outside the city the winepress was trodden, it says; yes, outside the city the winepress was trodden; the winepress was set up and was trodden. Which city? Outside, says Andrew of Caesarea, outside the city of the righteous. Remember in that chapter we read, in the same chapter, that the Lamb stands on Zion with the hundred and forty-four thousand; that is the city of Christ, that is, the Kingdom of God.

What does this mean? That their punishment will be outside the Kingdom of God; here is how he puts it.

Outside the city of the righteous the winepress shall be trodden, for, according to the words of the prophets, the rod of sinners shall in no way draw near to this their inheritance; for the dwelling of these sinners is set apart and unmixed with the righteous, just as their way of life has been.

That is, just as they lived in the present world without sinful relation to the righteous, in like manner their life afterward too will be unmixed. Further: he passes from the image to what is imaged, because he says that blood came out of the winepress; although the juice of the grape is colored, it is called blood.

And so he says, the blood, says Andrew, from the condemned ones who are trodden and burned, signifies the just and impartial judgment and retribution of God, by which he shows them worthy of punishment. The blood is the expression of the punishment of sinners.

It's like when we say here that a people is to be punished, that the sword falls; it's an image. One measure of how great the thing is, is that the blood will rise as high as the bridles of the horses. So much blood. Whose horses? Either the horses of the enemies, or the horse of the God-man, the Word of God. Andrew of Caesarea has a fine observation on this.

'Reaching as high as the bridles, like the bridles of lust-maddened horses, for the bridles are the pleasures and the lawless deeds in which they were consumed.' The blood rose, he says, up to the bridles of the horses, because, like lust-maddened horses, people put no bridle on their pleasures. People put no bridle on their pleasures.

One more image of the magnitude of the punishment is that the blood reached the order of one thousand six hundred stadia, which is three hundred and seven thousand two hundred meters, three hundred kilometers. What does this symbolic number mean to show? That the blood was abundant, that is, the punishment of sinners great and the sin much.

My beloved, let us take care: 'Fear not, little flock, for it is your Father's good pleasure to give you the Kingdom.' Let us not say, along with the many, no; let us not take our example from the conduct of the many, no. Fear not, little flock, says Christ; do not be swept along by the manner and conduct of this world; fear not, the Father has been well pleased to give you the Kingdom.

Αναλύσουμε το σημερινό μας θέμα. Θα ήθελα να σας διαβάσω, γι' αυτό και επιθυμώ να γραφεί αυτό από τα μαγνητόφωνα που έχω εδώ μπροστά μου, μία επιστολή που εδημοσιεύθη τις ημέρες αυτές εις τον Ορθόδοξον Τύπον και που οπωσδήποτε έχει αμεσότατη τη σχέση με τα θέματα τα οποία κάνουμε εδώ.

Η επιστολή αυτή είναι στο 536 φύλλο του Ορθοδόξου Τύπου της 17ης Δεκεμβρίου του 1982. Την υπογράφει κάποιος δόκτωρ Πέτρος Κουτσούκος, χημικός, λέκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών.

Συνεπώς δεν είναι και τυχαίος άνθρωπος αυτός ο οποίος γράφει την επιστολή. Παρακαλώ προσέξατέ την, λέγει τα εξής. Κύριε Διευθυντά, στο υπ' αριθμόν 41 δελτίον ενημερώσεως που εκδίδει το τμήμα δημοσίων και εξωτερικών σχέσεων της Συνόδου των Επισκόπων της Υπερορίου Ρωσικής Εκκλησίας στην Αμερική, της οποίας προεδρεύει ο Μητροπολίτης Φιλάρετος, διάβασα την παρακάτω είδηση που παραθέτω σε μετάφραση.

Ίσως θα άξιζε να δημοσιευτεί για να ενημερωθούν όσοι ανατρέφουν παιδιά, ιδιαίτερα οι ορθόδοξοι αδελφοί. Και τώρα έχει τη μετάφραση της ειδήσεως που στέλνει ως επιστολή. Και παρακαλώ προσέξατε, πραγματικά είναι εξαιρετικά ενδιαφέρουσα.

Ο Ρόμπερτ Ντόρναν, Ρεπουμπλικάνος Γερουσιαστής από την Καλιφόρνια, έχει εισηγηθεί σχέδιο νόμου, σύμφωνα με το οποίο δίσκοι που περιέχουν ανάστροφη κάλυψη, μπάκγουορντ μάσκινγκ, θα υποχρεώνονται να το γράφουν στο κάλυμμά τους.

Η ανάστροφη κάλυψη είναι μια τεχνική όπου ένα μήνυμα που έχει εγγραφεί στο δίσκο μπορεί να ακουστεί μόνον όταν ο δίσκος παιχτεί ανάστροφα. Για να εξηγήσω εδώ, όλοι οι δίσκοι είναι γνωστό ότι κινούνται εξ αριστερών προς τα δεξιά και στο γραμμόφωνο το παλιό και στο πικάπ κινούνται εξ αριστερών προς τα δεξιά.

Ανάστροφη κίνηση θα πει να γυρίσουμε ένα κουμπί στο πικάπ που το μοτέρ θα παίρνει διαφορετικές στροφές ή ένας μηχανισμός να δίνει αντίστροφες, ανάστροφες στροφές κινήσεις και να γυρίζει ο δίσκος εκ δεξιών προς τα αριστερά.

Δεν σημαίνει να γυρίσω από την άλλη μεριά την πλάκα, σημαίνει να αλλάξω την κίνηση, που σημαίνει ότι ο δίσκος πρέπει να έχει δύο εγγραφές από την κάθε πλευρά. Η μία, η κλασική, η τυπική, που είναι εξ αριστερών προς τα δεξιά και η άλλη, η λεγόμενη ανάστροφη κάλυψη, αυτό το backward masking, που κινείται εκ δεξιών προς τα αριστερά.

Πάρετε τους δείκτες του ρολογιού. Χρησιμοποιείτε το παράδειγμα στην τεχνική. Κινούνται εξ αριστερών προς τα δεξιά. Τώρα έχουμε ανάστροφη κίνηση ή αντίστροφη. Εκ δεξιών προς τα αριστερά. Λοιπόν, καταλάβατε τι είναι αυτοί οι δίσκοι;

Πώς κινούνται από τεχνικής πλευράς; Ο λόγος για τον οποίο επιβάλλεται, συνεχίζει η μετάφραση του κειμένου, η προειδοποίηση στο κάλυμμα του δίσκου είναι ότι τα μηνύματα αυτά, παρόλο ότι δεν ακούγονται όταν ο δίσκος παίζεται κανονικά, άρα λοιπόν έχει δύο κινήσεις, είναι η τυπική κίνησις και οι άλλες κινήσεις, δεν ακούγεται όταν παίζεται κανονικά, έχουν την ιδιότητα να εγγράφονται στο υποσυνείδητο.

Δηλαδή, έχει κείμενο, έχει μουσική, έχει τέτοιο περιεχόμενο που έχει την δυνατότητα, παράξενο φαίνεται εκ πρώτης όψεως, να εγγράφονται αυτά εις το υποσυνείδητο. Και να δούμε τι πράγμα είναι αυτό.

Υπάρχουν πολλά άλμπουμ μουσικής και όπως ξέρετε η ροκ μουσική είναι πάρα πολύ της μόδας. Όλοι οι νέοι μας χορεύουν ροκ μουσική. Ο σταθμός στο πρώτο πρόγραμμα έχει κάθε μέρα τέσσερις με πέντε ροκ μουσική που να ακούσει κανείς και να πει πού βρίσκομαι, σε πολιτισμένη χώρα ή σε κάποια ζούγκλα;

Βέβαια ίσως για κάποιους που θα με ακούν και θα τους αρέσει η μουσική, αυτοί θα λέγουν ότι δεν έχω ιδέα μουσικής. Εν τη αντιθέτω περιπτώσει θα μπορούσα να υποστηρίξω και το αντίθετο. Υπάρχουν λοιπόν πολλά άλμπουμ ροκ μουσικής που γνωρίζουν αγοραστική επιτυχία και που περιέχουν μηνύματα που δοξολογούν τον σατανά.

Ώστε λοιπόν η Ανάστροφη Εγγραφή έχει τέτοια μηνύματα. Δίκαια λοιπόν ο Ρεμπουμπλικάνος Γερουσιαστής Ντόρναν θεωρεί κάτι τέτοιο επικίνδυνο, απατηλό, και οι καταναλωτές θα πρέπει να προειδοποιούνται.

Χωρίς να καθορίζει τους συγκεκριμένους δίσκους ο Γερουσιαστής, αναφέρει ο Γερουσιαστής μερικά από τα μηνύματα που σταχυολόγησε. Ακούστε λοιπόν, από τα μηνύματα που είναι γραμμένα στις πλάκες ανάστροφα· Σατανά, κινήσου μέσα από τις φωνές μας, Σατανάς, Σατανάς, Σατανάς, είναι Θεός, είναι Θεός, ζω για το Σατανά, δεν μου γουστάρει ο Θεός, δεν μπορώ να το αποφύγω, είναι ο γλυκός μου σατανάς, ο σατανάς είναι δυνατός, θα σου δώσω το 666. Ωραία, ακούσατε, θα σου δώσω το 666, αυτό που έχουμε πει, τον αριθμό του Αντιχρίστου. Σημειώσατε, γιατί γράφονται αυτά στο υποσυνείδητο; Όπως λέμε, προσέξτε, προσέξτε, πολύ προσέξτε.

Λέμε, λέγε την ευχή, Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησον, πόσο, λέγε τη συνέχεια, Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με, Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με. Μάλιστα, εκείνοι οι οποίοι ξεκινούν ως αρχάριοι να τη λένε σε ένα μοναστήρι, τη λέγουν δυνατά, στη Μονή Φιλοθέου επί παραδείγματος, τη λέγουν δυνατά· όταν αρχίσει η ευχή να τυπώνεται, που βέβαια λέγουν εκεί, στην καρδιά, είναι το υποσυνείδητο, τότε πια δεν τη λένε δυνατά, αλλά τη λένε σιγά, τη λένε από μέσα τους.

Και τότε πραγματοποιείται κάτι καταπληκτικό. Τηρείται εκείνο το οποίο λέγει το Άσμα Ασμάτων· Εγώ κοιμούμαι, η δε καρδία μου αγρυπνεί. Και λέγουν εκείνοι που κάνουν την ευχή με τον τρόπον αυτόν, ότι λέγει η καρδιά τους την ευχή ενώ κοιμώνται.

Πώς είναι δυνατόν να λέγει η καρδία την ευχή, Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με, να κοιμάσαι; Επέρασε απλούστατα η ευχή από την συνείδηση στο υποσυνείδητο. Μια τεχνική, χωρίς να σας πω πιο πολλά πράγματα αυτή τη στιγμή, απλώς μια μορφή τεχνική, μια πτυχή της τεχνικής, γιατί δεν είναι μόνον αυτό.

Μια πτυχή της τεχνικής είναι η επανάληψη, εξού και το σατανάς, σατανάς, σατανάς, είναι Θεός, είναι Θεός. Αυτή η διαρκής επανάληψη περνάει στο υποσυνείδητο, να σας το πω με άλλα λόγια. Είναι εκείνο το οποίο μετέρχονται οι άνθρωποι που θέλουν να κάνουν πλύση εγκεφάλου σε άλλους ανθρώπους.

Με το να λέγουν τις ίδιες και τις ίδιες ειδήσεις, τα ίδια και τα ίδια θέματα. Η επανάληψη, ξανά και ξανά και ξανά, αυτό κάποτε περνάει από τη συνείδηση, χωρίς να το αντιλαμβάνεται ο άνθρωπος, στο υποσυνείδητο.

Να, γιατί περνάει λοιπόν το περιεχόμενο της αναστρόφου εγγραφής αυτών των δίσκων στο υποσυνείδητο.

Ζητώντας ο γερουσιαστής να ψηφιστεί ομοσπονδιακός νόμος, ώστε οποτεδήποτε υπάρχουν τέτοια μηνύματα να υπάρχει και η σχετική προειδοποίηση, πιστεύει ότι δεν είναι μόνο θέμα διαφημιστικής ειλικρινείας, αλλά έχει σημασία ώστε οι γονείς και οι έφηβοι καταναλωτές να ενημερωθούν και να μην τους διαφεύγει ότι πολλοί φημισμένοι δίσκοι ροκ μουσικής περιέχουν μηνύματα δοξολογίας προς τον Σατανά. Αναρωτιέμαι, άραγε τέτοιες πλάκες, τέτοιοι δίσκοι, έχουν εισαχθεί στην Ελλάδα; Λέτε να μην έχουν εισαχθεί;

Ο James Gilbert, Προτεστάντης Πάστορας στο Τέξας, έχοντας προ καιρού επίγνωση των κινδύνων, είχε δημοσιεύσει ένα εκτεταμένο άρθρο σχετικά με τέτοιους δίσκους το 1981. Ένα δημοφιλές τραγούδι του συγκροτήματος rock, queen, βασίλισσα, που έχει τον τίτλο

Another one bites the dust, που θα πει, άλλος ένας δαγκώνει τη σκόνη, περιέχει την επαναλαμβανόμενη φράση,

ακούσατε, την επαναλαμβανόμενη φράση, είναι αυτό που μπήκε στο υποσυνείδητο, ποια είναι η φράση αυτή; Αποφάσισε να καπνίσεις μαριχουάνα, δηλαδή ναρκωτικά, και μάλιστα ο τρόπος που της φωνείς κάποτε είναι χαμηλόφωνος, ώστε να μπαίνει, να μπαίνει· βάζει ο ομιλητής πολύ κοντά από το στόμα του στο μικρόφωνο, σιγαλά, και σιγά σιγά αυτό μπαίνει μέσα στον άνθρωπο.

Είδατε λοιπόν, αποφάσισε να καπνίσεις μαριχουάνα, ναρκωτικά δηλαδή, που μπορεί κανείς να την ακούσει αν ο δίσκος παιχτεί ανάστροφα. Άλλο ένα τραγούδι των Rolling Stones με τον τίτλο «Συμπάθεια για τον Σατανά» έχει γίνει ανεπίσημος εθνικός ύμνος των σατανιστών.

Ο επικεφαλής δε του συγκροτήματος Μικ Ζάγγερ αναφέρεται συχνά σαν δαίμονας του ροκ. Ο Τιλμπερτ έδωσε μία σειρά διαλέξεων σε σχολεία και σε ενορίες σχετικά με αυτό που αποκαλεί επίθεση του σατανά. Σύμφωνα με τις έρευνες που έκανε κατεξοχήν, θα πρέπει να αποφεύγονται τα συγκροτήματα rock, τα οποία είναι τα εξής: Queen, Led Zeppelin, Fleetwood, Fleetwood Mac, The Eagles και Rolling Stones.

Αυτοί που ασχολούνται με τη rock μουσική, τα ξέρουν αυτά. Εκεί ο ομιλητής τέσσερις με πέντε κάθε μέρα πει η γλώσσα του σιδηρόδρομου, ραπτομηχανή. Και λέει κανείς πω πω πω απέξω και ανακατωτά. Και λέει κανείς μα κάθε μέρα αυτή η εκπομπή; Γιατί υπάρχουν πολλοί θαυμαστές.

Και συνεπώς μεγάλη ζημία και πρέπει να οδυρώμεθα. Και συνεχίζει η μετάφραση. Κάθε Ορθόδοξος Χριστιανός πρέπει να σημειώσει τις ανησυχίες του Γερουσιαστή Ντόρναν και οι γονείς θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί σχετικά με το τι δίσκους ακούνε τα παιδιά.

Ώστε λοιπόν αγαπητοί μου αυτά, μα ήταν αναμενόμενα, διότι μην ξεχνάτε ότι η ροκ μουσική δεν έχει βγει από εμπνεύσεις μεγάλων ή μικρών ασήμων έστω συνθετών, αλλά η ροκ μουσική είναι τελετουργική μουσική, δηλαδή είναι η μουσική των μαύρων, των ειδωλολατρών που τη χρησιμοποιούν στις τελετουργίες τους, συνεπώς είναι τελετουργική μουσική.

Και επειδή είναι η λατρεία του σατανά, επόμενον είναι αυτή η μουσική να δημιουργεί αυτά που δημιουργεί στη νεολαία. Ήρθε λοιπόν πρώτα η μουσική, η οποία δημιουργεί το άμμοκ μέσα στην ψυχή, κάτι παράξενο.

Δεν θυμίστε εδώ και αρκετά χρόνια, εκείνο το συγκρότημα των Μπίτλις που έκανε γύρω τη σφαίρα μας στη γη μας; Και όπου πήγαιναν οι άνθρωποι αυτοί, οι νέοι αφηνίαζαν, έβγαιναν από το θέατρο, τα σπάζαν όλα ό,τι βρίσκαν μπροστά τους.

Εμείς ξέρουμε ότι η μουσική ημερώνει, το να ακούς μουσική και να αρχίσεις να κλωτσάς, να σπάζεις προθήκες, να μη λογαριάζεις τη δημοσία τάξη, ασφάλεια και λοιπά. Όλα αυτά δείχνουν ότι αυτή η μουσική έχει κάτι το δαιμονικό.

Μάλιστα, έχει κάτι το δαιμονικό. Αυτή καθεαυτήν η μουσική έχει κάτι το δαιμονικό. Γιατί είναι τελετουργική μουσική. Και έρχονται τώρα και τα συνθήματα της μουσικής αυτής. Που δεν είναι παρά ειδωλολατρία και να συμπληρωθεί το κακό.

Ας το ακούσουν εκείνοι που αγαπάνε τη ροκ μουσική. Ας το ακούσουν. Βέβαια, από καλλιτεχνικής πλευράς θα πω πάλι άλλη μία φορά. Αν αυτή η μουσική μπορεί να ονομαστεί μουσική, αν αυτό το πράγμα μπορεί να καλλιεργεί, θα λέγαμε, την αισθητική του ανθρώπου.

Εγώ νομίζω ότι ο άνθρωπος που θα μπορούσε να ευχαριστιέται με τέτοια κατασκευάσματα, υπάρχει οπωσδήποτε διαστροφή του καλλιτεχνικού του αισθητηρίου. Αλλά το σπουδαίο είναι ότι αυτή η μουσική γίνεται φορέας και των ναρκωτικών και της σατανολατρείας.

Ας προσέχουμε λοιπόν αγαπητοί μου και επειδή είπε θα σου δώσω το 666, Γι' αυτό το λόγο, επειδή αναφέρεται και αυτό το στοιχείο μέσα σε αυτές τις πλάκες, στους δίσκους. Και επειδή αναλύουμε τα θέματα αυτά στη σειρά των θεμάτων της Αποκαλύψης, γι' αυτό και σας διάβασα αυτή την επιστολή.

Και τώρα αγαπητοί μου συνεχίζουμε το θέμα μας.

Εις το υπόλοιπο του 14ου κεφαλαίου περιγράφονται δύο εικόνες.

Η πρώτη του θερισμού, που θεωρείται ο κόσμος ως αγρός,

και η δευτέρα εικόνα του τρυγητού και του ληνού, που πάλι θεωρείται ο κόσμος μία μεγάλη άμπελος και ένα πατητήρι, μία ληνός.

Και οι δύο εικόνες είναι μία προεικόνηση της κρίσεως του κόσμου. Να πώς το γράφει αυτό το ιερόν κείμενον, 14ο κεφάλαιο, 14 στίχος έως 16. Και είδον και ιδού, νεφέλη λευκή, και επί την νεφέλην καθήμενος όμοιος υιώ ανθρώπου, έχων επί της κεφαλής αυτού στέφανον χρυσούν, και εν τη χειρί αυτού δρέπανον οξύ.

Και άλλος άγγελος εξήλθεν εκ του ναού, κράζων εν φωνή μεγάλη τω καθημένω επί της νεφέλης, πέμψον το δρέπανόν σου και θέρισον, ότι ήλθεν η ώρα του θερίσαι, ότι εξηράνθη ο θερισμός της γης. Και έβαλεν ο καθήμενος επί την νεφέλην το δρέπανον αυτού επί την γην, και εθερίσθη η γη.

Και πρώτα η εικόνα του θερισμού, που σας είπα είναι μια προεικόνηση της κρίσεως του κόσμου.

Είναι μια θαυμασία εικόνα, λειτουργικά μάλιστα υπέροχη, και είναι γνωστή και από την Παλαιά και από την Καινή Διαθήκη. Ο όμοιος ανθρώπου που κάθεται επί της νεφέλης είναι ο Κύριος Ιησούς Χριστός που έρχεται ως Κριτής σύμπαντος κόσμου.

Εδώ ίσως, στην αντίληψη πολλών χριστιανών μας, δεν υπάρχει η εικόνα του Χριστού Κριτού, αλλά μόνον η εικόνα του Χριστού Λυτρωτού.

Προσέξατε τα φωτοσημεία, έτσι· αφού μέσα τους δεν υπάρχει η εικόνα του Χριστού Κριτού, θέλουν πάντοτε τον Χριστόν

προσηνή, συγκαταβατικόν, συγχωρούντα πάντοτε, γλυκήν και αποδεχόμενον οποιαδήποτε κατάσταση, είτε διορθωμένη, είτε αδιόρθωτον, χωρίς ποτέ αυτός ο γλυκής Ιησούς να ελέγξει ή να κρίνει.

Αλλά η απεικόνηση του Χριστού, του Χριστού ως Παντοκράτορος και Κριτού, εις τον Τρούλο της Μονής του Δαφνίου, που κυκλοφορούν μάλιστα και κάρτες και πιστεύω όλοι θα έχετε δει, αυτών των τρομερών Χριστών, γιατί πάντοτε η αγιογραφία μας είναι δογματική και δεν είναι νατουραλιστική, δεν ζωγραφίζει φυσικά σώματα, ζωγραφίζει δόγματα.

Όταν έχει ένα μάτι ήπιον και ένα μάτι που το φρύδι σηκωμένο στο ίδιο πρόσωπο. Αν δείτε μεμονωμένα τα μάτια, το ένα μάτι είναι γλυκή και ήπιο, το άλλο είναι φοβερό. Ένα χέρι εξαρθρωμένο που δείχνει ότι ένα χέρι κριτού, παγκοσμίου κριτού, δεν μπορεί να είναι χέρι ανθρώπινο.

Ένα χέρι που μπορεί να στείλει τους ασεβή στην κόλαση, δεν μπορεί να είναι ένα χέρι ανθρώπινο. Να γιατί η βυζαντινή αγιογραφία, η αγιογραφία της Εκκλησίας μας, δεν είναι αγιογραφία νατουραλιστική, αλλά δογματική.

Έτσι λοιπόν, σε εκείνους οι οποίοι έχουν μέσα τους την εικόνα ενός Χριστού γλυκέως, δεν μπορούν να δουν την εικόνα αυτή του Παντοκράτορος Χριστού, τη θεωρούν ξένη στα αισθήματά τους, τη θεωρούν αποκρουστική και αν θέλετε και ίσως και αντιχριστιανική.

Πρόκειται για μια πολύ σοβαρή, ατελή αντίληψη που έχουμε περί του Χριστού, με συνέπεια να ζουν μια ζωή χωρίς συνέπεια. Διότι όταν μέσα τους ζουν έναν Χριστό που δεν θα κρίνει τις ανθρώπινες πράξεις, τότε γιατί να μην ζουν μια ζωή ασυνεπή, μια ζωή αβαρίας, που ποτέ πραγματικά να μην θέλουν να διορθωθούν;

Είναι εκείνο περίπου που γράφει ο Απόστολος Παύλος, τη δευτέρα προς Τιμόθεον επιστολή του· το γράφει για άλλο πράγμα εκεί. Αλλά οι λέξεις όμως έρχονται να δώσουν το νόημα για αυτούς τους τύπους. Έχοντες, λέγει ο Απόστολος, μόρφωσιν ευσεβίας, σχήμα ευσεβίας, την δε δύναμιν αυτής ηρνημένοι.

Ή εκείνο το άλλο, πάντοτε μανθάνοντες και μηδέποτε εις επίγνωσιν αληθείας ελθείν δυνάμενοι. Γιατί; Γιατί μέσα τους ζουν αυτήν την λαθεμένη εικόνα του Χριστού, ότι δεν είναι παρά μόνο ο λυτρωτής. Ο Χριστός είναι και λυτρωτής και κριτής.

Γι' αυτό και δεν μπορούν να δεχτούν τη Δευτέρα του Χριστού Παρουσία, δεν μπορούν να τη δεχτούν, θα το πω άλλη μια φορά, επειδή είναι διάχυτος αυτή η αντίληψη, ο Χριστός είναι λυτρωτής και κριτής, εξάλλου δεν θα είχε νόημα η λύτρωση, εάν δεν είναι κριτής, διότι εκείνοι που θα λυτρωθούν, εκείνοι που θα ζήσουν στη Βασιλεία του Θεού, πώς θα ζήσουν, εάν δεν υπάρξει η κρίση;

Η πρώτη λοιπόν του Χριστού επιφάνεια είναι λύτρωσης, η δευτέρα του Χριστού επιφάνεια είναι κρίσης.

Ο Χριστός λοιπόν έρχεται ως κριτής κατά τη Δευτέρα του Παρουσία. Το είπε ο ίδιος, και όψονται, Ματθαίος 24, 30. Τον Υιόν του ανθρώπου ερχόμενον επί των νεφελών του ουρανού μετά δυνάμεως και δόξης πολλής.

Τα Λόγια του Χριστού είναι απολύτως σύμφωνα με την εικόνα που μας δίνει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης στην Αποκάλυψη. Που λέγει ότι είδε επί νεφέλης ερχόμενον ως Υιόν Ανθρώπου για να κρίνει τον κόσμο. Και έτσι μας λέει ο ίδιος ο Χριστός.

Θα ιδούν τον Υιόν του Ανθρώπου, δηλαδή εμένα με την ανθρωπίνη μου φύση. Διότι όπως θα ξέρετε, πιστεύω να το ξέρετε. Δεν θα επετρέπετο να υπάρχει ακροατής που να μην το ξέρει αυτό, ότι ο Ιησούς Χριστός στον ουρανό είναι με την ανθρωπίνη του φύση.

Προσέξατέ το, δεν την απέβαλε την ανθρωπίνη φύση, δεν θα μπορούσε να αποβάλει εκείνο το οποίο ελύτρωσε, έσωσε, υγίασε, εθέωσε. Είναι λοιπόν με την ανθρωπίνη του φύση εις τους ουρανούς, εις τα δεξιά του Θεού Πατρός, εις τη δόξα του Θεού Πατρός, η ανθρωπίνη φύση.

Θα έρθει λοιπόν ως Θεάνθρωπος πάντοτε και θα προβάλλεται η ανθρωπίνη φύση. Γι' αυτό λέγει και στο κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον, στο 25 κεφάλαιο που μιλεί περί κρίσεως. Όταν έλθει ο Υιός του Ανθρώπου, δεν λέγει όταν έλθει ο Υιός του Θεού, αλλά ο Υιός του Ανθρώπου.

Διότι προβάλλεται η ανθρωπίνη φύση του Χριστού, που δείχνει ότι δεν θα μας κρίνει Θεός, θα μας κρίνει άνθρωπος, γιατί θα μπορούσε να πει ο άνθρωπος, Θεέ μου, τι με κρίνει, τι με κρίνει, εσύ είσαι Θεός και εγώ είμαι άνθρωπος, δεν μπορείς να με κρίνεις εσύ εμένα, γι' αυτό θα έρθει να κρίνει ως άνθρωπος, άνθρωπος, άνθρωπος, μη το ξεχνάτε ποτέ αυτό.

Ο Δανιήλ λέγει, 7 κεφάλαιο 13 στίχος, Εθεώρουν εν οράματι της νυκτός και ιδού, μετά των νεφελών του ουρανού, ως υιός ανθρώπου ερχόμενος ην. Ο Απόστολος Πέτρος, όταν εκλήθη εις το σπίτι του Κορνηλίου του Εκατοντάρχου, μεταξύ των άλλων είπε και τα εξής, πράξεις 10, 42.

Και παρήγγειλεν ημίν, ο Χριστός παρήγγειλε σε μας, κηρύξαι τω λαώ και διαμαρτύρασθαι, να δώσουμε την διαμαρτυρία μας, την μαρτυρία μας στο λαό, ότι αυτός εστιν ο ωρισμένος υπό του Θεού κριτής ζώντων και νεκρών.

Να πούμε στο λαό καθαρά καθαρά ότι ο Ιησούς που απέθανε και ανέστη και ανελήφθη, ο οποίος είναι ο Θεός που έγινε άνθρωπος, αυτός είναι ο κριτής ζώντων και νεκρών. Τι είναι ο νεκρών; Εκείνοι που απέθανον και θα αναστηθούν και θα κριθούν. Διότι θα αναστηθούν όλοι από του Αδάμ και της Εύα και θα σταθούν όλοι ενώπιον του Χριστού για να κριθούν.

Η εικόνα της κρίσεως για τον πνευματικόν άνθρωπο είναι ωφελιμωτάτη, αναγκαιοτάτη. Έξω του ότι είναι η αλήθεια και η πραγματικότητα, η εικόνα του κριτού Χριστού έχει παιδαγωγικά στοιχεία. Δημιουργεί τον φόβον του Θεού, τον γονιμοποιόν φόβον του Θεού, και δημιουργεί με τον τρόπον αυτόν το υπέδαφος για να αναπτυχθεί η αρετή.

Γιατί, Αρχή Σοφίας Αρετής, αυτό θα πει Σοφία εβραϊκά, Αρετή, Αρχή Σοφίας, Φόβος Κυρίου.

Η νεφέλη, επί της οποίας κάθεται, και ο Ευαγγελιστής Ιωάννης μας λέγει, ότι ως υιός ανθρώπου ήτο επί της νεφέλης, είναι σημείον της παρουσίας του Θεού. Και η λευκή νεφέλη υπενθυμίζει την φωτεινή νεφέλη της μεταμορφώσεως του Χριστού.

του Χριστού.

Οι δύο εκείνοι άγγελοι ειδοποιούν τους μάρτυρας της Αναλήψεως του Χριστού, που μας σημειώνει ο Ευαγγελιστής Λουκάς στις πράξεις στο πρώτο κεφάλαιο, Ότι τόσο Ιησούς, ο Αναληφθής Αφημών, εις των Ουρανών, ούτως ελέψετε Έτσι θα ξανάρθει, ον τρόπον εθεάσασθε αυτόν πορευόμενον εις τους ουρανούς.

Με τον τρόπο που τον είδατε να απέρχεται, να ανέρχεται εις τους ουρανούς, με τον ίδιο τρόπο θα έλθει. Με ποιον τρόπο, δηλαδή όπως ανήλθε και νεφέλη υπέλαβεν αυτόν, τον επήρε, τον εσήκωσε από κάτω νεφέλη, ωσαύτως θα έλθει επί νεφέλης.

Γι' αυτό σας εξήγησα ότι η εικόνα της Αποκαλύψεως είναι απολύτως σύμφωνη με την παράδοση περί της αναλήψεως του Χριστού Όπως έφυγε, θα έλθει. Με την εξής μόνο διαφορά. Ανερχόμενος ο Κύριος στους Ουρανούς, όλοι οι άγγελοι του Ουρανού τον συνοδεύουν. Αλλά οι μαθηταί και το πλήθος των πιστών δεν ήταν μόνο οι ένδεκα μαθηταί, ήταν και η Θεοτόκος κατά την παράδοση.

Δεν, προσέξετε το, δεν ήσαν μόνο δέκα, είκοσι άνθρωποι, ήσαν πάρα πολλοί άνθρωποι, ίσως πεντακόσιοι άνθρωποι Εκείνο το επάνω πεντακοσίοις αδελφοίς, πιθανώς υπαινίσσεται το Απόστολος Παύλος στην Ανάληψη του Χριστού, προσέξτε

Δεν βλέπουν τους Αγγέλους, ο Θεός δεν επιτρέπει να είναι ορατοί οι Άγγελοι, διότι βλέποντας το εξαίσιον θέαμα, θα έφευγε η προσοχή τους από το κεντρικό θέμα που ήταν ο Ιησούς Χριστός Όπως όταν μπούμε σε μια αίθουσα και υπάρχει ένας ζωγραφικός πίνακας, με ένα πλαίσιο, κάδρο πλαίσιο, πολύ βαρύτιμο και σπουδαίο, ξεφεύγει η προσοχή μας από το κύριο θέμα του πίνακος και πηγαίνει εις την κορνίζα, για να μη λοιπόν πάει στο πλαίσιο στην κορνίζα, το μάτι των Θεατών δεν φαίνονται, είναι όμως, παρόντες οι Άγγελοι, συνοδεύουν τον Χριστόν, δεν φαίνονται αυτοί παρά μόνος ο Χριστός, όταν θα ξαναέρθει ο Χριστός, τότε οι Άγιοι Άγγελοι θα τον συνοδεύουν και θα είναι ορατοί, το είπε ο ίδιος ο Χριστός, όταν έλθει ο Υιός του ανθρώπου,

Εν τη δόξη αυτού με όλους τους Αγίους Αγγέλους του Ουρανού Το χρυσό στεφάνι που φορεί ο όμοιος υιώ ανθρώπου επί νεφέλης φανερώνει το βασιλικό αξίωμα και συνεπώς και το αξίωμα του Κριτού Το οξύ δρέπανον, το κοφτερό δρεπάνι είναι το σύμβολο της εκτελέσεως της κρίσεως Και φανερώνει την ριζικότητα, την λεπτότητα και την συντομία της κρίσεως Ότι η κρίση θα είναι ριζική, δεν θα υπάρξουν αδικίες, θα είναι λεπτή και θα είναι συντοματάτη

Ο Άγγελος που εξέρχεται από το ναό του ουρανού και με μεγάλη φωνή φωνάζει προς τον Κριτήν Χριστόν και του λέγει

Βάλε το δρεπάνι σου επάνω στη γη και θέρισε. Η γη φανερώνει, όπως λέγει ο Άγιος Ανδρέας Καισαρείας, την οικείωσιν πασών των ουρανίων δυνάμεων, εφιεμένων θεάσασθαι την μεν των δικαίων δικαίωσιν, την δε των αμαρτωλών της ανομίας εκκοπήν. Περιμένουν οι άγγελοι να ειδούν αυτό, την δικαίωση των δικαίων, την αποκατάστασή τους στη Βασιλεία του Θεού, αλλά και την τιμωρία των αμαρτωλών. Συνεπώς, ο Άγγελος που λέγει βάλε το δρεπάνι σου στη γη με δυνατή φωνή είναι αυτός ο πόθος να τελειώνει πια η ιστορία και να μπουν τα πράγματα στη θέση τους.

Με θερισμό εικονίζεται η συντέλεια, η δε ώρα της συντελείας με το ότι εξηράνθη ο θερισμός της γης Όπως λέγει ο Άγγελος εκεί Βάλε το δρεπάνι σου επί της γης διότι εξηράνθη ο θερισμός της γης Ώστε βλέπουμε εδώ ότι οι Άγγελοι συντελούν εις των θερισμών του Κριτού ως εκτελεστικά όργανα του αρχιθεριστού Κριτού Όλη αυτή η εικόνα της συντελείας της κρίσεως του κόσμου που περιγράφει όπως είδαμε το βιβλίο της Αποκαλύψεως Με κάθε λεπτομέρεια θα μας δοθεί σε ένα πάρα κάτω κεφάλαιο, συγγνώμη, στο 20ο κεφάλαιο, στο 19ο κεφάλαιο, συγγνώμη Αλλά προπαντός όμως τώρα, εις την παραβολή των ζιζανίων, που ο Κύριος είχε δώσει μια πτυχή της Βασιλείας των Ουρανών

Είναι στον Ματθαίο 13 κεφάλαιο και λέγει εκεί ότι ωμοιώθη η βασιλεία των Ουρανών ανθρώπω σπείραντι καλόν σπέρμα εν τω αγρώ αυτού και λοιπά γνωρίζετε την παραβολή αυτού του αυτού του αγρού των ζιζανίων Εσπάρη ο σίτος, τη νύχτα όμως πήγε λέγει κακός άνθρωπος και έριξε το κακό το σπέρμα, τον διαβολόσπορο, τα ζιζάνια

Και όταν άρχισαν να φυτρώνει το στάρι, να φυτρώνουν και τα ζιζάνια Τότε διαμαρτυρήθησαν οι εργάτες και είπαν, Κύριε, δεν έδωσες εμάς καλό σπόρο, πώς φύτρωσαν τα ζιζάνια Ναι, ναι, λέγει, βέβαια, δεν γνωρίζουν οι εργάτες, τους το αποκαλύπτει όμως ο Κύριος του Αγρού.

Όταν εσείς σπείρατε και τελειώσατε και ήρθατε σπίτι, τότε κακός άνθρωπος επήγαινε σπίτι των αγρών. Την ερμηνεία της παραβολής, αγαπητή μου, την κάνει ο ίδιος ο Κύριος. Θα σας τη διαβάσω όπως μας την περιγράφει ο Ευαγγελιστής Ματθαίος όταν ερωτήθηκε από τους μαθητάς τι σήμαινε η παραβολή των ζιζανίων. Ακούστε. Δεν θα σας την ερμηνεύσω για λόγους συντομίας. Είναι εύκολη. Κάπου κάπου μόνο.

Ο σπείρων το καλό σπέρμα εστίν ο Υιός του ανθρώπου, δηλαδή ο Χριστός, το Ευαγγέλιο. Ο δε αγρός εστίν ο κόσμος, βλέπετε, ο αγρός είναι ο κόσμος, γι' αυτό παρομοιάζει τον κόσμο με έναν αγρόν, το δε καλό σπέρμα, ούτοι εισίν οι υιοί της βασιλείας, είναι οι άνθρωποι που δέχονται το Ευαγγέλιο, αυτοί είναι το καλό το στάρι, Τα δε ζιζάνια εισίν οι υιοί του πονηρού, οι άνθρωποι του διαβόλου. Ο δε εχθρός ο σπείρας αυτά εστίν ο διάβολος. Ο δε θερισμός συντέλεια του αιώνος εστίν, τέλος της ιστορίας.

Πώς λοιπόν παρομοιάζεται εδώ το τέλος της ιστορίας; Με θερισμόν. Οἱ δὲ θερισταὶ ἄγγελοί εἰσιν· ὥσπερ οὖν συλλέγεται τὰ ζιζάνια καὶ πυρὶ καίεται, όπως λέει μαζεύουν τα ζιζάνια και τα βάζουν στη φωτιά. Οὕτως ἔσται ἐν τῇ συντελείᾳ τοῦ αἰῶνος τούτου. Έτσι θα γίνει με το τελείωμα της ιστορίας. Ἀποστελεῖ, θα στείλει, ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ, καὶ συλλέξουσιν ἐκ τῆς βασιλείας αὐτοῦ πάντα τὰ σκάνδαλα καὶ τοὺς ποιοῦντας τὴν ἀνομίαν, καὶ βαλοῦσιν αὐτοὺς εἰς τὴν κάμινον τοῦ πυρός. Ποια είναι αυτή η κάμινος του πυρός; Μας το λέει με μία άλλη εικόνα· Ἐκεῖ ἔσται ὁ κλαυθμὸς καὶ ὁ βρυγμὸς τῶν ὀδόντων, το τρίξιμο των οδόντων. Τότε οἱ δίκαιοι ἐκλάμψουσιν, θα λάμψουν, ὡς ὁ ἥλιος ἐν τῇ βασιλείᾳ τοῦ πατρὸς αὐτῶν.

Είδατε ερμηνεία της παραβολής; Είναι ακριβώς ό,τι λέμε τώρα στην περικοπή της Αποκαλύψεως. Η εικόνα του θερισμού, όπως εκτίθεται όμως εις την Αποκάλυψη, έχει κυρίως τον χαρακτήρα της περισυλλογής των πιστών, ενώ η δευτέρα εικόνα του τρυγητού, λίγο πιο κάτω, έχει την κρίση και την τιμωρία των ασεβών.

Η παραβολή των ζιζανίων έχει και τα δύο μαζί. Στην ίδια παραβολή είναι και οι καλοί και οι κακοί. Εδώ όμως έχουμε ξεχωριστή την περίπτωση. Στον θερισμό λοιπόν εδώ έχουμε κυρίως τον θερισμό των δικαίων. Στον τρυγητό έχουμε το τρύγημα, θα το δούμε λίγο πιο κάτω, των ασεβών.

Για αυτή την εικόνα του θερισμού, που διαβάσαμε στην Αποκάλυψη, γράφει ο Άγιος Ανδρέας Καισαρείας το εξής· Τὸ γὰρ ξηρανθῆναι τὸν θερισμόν, δηλοῖ τὸ φθάσαι τὸν τῆς συντελείας καιρόν, ὥστε ὅτε πεπανθεὶς ὡς σῖτος ὥριμος ὁ τῆς εὐσεβείας σπόρος, τῶν οὐρανίων ἀποθηκῶν ἀξιωθήσεται, εἰς τριάκοντα καὶ ἑξήκοντα καὶ ἑκατὸν τῷ γεωργῷ τὴν καρποφορίαν παρεχόμενος.

Ήρθε η ώρα του θερισμού, θα μαζέψει ο Θεός πια την καρποφορία των πιστών και θα βάλει στην αποθήκη των σίτων Ό,τι ο καθένας απέδωκε, ή τριάντα, ή εξήντα, ή εκατό. Και τώρα ερχόμεθα εις την δευτέρα εικόνα, του τρυγητού και του ληνού, σας τη διαβάζω.

Ληνός θα πει πατητήρι, όπου πατιούνται τα σταφύλια. και άλλος άγγελος εξήλθεν εκ του ναού του εν τω ουρανώ, έχων και αυτός δρέπανον οξύ, και άλλος άγγελος εξήλθεν εκ του θυσιαστηρίου, έχων εξουσίαν επί του πυρός, και εφώνησεν κραυγή μεγάλη τω έχοντι το δρέπανον το οξύ, λέγων· πέμψον σου το δρέπανον το οξύ και τρύγησον τους βότρυας της αμπέλου της γης, ότι ήκμασεν η σταφυλή της γης, και έβαλεν ο άγγελος το δρέπανον αυτού εις την γην, και ετρύγησε την άμπελον της γης, και έβαλεν εις την ληνόν του θυμού του Θεού την μεγάλην, και επατήθη η ληνός έξω της πόλεως, και εξήλθεν αίμα εκ της ληνού άχρι των χαλινών των ίππων από σταδίων χιλίων εξακοσίων.

Εδώ βλέπουμε αγγέλους να κινούνται ως να απουσιάζει η δράσις του Κριτού ως ανθρώπου που φέρεται επί της λευκής νεφέλης. Δεν απουσιάζει, δεν απουσιάζει. Ο Αρέθας κάνει μια λεπτή παρατήρηση και λέγει· Ούτε ο Κύριος αυτός αξιοί την συλλογήν ποιήσασθαι ως περί των πρώτων, ούτε το μεν, λέει, τον σίτον, έχοντας και την παραβολή του Ευαγγελίου υπόψη, εις τας αποθήκας, το δε τα ζιζάνια εις το ατελεύτητον παραπέμπει πυρ.

Είδατε, δεν αξιοί λέγει, απαξιοί ο Κριτής να κάνει την συλλογή των αμαρτωλών ανθρώπων, την αναθέτει εις τους Αγγέλους. Λεπτή παρατήρηση αυτή του Αρέθα. Ο εξερχόμενος άγγελος εκ του θυσιαστηρίου εκφράζει τον πόθον και την κραυγή των Αγίων.

Εάν είναι το θυσιαστήριο των Ολοκαυτωμάτων, όπως βλέπει ο Ιερός Ευαγγελιστής το όραμά του, τότε κάτω από το θυσιαστήριο είναι οι ψυχές των εσφαγμένων διά τον λόγον του Θεού. Θυμηθείτε στην Αποκάλυψη, έκτο κεφάλαιο, εννέα χωρίο, το γράφει εκεί.

Εάν είναι το θυσιαστήριο των θυμιαμάτων, τότε είναι οι προσευχές των Αγίων που ρίχνουν το λιβανωτό τους επί του χρυσού θυσιαστηρίου που είναι ενώπιον του θρόνου του Θεού. Αποκάλυψης στο 8ο κεφάλαιο στίχος 3.

Είτε λοιπόν είναι η περίπτωση των πεπελεκισμένων διά τη μαρτυρία του Χριστού που λέγουν· Πότε Κύριε θα εκδικηθείς το αίμα μας, όχι με την έννοια της εκδικήσεως, αλλά με την έννοια της αποκαταστάσεως του σώματός μας, πότε θα γίνει η Ανάστασή μας;

Είτε είναι οι προσευχές των Αγίων, το θέμα είναι ότι η κρίση συνδέεται με τους Αγίους και τους Μάρτυρας, οι οποίοι εταλαιπωρήθησαν από τους Ασεβείς και των οποίων τώρα ήλθε η ώρα της τιμωρίας.

Ο άγγελος που εξέρχεται από το θυσιαστήριον, ο άλλος άγγελος, φωνάζει προς τον άγγελο που φέρει το οξύ δρέπανον να προβεί στο θερισμό της αμπέλου της γης. Το οξύ δρέπανον εκφράζει την κρίση όπως και προηγουμένως.

Ο άγγελος που βγαίνει από το θυσιαστήριο λέγει ότι έχει εξουσίαν επί του πυρός, ποίου πυρός;

Λέγει ο Άγιος Ανδρέας· Μανθάνομεν τας αγγελικάς δυνάμεις επιτετάχθαι της κτίσεως, την μεν τήσδε, την δε τήσδε, την δε ετέρᾳ τινί μέρει της κτίσεως· ότι οι άγγελοι είναι τοποτηρηταί επί της δημιουργίας, τούτου, δηλαδή αυτού του Αγγέλου περί ου ο λόγος.

Τὸ τιμωρητικόν, διὰ τοῦ ἐπιτετάχθαι τῷ πυρὶ ἴσμεν· καὶ συμπληρώνει ο Αρέθας, τοῦτον, τὸν Ἄγγελον, περὶ οὗ ὁ λόγος, ἐπὶ τῆς κολάσεως τῶν ἀσεβῶν τετάχθαι· μὲ ἄλλα λόγια, εἶναι ὁ Ἄγγελος ποὺ φυλάττει τὸ πῦρ τῆς κολάσεως.

Και ποια είναι η παραγγελία του πρώτου προς τον δεύτερον άγγελον; Πέμψον σου το δρέπανον το οξύ, και τρύγησον τους βότρυας της αμπέλου της γης Στείλε το οξύ σου δρεπάνι να τρυγήσει τα σταφύλια της αμπέλου της γης.

Ότι ήκμασεν η σταφυλή της γης, ορίμασε το σταφύλι της γης, τα σταφύλια της γης. Είναι αγαπητοί μου οι κρίσεις των αμαρτωλών που παρομοιάζονται με μίαν άμπελον που παράγει τα σταφύλια της αμαρτίας και της αποστασίας.

Είναι η μεταβολή της αμπέλου του Θεού εις άμπελον της αμαρτίας όπως σημειώνει ο Μωυσής. Λέει στο Δευτερονόμιο τούτα τα λόγια ο Θεός στο Μωυσή. Εκ γαρ αμπέλου Σοδόμων η άμπελος αυτών και η κληματίς αυτών εκ Γομόρρας, η σταφυλή αυτών σταφυλή χολής, βότρυς πικρίας αυτοίς, θυμός δρακόντων ο οίνος αυτών και θυμός ασπίδων ανίατος, εγώ, λέγει σε άλλον προφήτη ο Θεός, σε εφύτεψα αμπέλι γνήσιο και καλό, εσύ πώς μεταβλήθης σε άσχημο αμπέλι, πώς έγινες αμπέλι Σοδόμων και Γομόρρας, και παράγει σταφύλια πικρά. Είδατε, Άμπελος Σοδόμων και Γομόρρα. Είναι χαρακτηριστικό που δείχνει εδώ ότι η Άμπελος του Θεού διεστράφη.

Επειδή διεστράφη, να σας πω και αυτό με την ευκαιρία, γι' αυτό το λόγο αγαπητοί μου, ήλθε η αληθινή Άμπελος επί της γης, που όποιος εκεντρίστηκε εις αυτήν την αληθινή Άμπελο δεν κινδυνεύει να αστοχήσει, γίνεται καινούργιος άνθρωπος, και αυτή η άμπελος είναι ο Χριστός. Τώρα δεν είναι ένας λαός, άμπελος, που αστόχησε, αλλά είναι ένα πρόσωπο, είναι ο Ιησούς Χριστός, γι' αυτό λέγει ο Χριστός, εγώ είμαι, στο Ιωάννης 15 κεφάλαιο, εγώ είμαι η άμπελος, και προσθέτει, η αληθινή, διότι η πρώτη άμπελος, ο λαός, ο Ισραήλ, απεδείχθη διεφθαρμένη, διεστραμμένη, εφυτεύθηκε καλή και έγινε άμπελος Σοδόμων και Γομόρρας.

Ας προσέξουμε αγαπητοί με αυτό το ήκμασεν, ο βότρυς, τους βότρυας της αμπέλου, ότι ήκμασεν η σταφυλή της γης, ήκμασεν. Αυτό το ήκμασεν σημαίνει ορίμασε. Τι ορίμασε; Ορίμασε το κακό, όπως κάποτε έπρεπε να οριμάσει το κακό στους λαούς της γης Χαναάν.

Όταν ήρθε ο Αβραάμ, το κακό δεν είχε οριμάσει στη γη Χαναάν. Και του λέει ο Θεός, θα στείλω τους απογόνους σου στην Αίγυπτον. Γιατί ακόμα το κακό των κατοίκων της Χαναάν δεν ορίμασε. Ξέρετε πόσο χρειάστηκαν;

Έξω από τα χρόνια μεταξύ του Αβραάμ, του Ισαάκ και του Ιακώβ άλλα 430 χρόνια. Άλλα 40 χρόνια στην έρημο όπου έπαιναν οι Εβραίοι. Και τότε ορίμασε το κακό εις τους Χαναανίτας και ήρθαν οι Εβραίοι να τους καταστρέψουν.

Και είπε τότε ο Θεός, ωρίμασε το κακό, ωρίμασε εις τας φυλάς, ωρίμασε. Είπε όμως και για τους ίδιους τους Εβραίους, με τον τρόπο που περίμενα να ωριμάσει το κακό και να τους εξολοθρέψω. Και σε εσάς θα περιμένω να ωριμάσει το κακό, εάν δεν με ακούσετε, για να σας εξολοθρέψω.

Αυτό αγαπητοί μου είναι φοβερό, φοβερό, φοβερό. Κοιτάξατε το να το μεταφέρουμε στη δική μας τη ζωή. Όπως βλέπουμε να οριμάζουν τα σταφύλια το καλοκαίρι και λέμε ότι να θα φάμε σε λίγο τα σταφύλια. Έτσι αισθανόμεθα και το κακό να οριμάζει στην εποχή μας και μάλιστα εις τον τόπο μας.

Να οριμάζει το κακό, δεν περιμένουμε παρά το φοβερό τρυγητό και των φοβερών, τη φοβεράν ληνόν. Το πατητήρι το φοβερό, αλλά ας το δούμε, ποια είναι η ληνός του Θεού; Όπως λέγει πάλι ο Άγιος Ανδρέας, «Ληνός δε του Θεού, ο τω διαβόλω και τοις αγγέλοις αυτού ητοιμασμένος χώρος κολάσεως», «Μεγάλη μεν τη δια το πλήθος των εν αυτή βασανιζομένων». Τι είναι η ληνός του Θεού, το πατητήρι; Είναι η κόλαση των δαιμόνων. Γιατί είναι μεγάλη η ληνός; Πολλοί θα είναι αυτοί που θα τιμωρηθούν. Μη λένε μερικοί, «Α, θα τιμωρήσουν ο Θεός που είναι τόσοι πολλοί», μη το λέγουν αυτό.

Είναι μεγάλη η ληνός του Θεού, το πατητήρι του Θεού. Χαρακτηριστικό είναι το ρήμα επατήθη. Προσέξτε το ρήμα επατήθη. Βεβαίως αυτό προσαρμόζεται στην εικόνα της ληνού. Γιατί μπαίνουν μέσα και πατούν τα σταφύλια.

Αλλά δείχνει κατά δραματικό τρόπο την κακοποίηση των αμαρτωλών και τον βασανισμό τους. Υπονοείται ότι πατήθη ο ληνός, πιθανώς από τους Αγγέλους, εκτελεστικά όργανα της Θείας Κρίσεως και της Θείας Δικαιοσύνης.

Έξω της πόλεως επατήθη, λέγει η ληνός, ναι, έξω της πόλεως επατήθη η ληνός, εστήθη και επατήθη η ληνός. Ποιας πόλεως; Έξω μεν, λέγει ο Ανδρέας Κεσαρίας, έξω μεν της των δικαίων πόλεως. Θυμόσαστε στο κεφάλαιο εκείνο που διαβάσαμε, στο ίδιο κεφάλαιο, ότι το αρνίον στέκεται στη Σιών με τις 144.000, είναι η πόλις του Χριστού, δηλαδή είναι η Βασιλεία του Θεού.

Τι σημαίνει αυτό; Ότι θα είναι η τιμωρία τους έξω από τη Βασιλεία του Θεού, να πως το λέγει.

Έξω μεν της των δικαίων πόλεως η ληνός πατηθήσεται, ουδαμού γαρ το κλήρο τούτο η ράβδος των αμαρτωλών εγγίσει κατά των προφητικών λόγιων, άμικτος γαρ η τούτων εστί κατοίκησις καθάπερ και ο τρόπος γεγένηται.

Δηλαδή, όπως ζήσαν στον παρόντα κόσμο, χωρίς να έχουν σχέση αμαρτωλή με τους δικαίους, κατά παρόμοιο τρόπο και η μετέπειτα ζωή τους θα είναι άμικτος. Ακόμη. Μεταβαίνει από την εικόνα στο εικονιζόμενο, γιατί λέει ότι εξήλθεν αίμα από την ληνόν, παρότι ο χυμός της σταφυλής είναι χρωστό, ονομάζεται αίμα.

Εν τούτοις λέγει, αίμα δε, λέει ο Ανδρέας, εκ των υποδίκων πατουμένων, καιομένων, την δικαίαν και αδέκαστον του Θεού κρίσιν και τίσιν, δι' ης τους αξίους δείκνυται κολάσεως. Είναι με το αίμα η έκφραση της τιμωρίας των αμαρτωλών.

Όπως εδώ λέμε, να τιμωρηθεί ένας λαός, πέφτει μαχαίρι, είναι εικόνα. Ένα μέτρο μεγέθους του πράγματος, είναι ότι το αίμα θα φτάσει ως τα χαλινάρια των ίππων. Τόσο πολύ αίμα, ποιων ίππων, ή των ίππων των εχθρών, ή του ίππου του Θεανθρώπου Λόγου του Θεού. Έχει μια ωραία παρατήρηση ο Ανδρέας Καισαρείας.

Μέχρι μεν των χαλινών, ως θηλυμανών ίππων φθάνουσα, διότι χαλινοί εισιν αι ηδοναί και αι αθεμιτουργίαι εν αις κατεκάησαν. Ανέβη, λέει, το αίμα μέχρι τα χαλινάρια των αλόγων, γιατί σαν θηλυμανά άλογα δεν έβαλαν χαλινάρια στις ηδονές τους οι άνθρωποι. Δεν έβαλαν χαλινάρια στις ηδονές τους οι άνθρωποι.

Μια ακόμα εικόνα μεγέθους της τιμωρίας είναι ότι το αίμα έφτασε στην τάξη των 1.600 σταδίων, είναι 307.200 μέτρα, 300 χιλιόμετρα. Τι θέλει να δείξει σχηματικός αριθμός; Ότι το αίμα ήταν άφθονο, δηλαδή η τιμωρία των αμαρτωλών μεγάλη και η αμαρτία πολλή.

Αγαπητοί μου, ας προσέξουμε, μη φοβού το μικρόν ποίμνιον· ότι ευδόκησεν ο πατήρ υμών δούναι υμίν την Βασιλεία, μη πούμε και εμείς μαζί με τους πολλούς, όχι, μη παραδειγματιζόμεθα από τη συμπεριφορά των πολλών, όχι, μη φοβάσαι μικρό ποίμνιον λέει ο Χριστός, μη παρασύρεσαι από τη διαγωγή και τη συμπεριφορά του κόσμου τούτου, μη φοβάσαι, σε σένα έχει ευδοκήσει ο πατήρ να σου δώσει τη Βασιλεία.